• North Korea launches missile despite US tensions

    Breaking News: Defiant Pyongyang fires suspected ICBM despite US warnings, but projectile reportedly blows up on take off in failure.

  • This is default featured slide 2 title

    Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by Lasantha Bandara - Premiumbloggertemplates.com.

  • This is default featured slide 3 title

    Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by Lasantha Bandara - Premiumbloggertemplates.com.

  • This is default featured slide 4 title

    Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by Lasantha Bandara - Premiumbloggertemplates.com.

  • This is default featured slide 5 title

    Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by Lasantha Bandara - Premiumbloggertemplates.com.

Showing posts with label ေဆာင္းပါး. Show all posts
Showing posts with label ေဆာင္းပါး. Show all posts

18 April, 2018

“ႏုိင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္အေနနဲ႔ သူ ေခ်ပတာနဲ႔ သူ ဒီေန႔ ထုတ္ျပန္တဲ့ဟာက လြဲေနတယ္” (ေဒါက္တာခင္ေဇာ္ဝင္း)

              (ေဒါက္တာခင္ေဇာ္ဝင္း)
အခုလို ႏုိင္ငံေတာ္အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ထုတ္ျပန္တဲ့ ICC အေရးေၾကညာခ်က္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အစိုးရအေနနဲ႔ ျဖစ္စဥ္ေတြကို ျငင္းခ်က္ထုတ္ေနရံုနဲ႔မၿပီးပဲ လိမ္မာပါးနပ္စြာကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းသင့္ၿပီလို႔ ျမန္မာ့အေရးေလ့လာအကဲခတ္ ေဒါက္တာခင္ေဇာ္ဝင္းက သံုးသပ္ပါတယ္။
” ဒီRome Statute ဆိုတဲ့စာခ်ဳပ္ကို ျမန္မာက လက္မွတ္မထိုးထားဘူး မွန္တယ္။ အဲ့တာကို ကိုယ့္အေပၚ သက္ေရာက္မႈမရွိဘူး သို႔ေသာ္ အခုသူတို႔ေျပာထားတဲ့အေၾကာင္းက သူတို႔အျမင္အရဆိုလို႔ရွိရင္ အတင္းအဓမၼႏွင္ထုတ္လိုက္တဲ့ လူေျခာက္သိန္းေက်ာ္က ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ကို ေရာက္သြားတယ္။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္က Rome Statute ကို လက္မွတ္ထိုးထားတဲ့ ႏုိင္ငံျဖစ္တယ္။ အဲ့တာေၾကာင့္မို႔လို႔ ဒါကို စံုစမ္းၿပီးေတာ့ တရားစီရင္မွာ။ ဒါကို ႏုိင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္အေနနဲ႔ သူ ေခ်ပတာ နဲ႔ သူဒီေန႔ ထုတ္ျပန္တဲ့ဟာက လြဲေနတယ္။ ဟိုဘက္က ေသခ်ာကို စဥ္းစားၿပီးေတာ့ လုပ္တဲ့ကိစၥ။ ဇစ္ျမစ္အေနနဲ႔ ဘယ္က ေရာက္လာလဲဆိုတဲ့ႏုိင္ငံကေရာ တာဝန္မရွိဘူးလား။ ထည့္စဥ္းစားရမယ္ေလ။ ဟာ က်ေနာ္တို႔က Rome Statute ထဲ မပါတဲ့အတြက္ မဆုိင္ဘူး အဲ့လိုသြားလုပ္လို႔မရဘူး။ Sophistication ရွိရမယ္။ လိမ္မာပါးနပ္ၿပီးေတာ့ ဒီကမာၻ႔အဖြဲ႔အစည္းေတြ ဘယ္လိုလည္ပတ္လဲဆိုတာ သူတို႔သိဖို႔လိုေနတယ္။ ဒီဟာက သမိုင္းဝင္တဲ့ကိစၥျဖစ္ေနတယ္ေနာ္။ ျမန္မာျပည္ လြတ္လပ္ေရးရလာတာ ႏွစ္ေပါင္း ၇၀ ေက်ာ္ၿပီ။ တခါမွ တို႔ေတြ ICC နဲ႔ မျငိဘူးဖူး။ အခုက ျဖစ္ေနၿပီ။ ကိုယ္က တရားခံျဖစ္ေနၿပီ။”
အခုလို ရခုိင္ျပည္နယ္တြင္းက လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ICCလို တရားခံုရံုးေတြဘက္က စံုစမ္းစစ္ေဆးဖို႔ ေလွ်ာက္ထားခ်က္ေတြအပါအဝင္ ကုလသမဂၢနဲ႔ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ဖိအားေတြကို ရင္ဆိုင္ေနရခ်ိန္မွာ ျမန္မာအစိ္ုးရအေနနဲ႔ ကုလသမဂၢလံုျခံဳေရးေကာင္စီနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ေတြ ႏုိင္ငံတကာသတင္းမီဒီယာေတြကို ေျမျပင္အထိ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ကြင္းဆင္းေလ့လာမႈေတြကို ခြင့္ျပဳသင့္သလို အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ ခ်ႈဥ္းကပ္မႈေတြနဲ႔ ပုူးေပါင္းေဆာင္ရြက္သင့္ၿပီလို႔လည္း ေဒါက္တာခင္ေဇာ္ဝင္းက ေျပာပါတယ္။
” က်ေနာ့္အေနနဲ႔ ေျပာမယ္ဆိုရင္ အေစာၾကီးကတည္းက ကုလသမဂၢက လႊတ္မယ့္အဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ေဒၚစုအေနနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖို႔ သင့္တယ္။ အဲ့လိုမ်ိဳး ေျဗာင္ၾကီးပဲ သူ႔အေနနဲ႔ ျငင္းေနတဲ့အတြက္ တဆင့္ တဆင့္ၿပီး တဆင့္ တိုးလာတာ။ UN Security Council တို႔ Fact-finding missions တို႔ လာမယ္ဆိုကတည္းက လက္သင့္ခံသင့္တယ္လို႔ေျပာတယ္။ Special Rapporteur လက္ခံသင့္တယ္။ ျမန္မာျပည္က ဘူးခံေနတယ္။ နည္းနည္းေလးေတာ့ အဂၤလိပ္လိုေျပာမယ္ဆိုရင္ေတာ့-Sophistication ေပါ့ေလေနာ္ ပါးနပ္မႈရွိရမယ္ လိမ္မာပါးနပ္မႈ လိုတယ္။ အဲ့တာက ေတာ္ေတာ္ေလးကို ေနျပည္ေတာ္မွာ လစ္ဟင္းေနတယ္။”
ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းက သိန္းခ်ီတဲ့ဒုကၡသည္ေတြ ထြက္ေျပးလာတဲ့အေရးကေတာ့ Rome Statute ကိုလက္မွတ္ေရးထုိးထားတဲ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏုိင္ငံနဲ႔ လက္မွတ္ေရးထိုးမထားတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံနဲ႔ နယ္စပ္ျဖတ္ေက်ာ္ ျဖစ္ပြါးတဲ့ အေျခအေနျဖစ္ေနတဲ့ အတြက္ ICC ခံုရံုးရဲ့ စစ္ေဆးပိုင္ခြင့္ ေတာင္းခံျခင္းဟာ Rome Statute စာခ်ဳပ္နဲ႔ ကိုက္ညီ အႀကံဳးဝင္ၿပီး ICC ရဲ့ ဦးတည္ခ်က္ ျဖစ္တဲ့ ဆိုးဝါးတဲ့ ႏုိင္ငံတကာ ရာဇဝတ္မႈ က်ဴးလြန္သူေတြကို အေရးယူႏုိင္မွာ ျဖစ္လို႔ ေရွ႕ေနခ်ဳပ္ဘက္က ရံုးေတာ္ကို ေလွ်ာက္ထားတာျဖစ္ေၾကာင္းနဲ႔ Rome Statute ရဲ့ အက္ဥပေဒ ၇ (၁) ဃ အရ လူမ်ိဳးစုကို အတင္းအဓမၼ ေရႊ႕ေျပာင္းမႈကို ဟန္႔တားထားတဲ့ ICC ရဲ့ ရာဇဝတ္မႈ သတ္မွတ္ခ်က္ေတြနဲ႔ ျမန္မာစစ္တပ္က ရိုဟင္ဂ်ာ လူဦးေရ ထက္ဝက္နီးပါးကို ရြာမီးရႈိ႕၊ ေသနတ္နဲ႔ပစ္၊ အဓမၼျပဳက်င့္မႈေတြနဲ႔ အတင္းအဓမၼ ႏွင္ထုတ္ခဲ့တယ္ ဆိုတဲ့ စြပ္စြဲမႈေတြနဲ႔ ကိုက္ညီေနေၾကာင္း ေရွ႕ေနခ်ဳပ္ရဲ႕ ေလွ်ာက္ထားခ်က္မွာ ေဖၚျပပါရွိပါတယ္။
(သတင္းအျပည့္အစံု ဖတ္လိုပါက https://burmese.voanews.com/a/4346511.html)
Share:

12 April, 2018

ပါလက္စတိုင္း အမိေျမကို ၿဗိတိန္ေတြ ဘယ္လိုဖ်က္ဆီးခဲ့သလဲ

ဧၿပီ ၁၀၊ ၂၀၁၈                                                                                                             Myanmar Muslim Media
ဂါဇာဒုကၡသည္စခန္းမွာကၽြန္ေတာ္ကေလးအရြယ္အခ်ိန္တုန္းက ႏို၀င္ဘာ၂ရက္ေန႔ကိုေစာင့္ေမွ်ာ္ေနမိခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီေန႔မွာ ႏွစ္တိုင္းေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာေသာေက်ာင္းသားေက်ာင္းသူေတြနဲ႔ ဒုကၡသည္စခန္းမွာေနထိုင္သူေတြက ဘဲလ္ဖိုးေၾကျငာခ်က္ကိုရႈတ္ခ်ဖို႔ လက္ကိုင္ပိုစတာေတြ ပါလက္စတိုင္းအလံေတြကိုင္ေဆာင္ရင္း ဗဟိုရင္ျပင္ကိုထြက္ခြာလာၾကပါတယ္။
အမွန္အတိုင္းေျပာရရင္ အစၥေရးစစ္တပ္နဲ႔ထိပ္တိုက္ေတြ႔မႈေတြေၾကာင့္ေသြးထြက္သံယိုေတြျဖစ္ပြားၿပီးေနာက္မွာ ေက်ာင္းေတြလံုး၀ပိတ္ခ်ခံရတာဟာ ကၽြန္ေတာ္၀မ္းအသာရဆံုးျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္အိမ္ကိုေစာေစာျပန္ႏိုင္ၿပီး ခ်စ္လွစြာေသာအေမနဲ႔ေပြ႔ဖက္ၿပီး မုန္႔ေတြစားကာတြန္းကားၾကည့္ႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္တုန္းက ဘဲလ္ဖိုးကဘယ္သူမွန္းေတာင္မသိခဲ့သလို အဲဒီအခ်ိန္ကာလေတြတုန္းကသူ႔ရဲ႕ေၾကျငာခ်က္ေတြက ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕မိသားစု ထပ္ျဖည့္ရရင္ကၽြန္ေတာ့္ဘ၀နဲ႔ ကၽြန္ေတာ့္ကေလးေတြရဲ႕ကံၾကမၼာကိုပါေျပာင္းလဲမႈေတြျဖစ္ေစခဲ့ပါတယ္။
ကၽြန္ေတာ္သိခဲ့တာကသူဟာမေကာင္းတဲ့သူတစ္ေယာက္ သူ႔ရဲ႕ဆိုးရြားတဲ့လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြေၾကာင့္ အာဇာနည္ေတြနဲ႔ျပည့္ေနတဲ့ဂူသခၤ်ဳိင္းနဲ႔ အၾကမ္းဖက္စစ္တပ္၀န္းရံထားတဲ့ဒုကၡသည္စခန္းမွာဆက္လက္ရွိေနခဲ့ရတာျဖစ္ပါတယ္။ ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာၿပီးေနာက္ ယခုအာသာဂ်ိမ္းစ္ဘဲလ္ဖိုးကိုျမဳပ္ႏွံထားတဲ့ေက်းရြာေလးတစ္ခုက ၀စ္တင္ဟမ္ဘုရားေက်ာင္းကိုေရာက္ရွိလာဖို႔ အေၾကာင္းဖန္လာခဲ့ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္မိဘေတြနဲ႔ဘိုးဘြားေတြကို ရာသက္ပန္သိမ္းပိုက္ခံထားရတဲ့ဒုကၡသည္စခန္းတစ္ခုရဲ႕ ေနရာက်ဥ္းက်ဥ္းေလးမွာျမဳပ္ႏွံထားခဲ့ရပါတယ္။ ဘဲလ္ဖိုးကိုျမဳပ္ႏွံထားတဲ့ေနရာကေတာ့ ၿငိမ္းေအးခ်မ္းေတြနဲ႔ျပည့္ေနတဲ့အိုေအစစ္ေလးလိုေနရာေလးမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဘုရားေက်ာင္းပတ္၀န္းက်င္က ဗလာက်င္းေနတဲ့ျမင္ခင္းျပင္ဟာ ကၽြန္ေတာ္တို႔ဒုကၡသည္စခန္းက ဒုကၡသည္အားလံုးကိုေနရာခ်ထားေပးႏိုင္ေလာက္တဲ့ထိက်ယ္၀န္းပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ ဘဲလ္ဖိုးဟာမေကာင္းတဲ့လူတစ္ေယာက္ဘာေၾကာင့္ျဖစ္ခဲ့လဲဆိုတာကိုသိခဲ့ရပါေတာ့တယ္။
၁၉၁၆ခုႏွစ္ေႏွာင္းပိုင္းမွာ ၿဗိတိန္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ျဖစ္ခဲ့သူေနာက္မွာ ႏိုင္ငံျခားေရးအတြင္းေရးမွဴးျဖစ္ခဲ့သူ ဘဲလ္ဖိုးကကၽြန္ေတာ္တုိ႔ရဲ႕ေမြးရပ္အမိေျမကို တစ္ျခားလူေတြအတြက္ကတိျပဳခဲ့ပါတယ္။ ၿဗိတိန္အစိုးရကိုယ္စား ၿဗိတိန္မွာရွိတဲ့ဂ်ဴးအဖြဲ႔အစည္းေခါင္းေဆာင္ ေ၀ါလ္တာေရာ့စ္ခ်ဳိင္းထံ စာေရးသားေပးပို႔ၿပီးအဲဒီကတိကို ၁၉၁၇ခုႏွစ္ ႏို၀င္ဘာ၂ရက္ေန႔မွာျပဳလုပ္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္တုန္းကၿဗိတိန္ဟာ ပါလက္စတိုင္းကိုေတာင္ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္မႈမရွိေသးပါဘူး ပါလက္စတိုင္းဟာ ေအာ္တိုမန္အင္ပါယာရဲ႕အစိတ္အပိုင္းရွိေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္နည္းနဲ႔မဆို ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕အမိေျမဟာ ဘဲလ္ဖိုးတစ္ျခားဘယ္သူကိုမွလႊဲေျပာင္းေပးခဲ့လို႔မရပါဘူး။ သူ႔ရဲ႕စာကိုဖတ္ၾကည့္ပါ။
“ဂ်ဴးလူမ်ဳိးေတြအတြက္ပါလက္စတိုင္းမွာ ေနရာခ်တည္ေထာင္ေပးဖို႔ေတာင္းဆိုခ်က္ကို အစိုးရကသံုးသပ္ထားၿပီး ဒီအေရးေအာင္ျမင္မႈရရွိေစဖို႔ အေကာင္းဆံုးႀကိဳးပမ္းအားထုတ္ေပးသြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ ပါလက္စတိုင္းမွာရွိေနတဲ့  ဂ်ဴးမဟုတ္တဲ့အဖြဲ႔အစည္းေတြရဲ႕ လူမႈေရးနဲ႔ဘာသာေရးအခြင့္အေရးေတြမွာ ဘက္လိုက္မႈေတြရွိေကာင္းရိွႏိုင္တဲ့အေပၚ ဘာမွေဆာင္ရြက္ႏိုင္မႈမရွိႏိုင္တာ ဒါမွမဟုတ္ တစ္ျခားႏိုင္ငံေတြမွာလိုပဲ ဂ်ဴေတြေက်နပ္ေပ်ာ္ရႊင္တဲ့အခြင့္အေရးနဲ႔ႏိုင္ငံေရးအေျခအေနေတြကို ေကာင္းေကာင္းနားလည္ထားပါတယ္။ ဒီေၾကျငာခ်က္ကို ဇီယြန္၀ါဒီဖက္ဒေရးရွင္းအျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳမယ္ဆိုရင္ကၽြန္ေတာ္ေက်းဇူးတင္ပါတယ္” လို႔သူကနိဂံုးခ်ဳပ္ေရးသားထားပါတယ္။
ဇီယြန္၀ါဒီဆိုတဲ့အသံုးအႏံႈးဟာ ဂ်ဴးဆန္႔က်င္ေရးနဲ႔ေစာ္ကားတဲ့အသံုးအႏံႈးျဖစ္တယ္လို႔ ၿဗိတိန္လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြကေၾကျငာခဲ့ပါတယ္။ ဒီႏွစ္ေတြမွာ ၿဗိတိန္အစိုးရကေနာင္တမရပဲရွိေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။ ပါလက္စတိုင္းေတြအေပၚျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့အရာေတြအတြက္ ေနာက္ထပ္တာ၀န္ယူမႈေတြဘာမွမျပဳလုပ္ခဲ့ပါဘူး။ အဆိုးဆံုးကေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ေျမေတြကေနဖယ္ရွားခံရၿပီး လြတ္လပ္ခြင့္ရုပ္သိမ္းခံခဲ့ရတဲ့ပါလက္စတိုင္းေတြသံုးႏံႈးတဲ့ဘာသာစကားကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ဖို႔ရည္ရြယ္ရင္းအလုပ္ရႈတ္ေနခဲ့ပါတယ္။ အမွန္တရားကေတာ့ ေရာ့စ္ခ်ဳိင္းဟာဇီယြန္၀ါဒီျဖစ္သလို ဘဲလ္ဖိုးလည္း ဇီယြန္၀ါဒီျဖစ္ခဲ့တာပဲျဖစ္ပါတယ္။ေနာက္မွာေတာ့ က်ိန္ဆိုခ်က္ကတိျပဳခ်က္မတိုင္ခင္ ဒါဟာ ဥေရာပဂုဏ္ဆိုတာနဲ႔ဆက္စပ္ၿပီး ႏိုင္ငံေရးသေဘာထားတစ္ခုသာျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။
ဒါ့အျပင္ သူ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ျဖစ္မလာခင္ေဒးဗစ္ကင္မရြန္းက အစၥေရးမိတ္ေဆြေတြရဲ႕ကြန္ဆာေဗးတစ္အစည္းအေ၀းမတိုင္ခင္ သူလည္းဇီယြန္၀ါဒီတစ္ဦးဆိုတာကိုေၾကျငာခဲ့ပါတယ္။ ဇီယြန္၀ါဒီတစ္ဦးအျဖစ္ဟာ တစ္ခ်ဳိ႕အေနာက္ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္ေတြအတြက္ ေအာင္ျမင္ျခင္းလမ္းတစ္ခုလိုျဖစ္ေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။ ဘဲလ္ဖိုးဟာသူ႔ဘာသာသူလုပ္ေဆာင္ဖို႔ခက္ခဲပါတယ္။ အမွန္ေတာ့ေၾကျငာခ်က္မွာသူ႔နာမည္ပါခဲ့တယ္ ဒါေပမယ့္အမွန္ေတာ့ ပါလက္စတိုင္းကိုတင္စိုးရိမ္ပူပန္တာတင္မကပဲ ပါလက္စတိုင္းကိုပိုမိုႀကီးမားတဲ့အာရပ္ေျမပံုအစိတ္အပိုင္းအျဖစ္ ႏိုင္ငံေရးပထ၀ီဒီဇိုင္းနဲ႔အင္ပါယာတစ္ခုအတြက္ သစၥာေတာ္ခံေအးဂ်င့္တစ္ေယာက္ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ အေစာပိုင္းတစ္ႏွစ္က ေနာက္ထပ္အတိတ္နမိတ္မေကာင္းတဲ့ စာတမ္းကိုမိတ္ဆက္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါကိုေနာက္ထက္ထိတ္တန္းၿဗိတိန္သံတမန္မာ့ဆိုက္နဲ႔ ျပင္သစ္ကိုယ္စား ဖရန္စီယိုေဂ်ာ့ပီေကာ့ တို႔ကအတည္ျပဳေထာက္ခံခဲ့ၾကပါတယ္။သေဘာတူညီခ်က္ကို ရုရွားကိုအသိေပးခဲ့ၿပီးး သူတို႔ဟာေအာ္တိုမန္ကိတ္အပိုင္းေလးကိုပါရရွိခဲ့ပါတယ္။
ဒီစာတမ္းကေတာ့ ေအာ္တိုမန္ေတြရံႈးနိမ့္သြားတာနဲ႔ ပါလက္စတိုင္းပါအပါသူတို႔ရဲ႕ပိုင္နက္ေတြဟာ အႏိုင္ရရွိတဲ့အဖြဲ႔ေတြၾကားခြဲေ၀ရရွိသြားမွာျဖစ္တာကိုရည္ညႊန္းထားပါတယ္။ ဆိုက္-ပီေကာ့သေဘာတူညီခ်က္ကို အာရွိမိုင္နာသေဘာတူညီခ်က္အျဖစ္လည္းလူသိမ်ားၿပီး လြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္၁၀၀ေလာက္က ပထမကမၻာစစ္မတိုင္ခင္၂ႏွစ္ေလာက္ကလွ်ဳိ႕၀ွက္လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ကုိလိုနီျပဳရက္စက္တဲ့သဘာ၀အတိုင္း ရရွိတဲ့ေျမနဲ႔လူသားအရင္းအျမစ္ေတြနဲ႔ သဘာ၀ရင္းျမစ္ေတြကိုအက်ဳိးခံစားခြင့္ရရွိမွာျဖစ္ပါတယ္။ သေဘာတူညီခ်က္ရဲ႕ဗဟိုအစိတ္အပိုင္းကေတာ့ ေျမပံုတစ္ခုပဲျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီမွာတရုတ္ခဲတံနဲ႔မ်ဥ္းေၾကာင္းေရးဆြဲအမွတ္အသားျပဳခဲ့ပါတယ္။ ေျမပံုဟာ အာရပ္ေတြရဲ႕ကံၾကမၼာကိုအဆံုးအျဖတ္ျဖစ္စခဲ့ၿပီး သူတို႔ကိုလူမ်ဳိးစုေတြ ဂိုဏ္းက႑ကြဲျပားမႈေတြနဲ႔ခြဲျခားခဲ့တာပဲျဖစ္ပါတယ္။
စစ္ပြဲၿပီးသြားတဲ့အခါရရွိလာတာေတြကိုပိုင္းေ၀ယူၾကတဲ့အခါ ျပင္သစ္က ေအအမွတ္အသားျပဳထားတဲ့ တူရကီအေရွ႕ေတာင္ပိုင္း အီရတ္ေျမာက္ပိုင္းနဲ႔ ဆီးရီးယားအမ်ားစုနဲ႔ လက္ဘႏြန္တို႔ကိုရရွိမွာျဖစ္ပါတယ္။ ၿဗိတိန္ထိန္းခ်ဳပ္ခဲ့တဲ့ေနရာေတြကေတာ့ ဘီအမွတ္အသားျပဳထားတဲ့ ေဂ်ာ္ဒန္ အီရတ္ေတာင္ပိုင္း ပါလက္စတိုင္းက ဟိုင္ဖာနဲ႔အကၠရီနဲ႔ ေျမထဲပင္လယ္ၾကားကကမ္းေျခေဒသေတြနဲ႔ ေဂ်ာ္ဒန္ျမစ္ကိုရရွိမွာျဖစ္ပါတယ္။ ရုရွားကေတာ့ အစၥတန္ဘူလ္ အာေမနီးယားနဲ႔နည္းဗ်ဴဟာက်တဲ့ တူရကီေရလက္ၾကားကိုရရွိမွာျဖစ္ပါတယ္။ ေျမပံုကိုမ်ဥ္းေၾကာင္းေတြနဲ႔သာမကပဲ အေရာင္ေတြနဲ႔ပါျခယ္သထားပါတယ္။ သေဘာတူညီခ်က္ထဲမွာ အျပာေရာင္ေနရာအတြက္ကေတာ့ ျပင္သစ္အတြက္ျဖစ္ၿပီး အနီေရာင္ေဒသကေတာ့ ၿဗိတိန္အတြက္ျဖစ္ၿပီး ဒီလိုလမ္းေၾကာင္းအတိုင္းတည္ေထာင္ဖို႔ခြင့္ျပဳသြားဖို႔ဒါမွမဟုတ္ သြယ္၀ိုက္တဲ့အုပ္ခ်ဳပ္နည္းဒါမွမဟုတ္ သူတို႔စိတ္ကူးအတိုင္းထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ခြင့္ျပဳရမွာျဖစ္ၿပီး အာရပ္ျပည္နယ္ဒါမွမဟုတ္ အာရပ္ႏိုင္ငံမ်ားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္နဲ႔ အဆင္ေျပမယ္လို႔သူတို႔ထင္ေကာင္းထင္ထားတာျဖစ္ပါတယ္။
အညိဳေရာင္ေနရာကေတာ့ ႏိုင္ငံတကာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးအတြက္ရည္ရြယ္ထားတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကိုၿဗိတိန္ ျပင္သစ္နဲ႔ရုရွားတို႔ရဲ႕အႀကံေပးမႈၾကားေပၚမွာ ဆံုးျဖတ္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဆိုက္-ပီေကာ့ ညိွႏိႈင္းေဆြးေႏြးမႈကို ၁၉၁၆ခုႏွစ္မတ္လမွာအၿပီးသတ္ခဲ့ၿပီး တရား၀င္သတ္မွတ္ခဲ့ပါတယ္။ ပထမကမၻာစစ္ ၁၉၁၆ခုႏွစ္ ေမလ၁၉ရက္ေန႔မွာလွ်ဳိ႕၀ွက္ေရးထိုးခဲ့ေပမယ့္လည္း ေအာ္တိုမန္အင္ပါယာစတင္ၿပိဳကြဲၿပီးေနာက္ ၁၉၁၈ခုႏွစ္ ႏို၀င္ဘာ ၁၁ရက္ေန႔မွာအၿပီးသတ္ခဲ့ပါတယ္။
ၿဗိတိန္န႔ဲျပင္သစ္က အာရပ္ေတြကိုခြဲပစ္ဖို႔ေဆာင္ရြက္ခဲ့ၿပီး ပါလက္စတုိင္းကိုေတာ့တစ္ႏွစ္ၾကာၿပီးေနာက္မွာ ဇီယြန္၀ါဒီလႈပ္ရွားမႈအတြက္ထည့္သြင္းခဲ့ၿပီး ဘဲလ္ဖိုးဟာ ၿဗိတိန္အစိုးရရဲ႕ကတိကိုအေကာင္အထည္ေဖာ္ေဆာင္ရြက္ခဲ့တာေၾကာင့္ ပါလက္စတိုင္းေတြရဲ႕ကံၾကမၼာဟာ အၿမဲမျပတ္တဲ့စစ္ပြဲေတြနဲ႔ ဖရိုဖရဲအေျခအေနေတြဆီေရာက္ခဲ့ရပါတယ္။ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြကၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆာင္ရြက္သူေတြနဲ႔ ရိုးသားတဲ့ေစ့စပ္ေရးသမားေတြက အေရွ႕အလယ္ပိုင္းပဋိပကၡတိုင္းမွာ အမ်ားႀကီးပါ၀င္ၾကပါတယ္။ အသစ္မဟုတ္ေတာ့ပါဘူး။ လြန္ခဲ့တဲ့ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာထဲက ၿဗိတိန္ဟာ အာရပ္ေတြရဲ႕ျပင္းျပတဲ့ဆႏၵရည္မွန္းခ်က္ေတြကိုသစၥာေဖာက္ခဲ့ပါတယ္။သူတို႔ရဲ႕ကိုလိုနီၿပိဳင္ဆိုင္မႈေတြရဲ႕ဂိမ္းကစားပြဲမွာ အာရပ္ေတြကိုပြန္းေတြအျဖစ္အသံုးခ်ခဲ့တာျဖစ္ၿပီး လက္ေဆာင္ေတြေပးရင္းမိတ္ေဆြေတြလို႔ေခၚဆိုရင္း ေနာက္ပိုင္းမွာသစၥာေဖာက္ခဲ့တာပဲျဖစ္ပါတယ္။
ဒီသူေတာ္ေကာင္းေယာင္ေဆာင္မႈကို ပါလက္စတိုင္းကိစၥမွာအျပည့္အ၀ေဖာ္ျပလိုက္တာပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဇီယြန္၀ါဒီဂ်ဴးေတြကို ၁၈၈၂ခုႏွစ္မွာပထမအသုတ္အျဖစ္စတင္ပို႔ေဆာင္ခဲ့ၿပီး ဥေရာပႏိုင္ငံေတြက တရားမ၀င္အေျခခ်လာသူေတြကိုေထာက္ပံ့မႈေတြေပးၿပီးကူညီခဲ့ၾကပါတယ္။ ဘဲလ္ဖိုးကသူ႔ရဲ႕စာကိုေရာ့စ္ခ်ဳိင္းဆီေပးပို႔တဲ့အခ်ိန္မွာ ပါလက္စတိုင္းမွာဂ်ဴးအမိေျမတည္ေထာင္ဖို႔ဆိုတဲ့အႀကံဟာ အရမ္းကိုျဖစ္ႏိုင္ေျခရွိပါတယ္။ စစ္ပြဲႀကီးကာလအတြင္း ေအာ္တိုမန္အင္ပါယာကိုတိုက္ခိုက္တဲ့သူတို႔ရဲ႕စစ္မွာာအာရပ္ေခါင္းေဆာင္ေတြကိုသူတို႔ဘက္မွာရွိေနေစဖို႔ ကတိေတြအမ်ားႀကီးျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ပါလက္စတိုင္းေတြအပါအ၀င္ အာရပ္ေတြဟာလံုး၀လြတ္လပ္ခြင့္ရရွိဖို႔ကတိရရွိခဲ့ပါတယ္။
ေအာ္တိုမန္ေတြအုပ္စုိးထားတဲ့အာရပ္ျပည္နယ္ေတြကို ရရွိဖို႔ႏိုင္ငံမ်ားအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ရဲ႕ကတိေတြပါ၀င္တဲ့ စာခ်ဳပ္ကိုအာရပ္ေခါင္းေဆာင္ေတြၾကားနားလည္ထားပါတယ္။ အာရပ္ေတြဟာယံုုၾကည္စိတ္ခ်ရတဲ့လူမႈအဖြဲ႔အစည္းအေနနဲ႔ေကာ သူတို႔ရဲ႕အဖြဲ႔အစည္းေတြကိုလြတ္လပ္တဲ့ႏိုင္ငံမ်ားအျဖစ္အသိအမွတ္ျပဳခံရမယ္ဆိုၿပီး ေလးစားမႈခံရမယ္လို႔ေျပာဆုိခံခဲ့ရပါတယ္။ ဒီေလးစားမႈထားခံရမဲ့လူမႈအဖြဲ႔အစည္းမွာ သူတို႔လည္းပါ၀င္ၿပီး လြတ္လပ္မႈနဲ႔ထိုက္တန္တယ္လို႔ ပါလက္စတိုင္းေတြကယံုၾကည္ခ်င္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ပန္-အာရပ္ကြန္ဂရက္မွာသူတို႔ရဲ႕ေထာက္ခံမႈကို ၁၉၁၉ ဇူလိုင္မွာမဲေပးကိုယ္စားလွယ္ေတြအျဖစ္ ပါလက္စတိုင္း လက္ဘႏြန္ ေဂ်ာ္ဒန္ ဆီးရီးယားတို႔ရဲ႕ ဘုရင္အျဖစ္ ဖိုင္ဆယ္ကိုေရြးေကာက္ခဲ့ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့မကၠာက ရွဲရစ္ဖ္ဟူစိန္ကိုဆက္လက္ေထာက္ခံမႈဟာ ကာလရွည္ၾကာသူတို႔ေတာင့္တခဲ့တဲ့ သူတို႔ရဲ႕အခ်ဳပ္အျခာအာဏာလိုခ်င္တဲ့စိတ္ကူးကို ေဖာ္ထုတ္ျပသခဲ့တာပဲျဖစ္ပါတယ္။
ၿဗိတိန္နဲ႔သူတို႔နဲ႔အေစးကပ္တဲ့ဇီယြန္၀ါဒီေတြဟာ အရမ္းေပၚလြင္လာတဲ့အခါ ပါလက္စတိုင္းေတြကေတာ္လွန္ေရးျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီေတာ္လွန္ေရးဟာဘယ္ေတာ့မွရပ္တန္႔ခဲ့ျခင္းမရွိခဲ့ပဲ ၉၉ႏွစ္ၾကာၿပီးေနာက္ ပါလက္စတိုင္းေတြဟာၿဗိတိန္ကိုလုိနီ၀ါဒရဲ႕ဆိုးရြားတဲ့အက်ဳိးဆက္ေတြနဲ႔ ဒီႏွစ္ေတြၿပီးေနာက္ဇီယြန္၀ါဒီေတြဟာေနာက္ဆံုးမွာပါလက္စတိုင္းကိုလံုး၀သိမ္းယူခဲ့တာကိုခံစားေနရဆဲျဖစ္ပါတယ္။ ပါလက္စတိုင္းေတြရဲ႕ေဒါသထြက္မႈကိုမျဖစ္စေလာက္ႏွစ္သိမ့္ခဲ့ၿပီး အထူးသျဖင့္ ႏိုင္ငံမ်ားေကာင္စီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္က ၁၉၂၂ခုႏွစ္မွာ ပါလက္စတိုင္းနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးၿဗိတိန္ရဲ႕လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာကိုသေဘာတူညီခဲ့ပါတယ္။ ပါလက္စတိုင္းေတြကိုလံုး၀တိုင္ပင္ခဲ့ျခင္းမရွိသလို သူတို႔ဟာၿဗိတိန္နဲ႔ႏိုင္ငံတကာေရဒါေအာက္ကေနေပ်ာက္ကြယ္သြားရသလို အဓိကရုဏ္းသမားေတြ ျပသနာရွာသူေတြအျဖစ္ ၿဗိတိန္နဲ႔ဇီယြန္၀ါဒီကိုလိုနီပူးေပါင္းမႈအဟန္႔အတားအျဖစ္ပဲသတ္မွတ္ခံရေတာ့တာျဖစ္ပါတယ္။
ပါလက္စတိုင္းမွာဂ်ဴးႏိုင္ငံတည္ေထာင္ဖို႔ၿဗိတိန္ရဲ႕ရည္ရြယ္ခ်က္ဟာ အခ်ိန္ၾကာလာတဲ့အမွ်ပိုမိုရွင္းလင္းလာပါတယ္။ ဘဲလ္ဖိုးေၾကျငာခ်က္ဟာ ေဘာင္ေက်ာ္မႈတစ္ခုျဖစ္ၿပီး ဆယ္စုႏွစ္၃စုၾကာၿပီးေနာက္မွာ လူမ်ဳိးတံုးရွင္းလင္းမႈအဆင့္ကိုေရာက္လာပါတယ္။ သူ႔ရဲ႕စာအုပ္ “သူတို႔ရဲ႕စြန္႔ခြာမႈမတိုင္ခင္” စာအုပ္ထဲမွာ ပါလက္စတိုင္းပညာရွင္၀ါလစ္ခါလီဒီက လြန္ခဲ့တဲ့ရာစုႏွစ္တစ္ခုနီးပါးကအမိေျမကိုဆံုးရံႈးခဲ့ရတဲ့တဲ့ပါလက္စတိုင္းေတြၾကားနားလည္ထားမႈေတြကို ေကာက္ယူခဲ့ပါတယ္။ ဇီယြန္ေတြကပါလက္စတိုင္းကို အစၥေရးအျဖစ္အမည္ေျပာင္းလဲခဲ့ၿပီး ၿဗိိတိန္ကသူတို႔ကိုဆက္လက္ေထာက္ခံေနခဲ့ပါတယ္။ ပါလက္စတိုင္းေတြဟာဒုကၡသည္စခန္းေတြၾကား သိမ္းပိုက္မႈၾကား ဒုတိယႏိုင္ငံသားေတြအျဖစ္ဆက္ဆံခံေနရတာျဖစ္ပါတယ္။ ဂ်ဴးနဲ႔အာရပ္ေတြၾကား မွ်တမႈမရွိတာေတြဟာ အစေပၚလစီကတည္းကျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းအစၥေရး-အေမရိကန္ျဖစ္လာပါတယ္။ မမွ်တမႈေတြဟာဆက္လက္ရွိေနခဲ့တာေၾကာင့္ ပဋိပကၡေတြျဖစ္ပြားေနရပါတယ္။ ၿဗိတိန္ အေစာပိုင္းဇီယြန္၀ါဒီေတြနဲ႔ အေမရိကန္တို႔က အစၥေရးအစိုးရရဲ႕အက်ဳိးဆက္ေတြကို နားလည္ဖို႔ပ်က္ကြက္ခဲ့ၿပီး ဆက္လက္လ်စ္လ်ဴရႈေနခဲ့ပါတယ္။ ပါလက္စတိုင္းမွာတရားမွ်တမႈနဲ႔ တန္းတူညီမွ်မႈမရွိပဲၿငိမ္းခ်မ္းမႈရရွိႏိုင္မွာမဟုတ္ပါဘူး။ ပါလက္စတိုင္းေတြကလည္းဆက္လက္ခုခံသြားၾကမွာပဲျဖစ္ပါတယ္။
၉၉ႏွစ္ၾကာၿပီးေနာက္မွာ ၿဗိတိန္ပါလက္စတိုင္းေတြအေပၚသူတို႔ျပဳလုပ္ခဲ့တာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးတာ၀န္ယူဖို႔မရွိေသးပါဘူး။ ၉၉ႏွစ္ၾကာၿပီးေနာက္မွာ ပါလက္စတိုင္းေတြကလည္းပါလက္စတိုင္းကသူတို႔ရဲ႕အခြင့္အေရးအတြက္ ခုခံေနတာကို ဘဲလ္ဖိုးေကာသူ႔ရဲ႕အစိုးရေကာပယ္ခ်လို႔မရႏိုင္ပါဘူး။
Al Jazeera သတင္းဌာနပါ Ramzy Baroud ေရးသားသည့္ “How Britain Destroyed the Palestinian Homeland” အမည္ျဖင့္ေဖာ္ျပထားသည့္သတင္းကိုေညာင္နီရြက္(Myanmar Muslim Media)က ျမန္မာဘာသာသို႔ဆီေလ်ာ္ေအာင္ျပန္ဆိုသည္။
Share:

အဲလိဇဘက္(၂)ဘုရင္မႀကီးဟာ တမန္ေတာ္မုဟမၼဒ္ရဲ႕ အႏြယ္ေတာ္ ၀င္မ်ဳိးရိုးက ဆင္းသက္ လာတယ္လို႔ သမိုင္းပညာရွင္ေတြ ယံုၾကည္


image
သူမရဲ႕မ်ဳိးဆက္၄၃ဆက္ကို ေျခရာခံၿပီးေနာက္မွာ အဲလိဇဘက္ဘုရင္မႀကီးဟာ အစၥလာမ္ကိုတည္ေထာင္ခဲ့သူကေနဆင္းသက္လာတဲ့မ်ဳိးရိုးျဖစ္တယ္လို႔ သမုိင္းပညာရွင္ေတြကယံုၾကည္ထားပါတယ္။
ၿဗိတိန္ဘုရင္မႀကီးဟာ တမန္ေတာ္ျမတ္မုဟမၼဒ္ရဲ႕ေဆြေတာ္မ်ဳိးေတာ္ကေနဆင္းသက္လာတယ္လို႔ ဒီယူဆခ်က္ကေဖာ္ျပထားတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီရွာေဖြေတြ႔ရွိမႈေတြကို ေတာ္၀င္မ်ဳိးႏြယ္စဥ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ၿဗိတိန္အာဏာပိုင္အဖြဲ႔ Burke’s Peerage က ၁၉၈၆ခုႏွစ္မွာပထမဆံုးထုတ္ေ၀ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။  တမန္ေတာ္ျမတ္ရွိစဥ္အခါကဘုရင္မႀကီးရဲ႕မ်ဳိးရိုးကိုေျခရာခံခဲ့တယ္လို႔ ေမာ္ရိုကန္သတင္းစာကေဖာ္ျပခဲ့ၿပီးေနာက္မွာ ဒီယူဆခ်က္ဟာျပန္လည္ထြက္ေပၚလာတာပဲျဖစ္ပါတယ္။
သူတို႔ရဲ႕ရွာေဖြေတြ႔ရွိမႈေတြအရ အဲလိဇဘက္ဘုရင္မႀကီးရဲ႕မ်ဳိးရိုးဟာ ၁၄ရာစုက ကမ္းဘရစ္ကအာလ္ အလယ္ေခတ္စပိန္မြတ္စလင္ေတြကေန တမန္ေတာ္ျမတ္ရဲ႕သမီးေတာ္ ဖြာေတမာထိဆက္ႏြယ္ေနပါတယ္။ တစ္ခ်ဳိ႕သမိုင္းပညာရွင္ေတြ အလယ္ေခတ္အေစာပိုင္းကစပိန္ေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး မ်ဳိးရိုးစီစစ္မွတ္တမ္းတင္ပညာရွင္ေတြရဲ႕ အျငင္းပြားမႈေတြရွိေပမယ့္လည္း ဒီယူဆခ်က္ကိုေထာက္ခံထားပါတယ္။ ဒါကို အီဂ်စ္ရဲ႕ မြတ္စလင္ဘာသာေရးအႀကီးအကဲေခါင္းေဆာင္ေဟာာင္းျဖစ္သူ အလီဂိုမာကလည္းအတည္ျပဳထားပါတယ္။
Burke’s ရဲ႕ထုတ္ေ၀မႈဒါရိုက္တာကအဲဒီေနာက္မွာေတာ့ ၁၉၈၆ခုႏွစ္မွာ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္မာဂရက္သက္ခ်ာဆီ ေတာ္၀င္မိသားစုရဲ႕လံုၿခံဳေရးကိုတိုးျမွင့္ေပးဖို႔ စာေရးသားေတာင္းဆိုခဲ့ပါတယ္။ “တမန္ေတာ္မုဟမၼဒ္မ်ဳိးရိုးကေနတိုက္ရိုက္ဆင္းသက္လာတဲ့ေတာ္၀င္မိသားစုကို မြတ္စလင္အၾကမ္းဖက္သမားေတြဆီကေန အၿမဲတမ္းကာကြယ္ဖို႔အေပၚမွာမွီခိုထားလို႔မရႏိုင္ဘူး”လို႔ သူကသက္ခ်ာဆီေရးသားေပးပို႔ခဲ့ပါတယ္။
ဒီဆက္ႏြယ္မႈဟာလူအမ်ားအျပားကိုအံ့ၾသေစလိမ့္မယ္လို႔သူကဆိုပါတယ္။ “တမန္ေတာ္မုဟမၼဒ္ရဲ႕ေသြးေတြဟာ ဘုရင္မႀကီးရဲ႕ေသြးေၾကာေတြထဲစီးဆင္းေနတာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ၿဗိတိန္လူထုကသိရွိမႈနည္းပါးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း မြတ္စလင္ဘာသာေရးေခါင္းေဆာင္ေတြအားလံုးက ဒီအခ်က္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီးဂုဏ္ယူေနၾကပါတယ္။” လို႔သူကထပ္ျဖည့္ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ဘုရင္မႀကီးဟာတမန္ေတာ္ျမတ္မုဟမၼဒ္ရဲ႕အႏြယ္ေတာ္၀င္ျဖစ္တာကို Burke’s Peerage က ပထမဆံုးထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ ဘုရင္မႀကီးရဲ႕မ်ဳိးရိုးဟာ ခရစ္ယာန္ကိုသက္၀င္ကူးေျပာင္းမႈမျပဳခင္၁၁ရာစုမွာ ဆီဗီလာရဲ႕သူမရဲ႕ေမြးရပ္ေျမကေနထြက္ေျပးလာခဲ့တဲ့ မြတ္စလင္မင္းသမီးဇိုင္ဒါကေနဆင္းသက္လာတာလို႔ သူတို႔ကယူဆခဲ့ပါတယ္။
ဇိုင္ဒါဟာ ဆီဗီလာက ဘုရင္ႀကီးအဲလ္မူတာမစ္္အစ္ဘ္အဘက္ရဲ႕ ေလးေယာက္ေျမာက္ဇနီးျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ သူမဟာဆန္ခ်ဳိဆိုတဲ့သားေတာ္တစ္ပါးကိုေမြးဖြားခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္မွာေတာ့သူကဆင္းသက္လာတဲ့အႏြယ္ေတာ္ဟာ ၁၁ရာစုမွာ ကမ္းဘရစ္က အာလ္နဲ႔လက္ထပ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဇိုင္ဒါရဲ႕မူလမ်ဳိးရိုးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးအျငင္းပြားဖြယ္ရာရွွိေနတာကို ၿဗိတိန္မဂၢဇင္း စပက္ေတတာကေထာက္ျပထားပါတယ္။ တစ္ခ်ဳိ႕သမိုင္းပညာရွင္ေတြကေတာ့သူမဟာ တမန္ေတာ္ျမတ္အႏြယ္ကေနဆင္းသက္လာတဲ့ ၀ိုင္ေသာက္တဲ့မြတ္စလင္ဘာသာေရးအႀကီးအကဲရဲ႕သမီးျဖစ္တယ္လို႔ယံုၾကည္ၾကသလို တစ္ခ်ဳိ႕ကလည္း သူမဟာ သူ႔ရဲ႕မိသားစု၀င္နဲ႔လက္ထပ္ခဲ့တယ္လုိ႔ဆိုပါတယ္။
ဘုရင္မႀကီးဟာတမန္ေတာ္မုဟမၼဒ္နဲ႔ဆက္ႏြယ္ေနတဲ့ဆိုတဲ့သတင္းေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး တံု႔ျပန္မႈေတြဟာေရာေထြးေနပါတယ္။ အဘီဒယ္ဟာမစ္အဲလ္ေအာ္နီက ေမာ္ရိုကန္သတင္းစာရဲ႕သတင္းကိုႀကိဳဆိုလိုက္ၿပီး “ဒါဟာကၽြန္ေတာ္တုိ႔ဘာသာႏွစ္ခုနဲ႔ႏိုင္ငံေတြၾကားတံတားတစ္စင္းတည္ေဆာက္လိုက္တာပဲျဖစ္တယ္”လို႔ ေရးသားထားပါတယ္။ ဘုရားသခင္မရွိလို႔ယံုၾကည္တဲ့အာရပ္ကြန္ရက္ဖိုရမ္မွာ ဘုရင္မႀကီးအဲလိဇဘက္ဟာ မြတ္စလင္ေတြကုိအုပ္ခ်ဳပ္ပိုင္ခြင့္ကိုရယူရမယ္လို႔ ေရးသားထားပါတယ္။
အင္တာနက္ဖိုရမ္ကေနလူတစ္ေယာက္က ဒါဟာမြတ္စလင္ဘာသာ၀င္ေတြတိုးလာတဲ့အေပၚမွာ ႏွစ္သိမ့္ေပးဖို႔ၿဗိတိန္ကအသုံးခ်ထားတဲ့၀ါဒျဖန္႔မႈတစ္ခုသာျဖစ္တယ္လို႔ေရးသားထားပါတယ္။
Daily Mail
Share:

10 April, 2018

သမၼတ ရွီက်င္းပင္ရဲ ႔ ဖခင္ သင္ေပးခဲ႔တဲ႔ မွတ္သား ဖြယ္ စကား(၃)ခြန္း

ရွီက်င္းပင္က ငယ္ငယ္က အရမ္း တကိုယ္ေကာင္းဆန္တယ္တဲ႔။ သားသမီးေတြ အတြက္ တစ္ခုခုဝယ္လာရင္ သူက အေကာင္းဆံုးကို ယူတယ္။ အဲဒါေၾကာင္႔ သူကို ဘယ္သူမွ အေပါင္းအသင္း မလုပ္ခ်င္ၾကသလို ကစားေဖာ္ သူငယ္ခ်င္းလဲ မရွိဘူးတဲ႔။ ဒါကိုလည္း သူ႔ရဲ ႔ အမွားလို႔ သူမထင္ဘူးတဲ႔။
တရက္မွာေတာ႔ သူ႔အေဖက သူကို သင္ခန္းစာ ေပးခ်င္တာနဲ႔ ေခါက္ဆြဲ ၂ ပြဲျပင္ထားတယ္။ တပြဲမွာ ၾကက္ဥ ကို ေခါက္ဆြဲေပၚမွာ တင္ထားျပီး ေနာက္တပြဲမွာ ၾကက္ဥပါတာ မေတြ႔ရဘူး။ သူ႔ကိုလဲ သား မင္းၾကိဳက္တဲ႔ ေခါက္ဆြဲ ပြဲယူစား ဆိုေတာ႔။ သူက ၾကက္ဥပါတဲ႔ ပြဲကို အရင္ယူ စားတာေပါ႔။
အဲဒီအခ်ိန္ေတြတုန္းက ၾကက္ဥက တရုတ္ျပည္မွာ ဒီေလာက္မေပါေသးဘူးတဲ႔။ သူတို႔ မိသားစုေတြ အတြက္ ႏွစ္သစ္ကူးလို ေန႔ေတြမွာသာ ၾကက္ဥ စားၾကရတာကိုး။
ရွီက်င္းပင္က ၾကက္ဥစားရေတာ႔ ေပ်ာ္တာေပါ႔။ သူေရြးတာမွန္လို႔လဲ သူ႔ကိုယ္သူ ဂုဏ္ယူေနတာေပါ႔။ အဲလိုနဲ႔ စားေနရင္း သူ႔အေဖ ပန္းကန္ၾကည္႔လိုက္ေတာ႔ ၾကက္ဥက ၂ လံုးေတာင္တဲ႔။ လားလား ေခါက္ဆြဲေအာက္မွာ ၾကက္ဥေတြ ျမဳပ္ထားခဲ႔တာကိုး။
သူလဲ ေနာင္တရသြားတာေပါ႔။ သူ႔ အေဖစားေနတဲ႔ ပန္းကန္ေရြးမိရင္ ၾကက္ဥ ၂ လံုးစားရမွာေလ။ သူ႔ အေဖက ျပဳံုးျပီး ဒီမွာ ငါ႔သား မင္းသိထားဖို႔က မင္းမ်က္လံုးနဲ႔ ျမင္တဲ႔ အရာတိုင္းဟာ အမွန္မဟုတ္ဘူး။ မင္းက သူမ်ားအေပၚ အခြင္႔အေရးယူဖို႔ လုပ္တာနဲ႔ ဆံုးရွံဳးျခင္းေတြပဲ ၾကံဳရလိမ္႔မယ္ ငါ့သား ဆိုျပီး ဆံုးမတယ္။
အဲလိုနဲ႔ ေနာက္ေန႔ၾကေတာ႔ သူနဲ႔ သူ႔အေဖ စားဖို႔ ေခါက္ဆြဲ ၂ ပြဲ ျပင္ထား ျပန္တယ္တဲ႔။ အဲလိုပဲ ၾကိဳက္တဲ႔ ပြဲေရြးခိုင္း တယ္။ တပြဲမွာ ၾကက္ဥ ကို ေခါက္ဆြဲေပၚမွာ တင္ထားျပီး ေနာက္တပြဲမွာ ၾကက္ဥပါတာ မေတြ႔ရဘူး။ ဒီတခါေတာ႔ ရွီက်င္းပင္က သား နပ္သြားျပီ ဆိုတဲ႔ အထာနဲ႔ ၾကက္ဥ မပါတဲ႔ ပြဲကိုေရြးလိုက္တယ္။
အဲလိုနဲ႔ ယူျပီး စားဖို႔ ေအာက္မွာ ၾကက္ဥ ၂ လံုးရွိမယ္ အထင္နဲ႔ ေမႊရွာတာ။ ဘာၾကက္ဥမွ မရွိဘူးတဲ႔။ သူ႔အေဖ ကေတာ႔ ေခါက္ဆြဲေပၚတင္ထားတဲ႔ ၾကက္ဥတစ္လံုး နဲ႔ အရသာ ရွိရွိ စားေနတာကိုး။
အဲဒါနဲ႔ သူ႔အေဖ မ်က္ႏွာေမာ႔ၾကည္႔ေတာ႔။ ငါ႔သား မင္းမွာရွိခဲ႔တဲ႔ အေတြ႔အၾကံဳေတြကိုလည္း အရမ္းပံုျပီး မယံုနဲ႔။ ဘဝမွာ မင္းကို လွည္႔စားသြားတာေတြ ၊  မာယာေတြ အမ်ားၾကီး ျပည္႔ေနတာေတြ ရွိတယ္။ ဒီေတာ႔ ကိုယ္မွာ ရွိထားတဲ႔ အေတြ႔အၾကံဳေတြကို ပညာနဲ႔ ေပါင္းစပ္ျပီးမွ ေရြးခ်ယ္မွဳေတြ လုပ္သင္႔တယ္ ဆိုျပီး သင္ေပးတယ္။
တတိယ ေန႔မွာလဲ အရင္ေန႔ေတြလိုပဲ ေခါက္ခြဲ ၂ ပြဲ ျပင္ထားတယ္။ အရင္လိုပဲ တစ္ပြဲရဲ ႔ အေပၚမွာ ၾကက္ဥတင္ထားတယ္။ ေနာက္တစ္ပြဲမွာ ၾကက္ဥ မေတြ႔ရဘူး။ ဒီတၾကိမ္မွာေတာ႔ ရွီက်င္းပင္က အေဖ အရင္ေရြးပါ။ အေဖက အိမ္ေထာင္ဦးစီး အေဖကို က်ေနာ္ဦးစားေပးရမယ္ ဆိုျပီး သူ႔အေဖကို အရင္ေရြးခိုင္း တယ္တဲ႔။
သူ႔အေဖကလည္း မဆိုင္းမတြ လက္ခံျပီး ၾကက္ဥတင္ထားတဲ႔ ေခါက္ဆြဲပြဲကို ေရြးလိုက္တယ္။ ရွီက်င္းပင္ ထင္လိုက္တာက က်န္တဲ႔ ပြဲမွာ ဘာၾကက္ဥမွာ ပါေတာ႔မွာ မဟုတ္ဘူးလိုထင္လိုက္တာေပါ႔။ ဒါေပမဲ႔ စားမလို႔ ေမႊလိုက္တဲ႔ အခါမွာပဲ ၾကက္ဥ ၂ လံုးေတာင္ ေခါက္ဆြဲေအာက္မွာ ရွိေနတယ္တဲ႔။
သူ႔အေဖက ျပံဳးျပီး ေမတၱာလႊမ္းတဲ႔ မ်က္ဝန္းေတြနဲ႔ သူ႔သားကိုၾကည္႔ျပီး ငါ႔သား မင္းမွတ္ထားရဖို႔က မင္းက သူမ်ားအေပၚေကာင္းခဲ႔ရင္ မင္းအေပၚမွာလည္း ဒီထက္ပိုေကာင္းတဲ႔ အရာေတြ ေရာက္လာလိမ္႔မယ္ ဆိုျပီး သင္ေပးတယ္လိုက္တယ္တဲ႔..။
ငါ႔သား ဒီသင္ခန္းစာေတြကို ျမဲျမဲ မွတ္ထားပါ။  ဒီသင္ခန္းစာေတြကို မင္းရဲ႕ ေက်ာင္းဖတ္စာအုပ္ေတြထဲ သင္ေပး မွာ မဟုတ္ဘူး ဆိုျပီး ဆံုးမ လိုက္တယ္တဲ႔။
အဲဒီလို ဖခင္ေကာင္းရွိတဲ႔ အတြက္ ရွီက်င္းပင္ဟာလည္း အခုအခ်ိန္မွာ တရုတ္ႏိုင္ငံလို လူဦးေရ မ်ားျပားျပီး ျပိဳင္ဆိုင္မွဳ ျပင္းထန္လြန္းတဲ႔ ႏိုင္ငံမွာ ထူးခ်ြန္ထက္ျမက္ျပီး သမၼတ တစ္ေယာက္ ျဖစ္လာတဲ႔ အထိ ေအာင္ျမင္ခဲ႔ တာေပါ႔။
ရွီက်င္းပင္ အေဖသင္ေပးလိုက္တဲ႔ မွတ္သားဖြယ္ စကား (၃) ခြန္း ျပန္ေကာက္လိုက္ရင္
(၁) မင္းမ်က္လံုးနဲ႔ ျမင္တဲ႔ အရာတိုင္းဟာ အမွန္မဟုတ္ဘူး။ မင္းက သူမ်ားအေပၚ အခြင္႔အေရးယူဖို႔ လုပ္တာနဲ႔ ဆံုးရွံဳးျခင္းေတြပဲ ၾကံဳရလိမ္႔မယ္။
(၂) မင္းမွာရွိခဲ႔တဲ႔ အေတြ႔အၾကံဳေတြကိုလည္း အရမ္းပံုျပီး မယံုနဲ႔။ ဘဝမွာ မင္းကို လွည္႔စားသြားတာေတြ ၊  မာယာေတြ အမ်ားၾကီး ျပည္႔ေနတာေတြ ရွိတယ္။ ဒီေတာ႔ ကိုယ္မွာ ရွိထားတဲ႔ အေတြ႔အၾကံဳေတြကို ပညာနဲ႔ ေပါင္းစပ္ျပီးမွ ေရြးခ်ယ္မွဳေတြ လုပ္သင္႔တယ္။
(၃) မင္းက သူမ်ားအေပၚေကာင္းခဲ႔ရင္ မင္းအေပၚမွာလည္း ဒီထက္ပိုေကာင္းတဲ႔ အရာေတြ ေရာက္လာ လိမ္႔မယ္တဲ႔။
#စိတ္ခြန္အားျဖည္႔ ရသစာမ်ား, #ရဲမင္း
Please note that the origin of the story is questionable, but the story is worth reading.
ဒီစာေလးကို ဖတ္ျပီး ဘာသာျပန္ဖို႔ ပို႔ေပးတဲ႔ က်ေနာ္ ညီ ရဲမ်ိဳး Ye Myo   ကို ေက်းဇူးတင္ေၾကာင္း မွတ္တမ္း တင္ပါတယ္။
Share:

08 April, 2018

၁၉၄၂ခုနစ္ ရခိုင္တိုင္း လူမ်ိဳးေရး ပ႗ိပကၡအေၾကာင္း တေစ့တေစာင္း (A glimpse into the 1942 Rakhine state communal conflict)



၁၉၄၂ခုနစ္က ရခိုင္တိုင္းတြင္ ေပၚေပါက္ခဲ့ေသာ မြတ္စလင္ႏွင့္ ရခိုင္ အဓိကရုဏ္းကို စစ္ၿပီးေခတ္  ၿဗိတိသွ်အစိုးရသည္လည္းေကာင္း လြတ္လပ္ေရးရၿပီးျမန္မာႏိုင္ငံအစိုးရသည္လည္းေကာင္း တရားဝင္စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈမ်ားျပဳလုပ္၍ မွတ္တမ္းျပဳစုထားျခင္းမရွိသျဖင့္ ယေန႔အခါ လူတို႔က လိုရာဆြဲေျပာဆိုမႈမ်ား ပံုႀကီးခ်ဲ႕မႈမ်ား ျဖစ္ေပၚေနသည္ကို ေတြ႕ရွိရသည္။ ဒုတိယကမၻာစစ္အတြင္း ၿဗိတိသွ် တပ္သားမ်ား ဂ်ပန္ရန္ကို ေရွာင္ရန္ ျမန္မာျပည္မွ ဆုတ္ခြာသြားေသာအခါ ၁၉၄၁ခုနစ္ေႏွာင္းပိုင္းတြင္ အႏၵိယႏိုင္ငံသား ဆန္႔က်င္ေရးလႈပ္ရွားမႈမ်ား ျပည္မတြင္ အရွိန္ျမင့္ျဖစ္ေပၚ၍ အႏၵိယႏိုင္ငံသားမ်ားမွာ ရရာလမ္းေၾကာင္း ႀကံဳရာယာဥ္၊ရထားမ်ားျဖင့္ အိႏၵိယသို႔ သုတ္ႀကီးသုတ္ျပာ ထြက္ခြာသြားခဲ့ၾကသည္။ ယာဥ္၊ ရထား မမွီသူမ်ား ကုန္းေၾကာင္း ေတာင္ေက်ာ္လမ္းမ်ားမွတဆင့္ ေျခလ်င္သြားခဲ့ၾကသည္။ လမ္းခရီးတြင္ လုယက္တိုက္ဖ်က္ျခင္းခံရသူမ်ား ရွိသည့္အျပင္ ေရာဂါဘယႏွင့္ ငတ္ျပတ္၍ ေသဆံုးသူမ်ားလည္း မနည္းမေနာပါ။ ထိုစဥ္အခါ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာလည္း အႏၵိယ၊ ဘဂၤလားသားမ်ား ျပည္မမွ ထြက္ေျပးလာသူမ်ားႏွင့္အတူ ထြက္ေျပးသြားခဲ့သည္။ ၿဗိတိသွ်တပ္မ်ား ရခိုင္တိုင္းတစ္ခုလံုးမွ ေနာက္ဆုတ္၍ ေမာင္ေတာေျမာက္ပိုင္းတြင္ တပ္တခ်ိဳ႕ စခန္းခ်လ်က္ရွိသည္။ 
ထုိကာလတြင္ အေရွ႕ဘက္က ဂ်ပန္တပ္မ်ားလည္း မေရာက္ေသးပါ။တရားဝင္အစိုးရ ကင္းမဲ့ေန၏။ ၿဗိတိသွ်က အေရးပိုင္ ဦးေက်ာ္ခိုင္ကို ရခိုင္ျပည္နယ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအတြက္ ရခိုင္ရဲတပ္သားမ်ားအပ္ႏွံၿပီး ထားခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ၿမိဳ႕နယ္အလိုက္ ေပၚေပါက္ခဲ့ေသာ ရခိုင္ စစ္ေသြးၾကြအုပ္စုမ်ားက လက္နက္ခဲယမ္းမ်ား ရခဲ့ၿပီး သူတို႔၏ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ထူေထာင္ခဲ့သည္။ ဦးေက်ာ္ခိုင္၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ဂရုမစိုက္ ထင္ရာစိုင္းေသာင္းက်န္းေနခဲ့သည္။ ၿမိဳ႕တိုင္းတြင္ ထိုသူတို႔၏ေသာင္းက်န္းမႈ၊ ဆူပူသတ္ျဖတ္မႈ၊ မီးရႈိ႕မႈမ်ား ျဖစ္ေပၚေနခဲ့သည္။ အတားအဆီးမရွိ မင္းမဲ့စရိုက္ဆန္ခဲ့သည္။ ၿဗိတိသွ်အုပ္ခ်ဳပ္ေရး လံုးဝ ပ်က္ျပားသြားခဲ့သည္။ ၁၉၄၂ခုနစ္ အေစာပိုင္းကာလမွာ ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္ ထိုေဒသသို႔ေရာက္ရွိၿပီး ဆူပူမႈကို ထိန္းသိမ္းရန္ ႀကိဳးစားခဲ့သည္။ စစ္ေသြးၾကြမ်ား၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ဗမာ့လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္(BIA) တပ္မ်ား၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးျဖင့္ အစားထိုးခဲ့သည္။ ေနာက္ပိုင္း ဂ်ပန္မ်ားေရာက္လာေသာအခါ ဂ်ပန္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္ အသက္သြင္းခဲ့သည္။ လအတန္ၾကာၿပီး ဂ်ပန္တပ္မ်ား ေရာက္ရွိခါမွသာ စစ္ေသြးၾကြမ်ား၏ လုယက္၊ သတ္ျဖတ္၊ မီးရႈိ႕မႈမ်ားလည္း ရပ္စဲသြားခဲ့သည္။ ၄င္းသည္ပင္ မြတ္စလင္ႏွင့္ ရခိုင္ အဓိကရုဏ္းျဖစ္သည္။ ႏွစ္တစ္ဝက္နီးပါး ၾကာခဲ့သည္။ 
ဤအေရးအခင္းတြင္ ပါဝင္ပတ္သတ္သူ လူမ်ိဳးစု ႏွစ္စုလံုးမွ ထိခိုက္နစ္နာဆံုးရႈံးမႈ၊ ေသေၾကပ်က္စီးမႈ အတိုင္းအတာတစ္ခုအထိ ရွိခဲ့ေပသည္။ အမ်ားဆံုး ခံစားရခဲ့သူမ်ားမွာ ေဒသခံ မြတ္စလင္မ်ားပင္ ျဖစ္သည္။ ၄င္းကို ယေန႔အခါ ခ်ဲ႕ကား၍ ေျပာဆိုမႈမ်ား ရွိသလို၊ တလြဲစြပ္စြဲ အျပစ္တင္မႈမ်ားလည္း ရွိေပသည္။ သို႔ျဖစ္၍ အျဖစ္မွန္မ်ားကို သိရွိႏိုင္ရန္ အထူးသျဖင့္ ရခိုင္အမ်ိဳးသားမ်ား၏ ဆံုးရံႈးနစ္နာမႈကို ေဖာ္ေဆာင္မွတ္တမ္းတင္ထားခဲ့ေသာ အေရးအခင္းကာလက ရခိုင္ေခါင္းေဆာင္ ႏွစ္ဦး၏ မွတ္တမ္းမ်ားကို ကိုးကား၍ တင္ျပလိုက္ပါသည္။ ထိုပုဂၢိဳလ္ ႏွစ္ဦးမွာ အေရးအခင္းတြင္လက္ေတြ႕ကိုယ္တိုင္ကိုယ္က် ပါဝင္ခဲ့သူ၊ ကိုယ္တိုင္သိျမင္ခဲ့သူ ေခါင္းေဆာင္မ်ားျဖစ္ၿပီး ေနာင္တြင္ ႏိုင္ငံ့ဂုဏ္ရည္ဘြဲ႕ဆုတံဆိပ္ႏွင့္ လြတ္လပ္ေရးေမာ္ကြန္းဝင္ဆုတံဆိပ္ ရရွိခဲ့သူမ်ား ျဖစ္သည္။ ထိုသူတို႔၏ ကိုယ္ေတြ႕မွတ္တမ္းမ်ားကို သမိုင္းဘာသာရပ္အတြက္ အေျခခံ သတင္းအခ်က္အလက္ (Primary Source Materials) ဟု ဆိုႏိုင္ပါသည္။ ယေန႔ ျပည္သူမ်ား သမိုင္းျဖစ္ရပ္အမွန္ကို သိရွိနိုင္ေအာင္ တဆင့္ကိုးကား ေရးသားရျခင္းျဖစ္ပါသည္။ 
ပထမ ပု ဂၢိဳလ္တစ္ဦးမွာ ဘံုေပါက္သာေက်ာ္ျဖစ္သည္။ လြတ္လပ္ေရးေမာ္ကြန္းဝင္ ဒုတိယအဆင့္ ဘြဲ႕တံဆိပ္ရရွိခဲ့သူ ျဖစ္သည္။ ေျမေပၚေျမေအာက္ ႏိုင္ငံေရးတြင္ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာ ပါဝင္ ေခါင္းေဆာင္ခဲ့သူ တစ္ဦးလည္း ျဖစ္သည္။ သူ၏ “ေတာ္လွန္ေရး ခရီးဝယ္” ၁၉၇၃ခု၊ ဇြန္လထုတ္ စာအုပ္တြင္ 
ေျမေအာက္ေတာ္လွန္ေရးအတြက္ လက္နက္ခဲယမ္း ရရွိႏိုင္ေအာင္ အသဲအသန္ ႀကိဳးစားခဲ့သည္။(စာ-၄၂) ၊စစ္ေတြတြင္ အဂၤလိပ္မ်ား ဆုတ္ခြာသြား၍ ၿမိ႕ျပအုပ္ခ်ဳပ္ေရး ပ်က္ၿပားသြားသည္။ စစ္ေတြခရိုင္ ၿမိဳ႕နယ္ေပါင္းမ်ားစြာတြင္ စစ္ေသြးႀကြမ်ားက သူတို႔၏ မာရွယ္ေလာျဖင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေနသည္။ ေျမပံုၿမိဳ႕နယ္ ရက္ေခ်ာင္းပိုင္းႏွင့္ မင္းျပားၿမိဳ႕နယ္၊ ပန္းေျမာင္းႀကီးေခ်ာင္းတို႔မွ လူမ်ိဳးေရး အဓိကရုဏ္း စတင္ျဖစ္ေပၚသည္။ (စာ - ၆၀) ၊(အထက္ကိုယ္ပိုင္) မာရွယ္ေလာျဖင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေသာ အာဏာရွင္ေပါင္း မိႈလိုေပၚေပါက္ခဲ့သည္။ ဦးဂႏၱမာတို႔က ၿမိဳ႕ေဟာင္း (ေျမာက္ဦး) မွာလည္းေကာင္း၊ ဦးသိန္းေက်ာ္ေအာင္၊ ဦးေက်ာ္ယ၊ ဦးပန္းသာေအာင္ တို႔က မင္းျပားမွာ လည္းေကာင္း၊ ဦးထြန္းလွေအာင္က ေပါက္ေတာမွာ လည္းေကာင္း၊ ငါမင္းငါခ်င္း မာရွယ္ေလာျဖင့္ (စိတ္တိုင္းက် အမိန္႔အာဏာမ်ားျဖင့္ ) အုပ္ခ်ဳပ္လ်က္ ရွိသည္။ စစ္ေတြ၊ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာ ၿမိဳ႕နယ္မ်ား (မြတ္စလင္မ်ားေသာၿမိဳ႕နယ္မ်ား) မွအပ စစ္ေတြခရိုင္ အျခားၿမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ ၿဗိတိသွ် အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ပ်က္ျပားသြားသည္။ ____ ၁၉၄၂ခု မတ္လမွာ ဂ်ပန္က ဗံုးႀကဲရာ စစ္ေတြပလုပ္ေတာင္ စစ္တန္းလ်ားမ်ားမွ ခဲယမ္းမီးေက်ာက္မ်ား ကြ်န္ေတာ္ အလစ္ယူျခင္း၊ ကရင္အမ်ိဳးသားစစ္သားမ်ားႏွင့္ က်ည္ဆန္လက္နက္မ်ားကို အေခါက္ေခါက္ (မင္းျပားရွိ ဆရာေတာ္ ဦးပညာသီဟသို႔) ပို႔ေပးျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ (စာ - ၆၉)
မၾကာခင္ကာလတြင္ ဗမာ့လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္ တပ္မွဴး ဗိုလ္ရန္ေအာင္၏တပ္ ရခိုင္တိုင္း၊ မင္းျပားၿမိဳ႕သို႔ ေရာက္ရွိၿပီး တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို ေဆာင္ရြက္လာသည္။ မင္းျပား၊ ေျမာက္ဦး နယ္မွ စစ္ေသြးၾကြေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ ဘံုေပါက္သာေက်ာ္က ေဆြးေႏြးညွိႏိႈင္းခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။ သူ႔အဆိုအရ စစ္ေသြးၾကြေခါင္းေဆာင္ တို႔ကို အုပ္ထိန္းရန္ ခဲယဥ္းေပသည္။ ထိုသူတို႔က တစ္ရက္တစ္ရက္ ကုလား ၂၀၀ - ၃၀၀ ကို (ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးခ်င္းက) တစ္ဦးတည္းက သတ္ျဖတ္ဟု ဆိုကာ ဂုဏ္တုဂုဏ္ၿပိဳင္ အသားယူေနေၾကာင္း ေတြ႕ရသည္။ စစ္ေသြးၾကြေခါင္းေဆာင္ေပါင္း ဒါဇင္ခ်ီ၍ရွိခဲ့ရာ တစ္ရက္တစ္ရက္ မြတ္စလင္ ေထာင္၊ ေသာင္း ခ်ီ၍ အသက္ခံခဲ့ရေၾကာင္း ထင္ရွားေပၚလြင္ေနသည္။ (စာ - ၇၆)
ဘံုေပါက္သာေက်ာ္က ဦးပညာသီဟ၊ ဦးစိႏၵာ တို႔ႏွင့္ အလြန္ရင္းႏွီးၿပီး ေျမေအာက္ေတာ္လွန္ေရးမ်ား လက္တြဲလုပ္ေဆာင္လာခဲ့သည္ဟု ရွင္းျပၿပီး ဦးပညာသီဟက လြတ္လပ္ေရးရလွ်င္ ရခိုင္တိုင္း သီးျခားသမၼတႏိုင္ငံအျဖစ္ေပးႏိုင္မည္၊မေပးႏိုင္မည္ကိုကြ်န္ေတာ့္အား(ဘံုေပါက္သာေက်ာ္အား)ေမးခဲ့သည္။ ___ ၄င္းကို ေျမေအာက္႒ာနခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္ ကိုသိန္းေအာင္၊ သခင္တင္ျမတို႔က တာဝန္ယူခဲ့သည္။ (စာ - ၁၉) 
ဘံုေပါက္သာေက်ာ္က ဆက္လက္ရွင္းျပရာတြင္ 
ဗိုလ္ရန္ေအာင္တပ္က မင္းျပားမွတဆင့္ စစ္ေတြၿမိဳ႕ကို သိမ္းယူခဲ့သည္။ ၄င္းေနာက္ ဗိုလ္ရန္ေအာင္ကိုယ္တိုင္ ႀကီးၾကပ္ေသာဗမာ့လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္ တပ္ဖြဲ႕ဝင္မ်ားႏွင့္အတူ ကိုျမ၊ ကိုသာထြန္း (ယခု ဗကပ ရခိုင္ေကာ္မတီဝင္)၊ ကြ်န္ေတာ္တို႔သည္ Karishna မီးသေဘၤာျဖင့္ ဘူးသီးေတာင္သို႔ ခ်ီတက္သြားၾကသည္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ထင္ခဲ့သလို စစ္ေတြမွ ဘူးသီးေတာင္ ေရလမ္းခရီးတြင္ ခုခံမႈမ်ား တစ္စံုတစ္ရာ မေတြ႕ခဲ့ဘဲ ဘူးသီးေတာင္သို႔ ေခ်ာေမာစြာ ေရာက္ရွိသြားခဲ့သည္။ (စာ - ၉၂) ဘူးသီးေတာင္ေရာက္ၿပီး ၂ရက္ခန္႔တြင္ ကုလားစစ္ေျပးမ်ားႏွင့္ လက္နက္ကိုင္ မြတ္စလင္တို႔သည္ ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕ကို ေတာင္ေပါက္ဝမွေန၍ (ေမာင္ေတာ ေတာင္ေက်ာ္လမ္းမွ လာ၍) တိုက္ေသာ္လည္း ခုခံႏိုင္ခဲ့သည္။ ___ ကြ်န္ေတာ္တို႔အဖြဲ႕ႏွင့္အတူ ရခုိင္မြတ္စလင္ အမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္ ေရွ႕ေနဦးဖိုးခိုင္၊ ဦးယာဆိန္တို႔လည္း ပါသည္။ (စာ - ၉၃)
ဘူးသီးေတာင္ရွိရာေပါင္းမ်ားစြာေသာ ရခိုင္အမ်ိဳးသားမ်ားသည္ စစ္ေျပးကုလားမ်ား (ရခိုင္ျပည္နယ္ အလယ္ပိုင္းမွ ထြက္ေျပးသူမ်ား) ႏွင့္မူစလင္ အမ်ိဳးသားမ်ား (ၿမိဳ႕ခံ မူဆလင္မ်ား) ၏ သတ္ျဖတ္မႈေၾကာင့္ ေသြးေခ်ာင္းစီးခဲ့ရသည္။ ေမာင္ေတာရွိ ရခိုင္ အမ်ိဳးသားမ်ားက ေမာင္ေတာရွိ အရာရွိအရာခံမ်ား၏ အကူအညီေၾကာင့္ အိႏၵိယ (ယခု ဘဂၤလားေဒ့ရွ္) သို႔ ေရႊ႕ေျပာင္းနိုင္သျဖင့္ အေတာ္အသင့္ အသက္ေဘးမွ လြတ္ကင္းသြားခဲ့ရၿပီ။ (စာ - ၉၁) ___ စစ္ေျပးကာလမ်ားႏွင့္ လက္နက္ကိုင္မူဆလင္မ်ား ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕ကို လာေရာက္ တိုက္ခိုက္ျခင္းကို ဘူးသီးေတာင္ရွိ ပလိပ္မ်ား(ရဲတပ္သားမ်ား) ႏွင့္ ၿမိဳ႕သူၿမိဳ႕သားမ်ား (ရခိုင္မ်ား) က ခုခံကာကြယ္လ်က္ရွိခဲ့သည္။ (စာ - ၉၁) ___ ဦးပညာသီဟ၏ သတင္းေပးခ်က္အရ ေမာင္ေတာ၊ ဘူးသီးေတာင္တြင္ ကုလား ရခုိင္ အဓိကရုဏ္း တစ္ေန႔တျခား က်ယ္ျပန္႔စြာ အရွိန္ျပင္းလာသျဖင့္ “စစ္ေတြၿမိဳ႕ ေဒၚသိႏၱာ မူလတန္းေက်ာင္း (ယခု ရူပရြာ မူလတန္းေက်ာင္း) တြင္ ေဆြးေႏြးပြဲ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ ဗိုလ္ရန္ေအာင္ႏွင့္ သူ၏ လက္ေထာက္မ်ား၊ ရခိုင္တိုင္းလံုးဆိုင္ရာ တိုင္းရင္းသား အစည္းအရံုးမွ အေရးႀကီး ပုဂၢိဳလ္မ်ား ၊ဦးပညာသီဟ၊ ကိုျမ ၊ ကြ်န္ေတာ္ (ဘံုေပါက္) လွ်ိဳ႕ဝွက္ေဆြးေႏြးခဲ့ၿပီး ေမာင္ေတာ၊ဘူးသီးေတာင္သို႔လက္နက္ခဲယမ္းမ်ားပို႔ေပးရန္ ယခုျပည္တြင္းေရေၾကာင္းပို႔ေဆာင္ေရး ဆိပ္ကမ္းတြင္ သိမ္းထားေသာ သေဘၤာသို႔ တိတ္တဆိတ္ တင္ေပးခဲ့သည္။ နံနက္အရုဏ္ဦးတြင္ ကိုညိဳထြန္း သေဘၤာသို႔ ဆင္းသြားသည္။ ဘယ္ကသိ၍ ဘယ္အခ်ိန္ကေရာက္ေနမွန္း မသိေသာ ဂ်ပန္စက္ေသနတ္ကိုင္ တပ္သားမ်ားက သေဘာၤေပၚ ေရာက္ေနေသာ လက္နက္က်ည္ဆန္မ်ားကို သိမ္းယူလိုက္သည္။ ဗိုလ္ရန္ေအာင္ အႀကိမ္ႀကိမ္ ဂ်ပန္စစ္ဗိုလ္မ်ားႏွင့္ ေျဖရွင္းယူသျဖင့္ ကိုညိဳထြန္း ေဘးမခခဲ့ေခ်” (စာ - ၉၀) ___ ထိုစဥ္အခါ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕သို႔ ၿဗိတိသွ် စစ္တပ္မ်ား မၾကာခဏ အလံုးအရင္းႏွင့္ ေရာက္တတ္ေၾကာင္းလည္း သိရသည္။ (စာ - ၉၁)
အေရးအခင္းစျဖစ္ျပီးေနာက္ပထမဗမာ့လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္ေရာက္ရွိခဲ့သည္။တစ္လခန္႔ၾကာျပီးမွဂ်ပန္တပ္ဖြဲ႕မ်ား ေရာက္ရွိခဲ့သည္။
ဂ်ပန္တပ္ဖြဲ ့က ေျမပံုမွာ ဦးစႏၱာကိုကုုလား၊ရခိုင္အဓိကရုဏ္းကိုဦးေဆာင္ဖန္တီးခဲ့သူအျဖစ္ဖမ္းခ်ဳပ္ခဲ့ေလသည္။ဓျမဗိုလ္ ဦးေမာင္သာဦးကို ေမြးထားသည္ဟု စြပ္စြဲ၏။ ဦးစႏၱာ၏ တပည့္မ်ားႏွင့္ဦးပညာသီဟတို႔ ၾကား၀င္ဖ်န္ေျဖမႈေျကာင့္ ေနာက္ဆံုးလႊတ္ေပးခဲ့သည္။(စာ-၁၁၅)
စစ္ေတြၿမိဳ႕တြင္မူဆလင္ေခါင္းေဆာင္မ်ားျဖစ္ေသာဦးဖိုးခိုင္၊ဦးဆူလ္တန္မာမြဒ္၊ဦးယာဆိန္စသည့္ ေခါင္းေဆာင္မ်ားလိမၼာပါးနပ္စြာကိုင္တြယ္တတ္မႈႏွင့္ရိုင္ဖယ္ေသနတ္တခ်ဳိ ့လက္ထဲ ရွိေနျခင္းေၾကာင့္ ရခုိင္စစ္ေသြးႀကြမ်ား၏က်ဳးေက်ာ္မႈမွကင္းေဝးခဲ့ေပသည္။မၾကာမီ္၇၅၄၂ခုႏွစ္တြင္ဂ်ပန္တပ္ကစစ္ေတြၿမိဳ႕ကိုသိမ္းယူခဲ့သျဖင့္ျမိဳ့နယ္အေျခအေနတည္ျငိမ္လာခဲ့သည္။ထိုအေတာအတြင္းဗမာ့လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္ကိုရန္ကုန္ျပန္ရန္ဂ်ပန္ကအမိန့္ထုတ္ခဲ့ရာဘူးသီးေတာင္မ(Progress)သေဘၤာျဖင့္ျပန္ထြက္ခြာရာတြင္ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕ခံမ်ားကေနာက္မွလိုက္၍ထြက္ခြာသြားရန္တျခားသေဘာၤတစ္စီး(မင္းဝ)ေပၚသို႔အလုအယက္တက္ရာလူႏွင့္၀န္မ်ားၿပီးသေဘၤာသည္ ယိမ္းယိုင္တုန္ခါၿပီး ေရျမဳပ္သြားခဲ့သည္။ ၄င္းတြင္ ရခိုင္သားအခ်ိဳ႕ (လူ ၃၀၀ခန္႔) ႏွင့္ ေရႊေငြပစၥည္း သိန္းေပါင္းမ်ားစြာဖိုး ဆံုးရႈံးခဲ့ရသည္။ (ဘံုေပါက္ စာ - ၉၆ ) ၊ (ဦးဘစံ စာ - ၁၁၃ )၁၉၄၂ခုလူမ်ဳိးေရးအဓိကရုဏ္းကိုမွတ္တမ္းတင္ခဲ့ေသာထိုစဥ္ကအျခားေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးမွာဦးဘစံ(ေမာ္ကြန္းဝင္ပထမအဆင့္ႏွင့္ႏိုင္ငံဂုဏ္ရည္ဒုတိယအဆင့္ ျဖစ္ၿပီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း လက္ရံုးမိတ္ေဆြ တစ္ဦးလည္း) ျဖစ္သည္။သူက“ရခိုင္သားမ်ားႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံလြတ္လပ္ေရးႀကိဳးပမ္းမႈ” ၁၉၉၈-ခုထုတ္စာအုပ္တြင္
ေက်ာက္ျဖဴ ခရိုင္၊ ေျမပံုၿမိဳ႕နယ္ လမ္းမရြာမွ စတင္၍ ကုလားရခိုင္ အဓိကရုဏ္း ျဖစ္ပြားသည္။ ဤအဓိကရုိဏ္း ျဖစ္ရျခင္းမွာ ကုလားမ်ားေပၚစီးပြားေရးမေက်နပ္မႈမ်ားရွိ၍အုပ္ခ်ဳပ္သူကင္းမဲ့ ေနစဥ္ စစ္ေသြးၾကြမ်ားကအခြင့္ေကာင္းႀကီးယူႏုိင္၍ျဖစ္သည္။(ဘစံစာ-၁၀၈) - - - ဦးဘစိန္၊ဦးသာေအာင္၊ဦးသိန္းေက်ာ္ေအာင္၊ဦးေက်ာ္ယ၊ဦးဂႏၱာမာ၊ဦးထြန္းလွေအာင္၊ဦးစိန္ေရႊအစရွိသည္တို႔သည္လက္နက္ယဥ္းမ်ားစုေဆာင္ျပီးကုလားရခိုင္အဓိကဂုဏ္းစတင္ခဲ့ေပသည္။ (စာ- ၈၀)- အာဏာရွင္ထြန္းလွေအာင္ကိုေသဒဏ္ေပးရန္စီစဥ္ခဲ့သည္။ဆိုးသြမ္းသူအျဖစ္သတ္မွတ္ခဲ့သည္။ဦးသိန္းေက်ာ္ေအာင္ဦးေက်ာ္ယတို့ကိုလည္းဗိုလ္ရန္ေအာင္ကထိန္းသိမ္းေခၚေဆာင္သြားသည္။ (ဘစံ စာ၁၀၈)နယ္တြင္လူစုလ်က္စတင္တိုက္ခိုက္သျဖင့္အဓိကရုဏ္းၾကီးက်ယ္ျပန္႔ႏွ႔ံသြားေလသည္။___ ကြ်န္ေတာ္သည္ မင္းျပားရွိ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းမွာ ေန၍ ရသမွ်ေသာ လက္နက္မ်ားကို ဝယ္ယူစုေဆာင္းလ်က္ ရွိသည္။ ဆရာေတာ္ဦးပညာသီဟႏွင့္ ကိုလွေက်ာ္တို႔ စစ္ေတြသို႔ တိတ္တဆိတ္ ဝင္ေရာက္ၿပီး အဂၤလိပ္စစ္တပ္မွ လက္နက္မ်ား ရယူရန္ ႀကိဳးစားသည္။ (ဘစံ၊ စာ - ၈၃)ႏိုင္ငံျခားသားကုလားမ်ားကိုသာအႀကီးအက်ယ္တိုက္ခိုက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။(ဘစံ၊ စာ -၈၂)___ဘီအိုင္ေအတပ္မ်ားဘူးသီးေတာင္ေရာက္ေနစဥ္ဗိုလ္မ်ဳိးညႊန္႔၊ဗိုလ္ရန္ေနာင္ကို၊ဗိုလ္ရန္ေအာင္ကေမာင္ေတာသို႔ေစလႊတ္ခဲ့ရာကုလားမ်ားလက္ခ်က္ေၾကာင့္ေသဆံုးရသည္ဟုဗိုလ္ရန္ေအာင္သိရ၍ေမာင္ေတာသြားရန္အစီစဥ္ကိုဖ်က္ခဲ့ရသည္။ထိုစဥ္အတြင္းဂ်ပန္မ်ားကဗိုလ္ရန္ေအာင္တပ္မွလက္နက္ခဲယမ္းမ်ားသိမ္းယူၿပီး၊ ျမန္မာျပည္မသို႔ ေနာက္ဆုတ္ရန္အမိန္႔ေပးခဲ့သည္(ဘစံ၊ စာ - ၁၁၃။ ဘံုေပါက္၊စာ၉၈)___ေျမပံုမွစတင္ေသာအဓိကရုဏ္းသည္ရခိုင္တစ္တိုင္းလံုးသို႔ပ်ံ႕ႏွံ႔သြားသည္၊ကုလားမ်ားေျမပံုဖက္မွဘူးသီးေတာင္၊ေမာင္ေတာၿမိဳ႕မ်ားသို႔တျဖည္းျဖည္းထြက္ေျပးၾကသည္။မင္းျပား၊ ေက်ာက္ေတာ္၊ ၿမိဳ႕ေဟာင္းၿမိဳ႕မ်ားမွကုလားမ်ားသည္လည္းထြက္ေျပးၾက၏___ဤေဒသမ်ားတြင္ ရခိုင္လူဦးေရမ်ား၍ကုလားမ်ားကခုခံျခင္းမျပဳခဲ့ေပ။ကုလားဦးေရမ်ားေသာေမာင္ေတာဘူးသီးေတာင္ ေရာက္မွွျပန္လည္ခုခံခဲ့ၾကသည္။(ဘစံ၊ စာ-၁၁၅)
[ဤတြင္ အဓိကရုဏ္းကို ကုလားမ်ားက ၿဗိတိသွ်ကုလားစစ္သားမ်ားမွ လက္နက္မ်ားရ၍ စတင္ခဲ့သည္ဟု အထက္ပါ ရခိုင္ေခါင္းေဆာင္ ႏွစ္ဦးစလံုးက ေရးမွတ္ျခင္း မျပဳခဲ့ေခ်။] ___ ထိုအေျခေနတြင္ရေသ့ေတာင္၊ဘူးသီးေတာင္ဘက္သို႔ဘီအိုင္ေအတပ္မေတာ္သားရဲေဘာ္မင္းေအာင္ႏွင့္အျခားရဲေဘာ္မ်ားကိုေမာ္ေတာ္ဘုတ္တစ္စင္းျဖင့္ေစလႊတ္ခဲ့သည္။___ရေသ့ေတာင္မွဆက္သြားရာေသကန္ခြဆုံအေရာက္တြင္ကုလားမ်ားကႏွစ္ဖက္ညႇပ္၍ေသနတ္မ်ားျဖင့္ပစ္ခက္ခဲ့ၾကသည္၊ရဲေဘာ္မ်ားအားလံုးက်ရႈံးၿပီး ေမာ္ေတာ္ဘုတ္လည္းစန္းစန္းျမဳပ္သြားသည္။ (ဘစံ၊ စာ -၁၁၄)
အထက္ေဖာ္ျပသလိုေမာင္ေတာမွာ ဗိုလ္ႏွစ္ေယာက္ က်ဆံုးျခင္း၊ သေဘၤာႏွစ္စီး ျမဳပ္သြားျခင္းေၾကာင့္ အရပ္သားတခ်ိဳ႕ႏွင့္ရဲေဘာ္တခ်ိဳ႕ေသဆံုးျခင္းကုလားမ်ားကရခိုင္တခ်ဳိ႕ကိုသတ္ျဖတ္ျခင္းတို႔သည္ယင္းအဓိကရုဏ္းႀကီး၏ရလဒ္ပင္ျဖစ္သည္။(ဘစံ၊ စာ-၁၁၅) ဦးဘစံ၏ စာအုပ္တြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ အတြင္းပိုင္းမွ ကုလားမ်ား အသတ္ခံရျခင္း၊ ကုလားရြာမ်ား မီးရႈိ႕ဖ်က္ဆီးခံရျခင္းမ်ား ေဖာ္ျပထားျခင္း မရွိေခ်။ 
အထက္ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ႏွစ္ဦး၏မွတ္တမ္းအရသံုးသပ္ပါကကုလားမ်ားကရခိုင္ကိုေထာင္ေသာင္းခ်ီသတ္ျဖတ္ခဲ့သည့္သာဓကမေတြ႕ရပါ။ေမာင္ေတာမွာဘီအိုင္ေအတပ္မွဗိုလ္ႏွစ္ေယာက္က်ဆံုးျခင္းသည္ ေမာင္ေတာမွာထိုစဥ္အထိရွိခဲ့ေသာၿဗိတိသၽွတပ္မ်ား၏ပေယာဂေၾကာင့္ဟုဆိုႏိုင္ေပသည္။
စစ္ေတြတြင္စစ္တပ္စခန္းမ်ားႏွင့္ပုလိပ္(ရဲ)တန္းလ်ားမ်ားကိုဂ်ပန္ကေလယာဥ္မ်ားကဗံုးၾကဲခ်သည္___ စစ္သားပုလိပ္မဲ့ျဖစ္ေနေသာစစ္တန္းလ်ားမ်ားသို႔ဝင္ကာရသမၽွက်ည္ဆန္မ်ားအလစ္သုတ္ယူခဲ့သည္။ရိုင္ဖယ္က်ည္ဆံအနည္းငယ္ကြ်န္ေတာ့္လက္ဝယ္ရယူႏိုင္ခဲ့သည္ ___ ဘီအိုင္ေအက စစ္ေတြၿမိဳ႕ကို သိမ္းၿပီးေနာက္ေလယာဥ္ကြင္းတြင္စစ္တန္းလ်ားမ်ားတြင္ေျမေပၚေျမေအာက္လက္နက္က်ည္ဆန္၊ ရတနာမ်ားစြာ ရရွိခဲ့သည္။ (ဘံုေပါက္၊ စာ - ၈၉) ___ စစ္ေတြကိုသိမ္းၿပီး အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႕ဖြဲ ့ၿပီးကာဘူးသီးေတာင္သို႔ထြက္ခြာသြားသည္။ဘူးသီးေတာင္မွာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႕ဖြဲ႕ခဲ့သည္။အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဖက္ႏွင့္စစ္ေရးဖက္ႏွစ္ဖက္ထားသည္။အုပ္ခ်ဳပ္ရန္ဗမာ့တပ္မေတာ္မွစစ္ဗိုလ္ႏွစ္ဦးမွာဗိုလ္မ်ိဳးညြန္႔ ႏွင့္ဗိုလ္ရန္ေနာင္တိ႔ုျဖစ္ၾကသည္။၎တို႔ကၿမိဳ႕ကိုကာကြယ္ေပးၿပီးၿမိဳ႕ၿငိမ္းခ်မ္းသာယာေရးကိုလုပ္ေဆာင္ခဲ့ၾကသည္။(ဘစံ၊ စာ-၁၀၅)
တဖန္ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕မွေျမာက္ဦးသို႔သြားရန္စီစဥ္သည္။ဗိုလ္ရဲလွႏွင့္ဗိုလ္အာဠာဝကတို႔အားတပ္စိတ္တစိတ္ျဖင္ေျမာက္ဦးသို႔ဘုတ္ျဖင့္ေစလႊတ္လိုက္သည္။ထိုအခ်ိန္ကဆရာေတာ္ဦးစိႏၱာႏွင့္အျခားရဲေဘာ္တို႔ကို ေမးျမန္းစံုစမ္းျခင္း ျပဳလုပ္သည္။ ဦးသိန္းေက်ာ္ေအာင္၊ ဦးေက်ာ္ယ၊ ဦးပန္းသာေအာင္ စသည္တို႔ကို လက္နက္မ်ား ေပးအပ္ေစခဲ့သည္။ ေျမာက္ဦးတြင္ ဦးဂႏၱမာကလည္း လက္နက္ခ်လိုက္သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ ကုလားရခိုင္ အဓိကရုဏ္းကို ရပ္တန္႔ေစခဲ့သည္။ (ဘစံ၊ စာ - ၈၈၊၈၉) ေက်ာက္ေတာ၊ မင္းျပား၊ ေျမာက္ဦး၊ ေျမပံု၊ရေသ့ေတာင္နယ္မ်ားတြင္အဓိကရုဏ္းကာလအတြင္းမြတ္စလင္ရြာေပါင္းရာေက်ာ္ပ်က္စီးခံခဲ့ရျခင္း၊လူေထာင္ေသာင္းေပါင္းမ်ားစြာသတ္ျဖတ္ခံရျခင္းကိုအထက္္ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ႏွစ္ဦး၏မွတ္တမ္းမွာ မေတြ႕ရွိရေခ်။ဘီအိုင္တပ္ကရခိုင္မ်ားကိုအကာအကြယ္ေပးထားေၾကာင္းသာေတြ႕ရသည္။ အၾကမ္းဖက္ေသာင္းက်န္းသူမ်ားလက္ထဲတြင္ လက္နက္မ်ား ရွိေနခဲ့ေၾကာင္းလည္း ေပၚလြင္ေနသည္။ ရာဂ်္ပုတ္ ၿဗိတိသွ်တပ္သားမ်ားမွ လက္နက္ရရွိ၍ မြတ္စလင္မ်ားက အဓိကရုဏ္းကို စတင္ခဲ့သည္ဟုလည္း မေတြ႕ရွိရပါ။မူဆလင္လူဦးေရမ်ားေသာေမာင္ေတာ၊ဘူသီးေတာင္စစ္ေတြျမိဳ့နယ္မ်ားမွစတင္၍လူမ်ဳိးေရးတိုက္ခိုက္မွဳမ်ား ေပၚေပ္က္ခဲ့သည္ဟု အထက္စာအုပ္မ်ားတြင္ ေဖာ္ျပထားျခင္း မရွိပါ။
သို႔ျဖစ္၍ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာယခင္ကျဖစ္ပ်က္ၿပီးဆံုးခဲ့သည့္ကိစၥရပ္မ်ားကိုျပနလည္္ေဖာ္ထုတ္ဆြေပးျခင္းမ်ဳိးမျပဳလုပ္ဘဲအနာဂတ္မွာသင့္သင့္ျမတ္ျမတ္ေနထိုင္ၿပီးလူမႈဘဝသာယာတိုးတက္ေရး၊အျပန္အလွန္ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးမ်ားျပဳလုပ္ေပးသင့္ေပသည္။ကမၻာရြာျဖစ္ေနေသာယေန႔အခါတြင္ေဒသတြင္းျပည္သူမ်ားအခ်င္းခ်င္းအျပင္ကမၻာျပည္သူမ်ားႏွင့္ပါပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မွျပည္သူမ်ား၏လူမႈစီးပြားဘဝတိုးတက္လာမည္။ျပည္ပသို႔ထြက္၍စီးပြားရွာေနရေသာဘဝမွကင္းေဝးမည္႔အေၾကာင္းအႀကံေကာင္းေပးအပ္လုိပါသည္။ နယ္ေျမေအးခ်မ္းေရး၊ ျပန္လည္ထူေထာင္ေရး၊ ျငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တြဲေနထိုင္ေရး၊ ျပည္သူအားလံုး လူမ်ိဳးဘာသာမေရြးယခင္အစိုးရမ်ားေခတ္ကာလမွာကဲ့သို႔တစ္တန္းတစ္စားတည္းထားရွိဆက္ဆံေရးတို႔သည္ ယေန႔ကာလအစိုးရ၏ အဓိက လိုအပ္ခ်က္ ျဖစ္ေနသည္ဟု သံုးသပ္မိပါသည္။ 
ျမန္မာႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရး ရခိုင္ျပည္နယ္ႏွင့္အေရွ ့ဘဂၤလားသည္ ႏိုင္ငံတခု ၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးတခု ေအာက္တြင္ ရာစုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာတည္ရွိခဲ့သည္။ယေန ့ ရခိုင္ျပည္တြင္ ရွိေသာ လူမ်ဳိးစု အားလံုးသည္ ယခု ျမန္မာ၊ ဘဂၤလား နယ္စပ္ နတ္ျမစ္၏ တဖက္တခ်က္တြင္ လူမ်ဳိးအားလံုးသည္ ႏွစ္ႏိုင္ငံခြ ၍ အေျခစိုက္ ေနထိုင္ခဲ့ျကသည္။ပါကိစၥတန္ ၊ျမန္မာ လြတ္လပ္ေရး ရေသာအခါ ထိုသူတ့ိုကို့ ေနထိုင္ေသာ ႏိုင္ငံတြင္ ႏိုင္ငံသား အျဖစ္ အသိအမွတ္ ျပဳခဲ့သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ရုိဟင္ဂ်ာ(မူဆလင္) မ်ားကို လိုအပ္ေသာ စီစစ္မွဳမ်ား ျပဳလုပ္ျပီး အမ်ဳိးသား မွတ္ပံုတင္ ကဒ္မ်ား၊ (NRCမ်ား) ေက်း၇ြာမ်ားသို ့ ကြင္းဆင္း၍ ထုတ္ေပးခဲ့သည္။ ႏိုင္ငံသား မျဖစ္ထိုက္သူ အိႏိၵယသား(မူဆလင္၊ ဟိႏၵဴ) အားလံုးကို ႏိုင္ငံျခားသား မွတ္ပံုတင္လက္မွတ္(FRC)ထုတ္ေပးခဲ့သည္။NRCကိုင္ေဆာင္သူသည္၂၀၁၅ခုႏွစ္ေရြးေကာက္ပြဲအထိမဲထည့္ခြင့္ အေရြးခံခြင့္ ရရွိခဲ့သည္။ သူတို၏ ့ေမြးစာရင္း၊ အိမ္ေထာင္စု စာရင္း ၊၀န္ထမ္းကတ္၊ ပင္စင္စာအုပ္ စသည့္တို ့တြင္ ႏိုင္ငံသားဟု ပါရွိသည့္ အျပင္လူမ်ဳိးေနရာတြင္ ရိုဟင္ဂ်ာ ဟုပင္ ပါရွိေလသည္။ NRC သည္ႏိုင္ငံသားျဖစ္မွဳအတြက္ျပည့္စံုခိုင္လုံေသာအေထာက္အထားျဖစ္ ၍ ေဒါေအာင္ဆန္းစုျကည္ပင္လ်ွင္ ၂၀၁၅-ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲ မတိုင္ခင္ ကာလအထိ ႏိုင္ငံသာ းစိစစ္ေရးကဒ္ လွဲယူျခင္း မျပဳပဲေနခဲ့ေျကာင္းေတြ ့ရသည္။ေမာင္ေတာ ဘူသီးေတာင္မွာ န.စ.က အဖြဲ ့က ႏွစ္ေပါင္း (၂၀)ေက်ာ္ ျကပ္တည္းစြာ ထိန္းခ်ဳပ္ စိစစ္ခဲ့ရာ တဖက္ႏိုင္ငံမွ ခိုး၀င္လာသူမ်ား မေတြ ့ပဲထြက္ေျပးသူ(B.D ေျပး)မ်ား သာ ေတြ ့ရွိခဲ့ေျကာင့္ ပထမ အျကိမ္လြတ္ေတာ္ ဒုတိယ အစည္းအေ၀းမွာ သက္ဆိုင္ရာ ၀န္ျကီးမ်ားက ရွင္းလင္းထား ေျကာင္း ေတြ ့ရွိရသည္။ ယခင္ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ ႏွင့္ လ၀က ၀န္ျကီး ဦးခင္ရီ တို ့က ၃-လ တိတိ ဌာနေပါင္းစံုျဖင့္ စိစစ္ခဲ့ရာ ခိုး၀င္လာသူမေတြ့ရွိခဲ့ဟုရွင္းလင္းေျပာဆိုသည့္အသံဖိုင္မ်ားပါရွိသည္။ထိုေဒသမွမူဆလင္မ်ားသည္ ယခင္ကႏိုင္ငံသားအခြင့္ေရးအျပည့္အ၀ရရွိခဲ့သည္။ယခုမူႏိုင္ငံသားမဟုတ္ပဲႏိုင္ငံသားစိစစ္ခံရမည့္သူမ်ား ကိုင္ေဆာင္ရမည့္ လက္မွတ္(NVC) ကိုင္ေဆာင္ရမည့္ဟု သတ္မွတ္ျခင္းသည္ ၁၉၈၂-ခု ႏွစ္ ႏိုင္ငံသား ဥပေဒ ပုဒ္မ ၅ႏွင့္ ဆန္ ့က်င္ေနသည္။ ၎မွာ ႏိုင္ငံသားျဖစ္ျပီးသူကို ဆက္လက္ ႏိုင္ငံသား အျဖစ္ အသိမွတ္ျပဳရမည္ဟု ပါရွိသည္။ ထိုေဒသမွ မူဆလင္မ်ား သည္ ဗမာ စကား မေျပာတတ္ေသာ္လည္း ႏိုင္ငံသား၊ တိုင္းရင္းသားမ်ား ျဖစ္ေျကာင့္ တရား၇ံုးခ်ဳပ္ႏွင့္ ေအာက္ေျခ တရားရံုးမ်ား ၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ား ရွိခဲ့ေပသည္။Burma law reports 1960 Page 217 တြင္ တရားလြွတ္ေတာ္ခ်ဳပ္ ၏ ၁၉၆၀ -ခု ေအာက္တိုဘာလ ၂၄.ရက္ ဆြတ္ေယာတ္အာေလာမ္ ပါ ၂၃.ဦး ႏွင့္ အတြင္း၀န္၊ လူ၀င္မွဳျကိးျကပ္ေရးႏွင့္ အမ်ိဳးသားေရး မွတ္ပံုတင္ေရး ၀န္ျကီး ဌန ၏ အယူခံ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မွာ ပါရွိခဲ့သည္။ထိုဆံုးျဖတ္ခ်က္္တြင္ျမန္မာႏိုင္ငံကဲ့သို ့ လူမ်ဳိးေပါင္းမ်ားစြာ ေနထိုင္ေသာ ႏိုင္ငံမွာ ဗမာစကား မေျပာတတ္ေသာ တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးေပါင္းမ်ားစြာ ရွိေနေပမည္။ သို ့ျဖစ္ အထက္ ဆြတ္ေယာတ္အာေလာမ္ ပါ ၂၃.ဦးကို ဗမာစကားမတတ္ဟု အေျကာင္းျပခ်က္ႏွင့္ေအာက္ရံုးမွျပည္ႏွင္ဒါဏ္အမိန့္ထုတ္္ေပးျခင္းသည္မွားယြင္းေျကာင္းႏွင့္ထိုသူတို့အားခ်က္ျခင္းတရားေသလွြတ္ေပးရန္စီရင္ခ်က္အမိန့္ထုတ္ခဲ့သည္။သ့ိုျဖစ္ပါ၍ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းတြင္ယခင္ႏိုင္ငံသားအျဖစ္သတ္မွတ္ခဲ့သူမ်ားကယခုႏိုင္ငံသားစိစစ္ခံရမည့္သူမ်ားကိုင္ေဆာင္ရသည့္ လက္မွတ္(NVC) ကိုင္ေဆာင္ရမည္ဟု သတ္မွတ္ျခင္းသည္ အတင္းအျကပ္ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား အျဖစ္တြန္းပို့ျခင္းျဖစ္ေနေပသည္။ သူတိုကို့ႏိုင္ငံသားအခြင့္ေရး ပိတ္ပင္ကန့္သတ္ထားျခင္းေျကာင့္ ယေန ့ျပႆမ်ား ေပၚေပါက္ျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုျဖစ္ေပၚေနေသာ လက္ရွိ ျပႆနာကို ကုလ တို့ ့၊ အျကံေပး ေကာ္မရွင္ တို ့က ေျဖရွင္းႏိုင္မည္ မဟုတ္ေခ်။ ႏိုင္ငံေတာ္ အစိုးရကသာ လ်ွင္ ဘက္မလိုက္ဘဲမ်ွတစြာ ကိုင္တြယ္ ေျဖရွင္းရမည္။ နစ္နာ ေနသူမ်ား ၏ သေဘာ ဆႏၵကိုလည္း နားေထာင္ေပးရမည။္ လက္ရွိ ျဖစ္ေနေသာ ျပႆနာမ်ားကို ေျဖရွငး္ရန္ သက္ဆိုင္ရာ လူမ်ဳိးစု အားလံုးကို စစ္မွန္ေသာ ကိုယ္စားျပဳသည့္ ေခါင္းေဆာင္ မ်ားႏွင့္ညွုိင္းႏွုိင္း ေဆြးေႏြး ရမည္ျဖစ္သည္။
အထူးသျဖင့္ IDP စခန္းမ်ားတြင္ မြတ္စလင္မ်ား ႏိုင္ငံသား မျဖစ္ေသးဟု လႊတ္ေတာ္မွာ ေဆြးေႏြးျခင္းသည္ယုတၱိဆင္ေျခမခိုင္လံုဟုဆိုရေပမည္။ ႏိုင္ငံသား မျဖစ္ေသးလွ်င္ ႏိုင္ငံျခားသားျဖစ္ရမည္။ UEHRD ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ ရခိုင္ျပည္မွာ မြတ္စလင္ ၁.၂ သန္းခန္႔ (ကမန္ မြတ္စလင္မပါဘဲ) ရွိသည္ဟု သိရသည္။ ထိုသူမ်ားကို ႏိုင္ငံျခားမွ ခိုးဝင္သူမ်ားမွန္လွ်င္ ဖမ္းဆီးအေရးယူ ျပည္ႏွင္ဒါဏ္ေပးႏိုင္ေသာ လဝက ဥပေဒမ်ား ရွိေနရာယခင္အစိုးရမ်ားက ျပစ္ဒါဏ္ေပးရန္သာ ရွိသည္။ ထိုသို႔မဟုတ္ဘဲ လြတ္လပ္ေရးရၿပီးေနာက္မွ စ၍ မၾကာခင္ ကာလအထိ ႏိုင္ငံသားမ်ားသာ ကိုင္ယူပိုင္ခြင့္ရွိေသာ အမ်ိဳးသားမွတ္ပံုတင္၊ ယာယီသက္ေသခံ ကတ္ျပားမ်ား ထုတ္ေပးခဲ့ၿပီး ႏိုင္ငံသားအခြင့္္အေရး အျပည့္အဝ ေပးခဲ့သည္။ ယင္းကဲ့သို႔ ႏိုင္ငံသားအျဖစ္ လက္ခံထားရွိခဲ့ျခင္းသည္ ယခင္အစိုးရမ်ား၏ မွားယြင္းမႈဟု ေျပာပါမည္လား။ ယခု သူတို ့ကို ႏိုင္ငံသား မစိစစ္ရေသးသူမ်ားဟု သတ္မွတ္ျပီး ႏိုင္ငံသား အဆင့္ေလ်ာ့ျခင္းသည္ ဥပေဒ ႏွင့္ ညီညြတ္ ပါမည္လား ဟူ၍ ေမးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္ေနေျကာင္း တင္ျပအပ္ပါသည္။ **************၁၉၄၂ခုနစ္ ရခိုင္တိုင္း လူမ်ိဳးေရး ပ႗ိပကၡအေၾကာင္း တေစ့တေစာင္း
(A glimpse into the 1942 Rakhine state communal conflict)

၁၉၄၂ခုနစ္က ရခိုင္တိုင္းတြင္ ေပၚေပါက္ခဲ့ေသာ မြတ္စလင္ႏွင့္ ရခိုင္ အဓိကရုဏ္းကို စစ္ၿပီးေခတ္ 
ၿဗိတိသွ်အစိုးရသည္လည္းေကာင္းလြတ္လပ္ေရးရၿပီးျမန္မာႏိုင္ငံအစိုးရသည္လည္းေကာင္း တရားဝင္စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈမ်ားျပဳလုပ္၍ မွတ္တမ္းျပဳစုထားျခင္းမရွိသျဖင့္ ယေန႔အခါ လူတို႔က လိုရာဆြဲေျပာဆိုမႈမ်ား ပံုႀကီးခ်ဲ႕မႈမ်ား ျဖစ္ေပၚေနသည္ကို ေတြ႕ရွိရသည္။ ဒုတိယကမၻာစစ္အတြင္း ၿဗိတိသွ် တပ္သားမ်ား ဂ်ပန္ရန္ကို ေရွာင္ရန္ ျမန္မာျပည္မွ ဆုတ္ခြာသြားေသာအခါ ၁၉၄၁ခုနစ္ေႏွာင္းပိုင္းတြင္ အႏၵိယႏိုင္ငံသား ဆန္႔က်င္ေရးလႈပ္ရွားမႈမ်ား ျပည္မတြင္ အရွိန္ျမင့္ျဖစ္ေပၚ၍ အႏၵိယႏိုင္ငံသားမ်ားမွာ ရရာလမ္းေၾကာင္း ႀကံဳရာယာဥ္၊ရထားမ်ားျဖင့္ အိႏၵိယသို႔ သုတ္ႀကီးသုတ္ျပာ ထြက္ခြာသြားခဲ့ၾကသည္။ ယာဥ္၊ ရထား မမွီသူမ်ား ကုန္းေၾကာင္း ေတာင္ေက်ာ္လမ္းမ်ားမွတဆင့္ ေျခလ်င္သြားခဲ့ၾကသည္။ လမ္းခရီးတြင္ လုယက္တိုက္ဖ်က္ျခင္းခံရသူမ်ား ရွိသည့္အျပင္ ေရာဂါဘယႏွင့္ ငတ္ျပတ္၍ ေသဆံုးသူမ်ားလည္း မနည္းမေနာပါ။ ထိုစဥ္အခါ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာလည္း အႏၵိယ၊ ဘဂၤလားသားမ်ား ျပည္မမွ ထြက္ေျပးလာသူမ်ားႏွင့္အတူ ထြက္ေျပးသြားခဲ့သည္။ ၿဗိတိသွ်တပ္မ်ား ရခိုင္တိုင္းတစ္ခုလံုးမွ ေနာက္ဆုတ္၍ ေမာင္ေတာေျမာက္ပိုင္းတြင္ တပ္တခ်ိဳ႕ စခန္းခ်လ်က္ရွိသည္။ 
ထုိကာလတြင္ အေရွ႕ဘက္က ဂ်ပန္တပ္မ်ားလည္း မေရာက္ေသးပါ။တရားဝင္အစိုးရ ကင္းမဲ့ေန၏။ ၿဗိတိသွ်က အေရးပိုင္ ဦးေက်ာ္ခိုင္ကို ရခိုင္ျပည္နယ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအတြက္ ရခိုင္ရဲတပ္သားမ်ားအပ္ႏွံၿပီး ထားခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ၿမိဳ႕နယ္အလိုက္ ေပၚေပါက္ခဲ့ေသာ ရခိုင္ စစ္ေသြးၾကြအုပ္စုမ်ားက လက္နက္ခဲယမ္းမ်ား ရခဲ့ၿပီး သူတို႔၏ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ထူေထာင္ခဲ့သည္။ ဦးေက်ာ္ခိုင္၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ဂရုမစိုက္ ထင္ရာစိုင္းေသာင္းက်န္းေနခဲ့သည္။ ၿမိဳ႕တိုင္းတြင္ ထိုသူတို႔၏ေသာင္းက်န္းမႈ၊ ဆူပူသတ္ျဖတ္မႈ၊ မီးရႈိ႕မႈမ်ား ျဖစ္ေပၚေနခဲ့သည္။ အတားအဆီးမရွိ မင္းမဲ့စရိုက္ဆန္ခဲ့သည္။ ၿဗိတိသွ်အုပ္ခ်ဳပ္ေရး လံုးဝ ပ်က္ျပားသြားခဲ့သည္။ ၁၉၄၂ခုနစ္ အေစာပိုင္းကာလမွာ ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္ ထိုေဒသသို႔ေရာက္ရွိၿပီး ဆူပူမႈကို ထိန္းသိမ္းရန္ ႀကိဳးစားခဲ့သည္။ စစ္ေသြးၾကြမ်ား၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ဗမာ့လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္(BIA) တပ္မ်ား၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးျဖင့္ အစားထိုးခဲ့သည္။ ေနာက္ပိုင္း ဂ်ပန္မ်ားေရာက္လာေသာအခါ ဂ်ပန္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္ အသက္သြင္းခဲ့သည္။ လအတန္ၾကာၿပီး ဂ်ပန္တပ္မ်ား ေရာက္ရွိခါမွသာ စစ္ေသြးၾကြမ်ား၏ လုယက္၊ သတ္ျဖတ္၊ မီးရႈိ႕မႈမ်ားလည္း ရပ္စဲသြားခဲ့သည္။ ၄င္းသည္ပင္ မြတ္စလင္ႏွင့္ ရခိုင္ အဓိကရုဏ္းျဖစ္သည္။ ႏွစ္တစ္ဝက္နီးပါး ၾကာခဲ့သည္။ 
ဤအေရးအခင္းတြင္ ပါဝင္ပတ္သတ္သူ လူမ်ိဳးစု ႏွစ္စုလံုးမွ ထိခိုက္နစ္နာဆံုးရႈံးမႈ၊ ေသေၾကပ်က္စီးမႈ အတိုင္းအတာတစ္ခုအထိ ရွိခဲ့ေပသည္။ အမ်ားဆံုး ခံစားရခဲ့သူမ်ားမွာ ေဒသခံ မြတ္စလင္မ်ားပင္ ျဖစ္သည္။ ၄င္းကို ယေန႔အခါ ခ်ဲ႕ကား၍ ေျပာဆိုမႈမ်ား ရွိသလို၊ တလြဲစြပ္စြဲ အျပစ္တင္မႈမ်ားလည္း ရွိေပသည္။ သို႔ျဖစ္၍ အျဖစ္မွန္မ်ားကို သိရွိႏိုင္ရန္ အထူးသျဖင့္ ရခိုင္အမ်ိဳးသားမ်ား၏ ဆံုးရံႈးနစ္နာမႈကို ေဖာ္ေဆာင္မွတ္တမ္းတင္ထားခဲ့ေသာ အေရးအခင္းကာလက ရခိုင္ေခါင္းေဆာင္ ႏွစ္ဦး၏ မွတ္တမ္းမ်ားကို ကိုးကား၍ တင္ျပလိုက္ပါသည္။ ထိုပုဂၢိဳလ္ ႏွစ္ဦးမွာ အေရးအခင္းတြင္လက္ေတြ႕ကိုယ္တိုင္ကိုယ္က် ပါဝင္ခဲ့သူ၊ ကိုယ္တိုင္သိျမင္ခဲ့သူ ေခါင္းေဆာင္မ်ားျဖစ္ၿပီး ေနာင္တြင္ ႏိုင္ငံ့ဂုဏ္ရည္ဘြဲ႕ဆုတံဆိပ္ႏွင့္ လြတ္လပ္ေရးေမာ္ကြန္းဝင္ဆုတံဆိပ္ ရရွိခဲ့သူမ်ား ျဖစ္သည္။ ထိုသူတို႔၏ ကိုယ္ေတြ႕မွတ္တမ္းမ်ားကို သမိုင္းဘာသာရပ္အတြက္ အေျခခံ သတင္းအခ်က္အလက္ (Primary Source Materials) ဟု ဆိုႏိုင္ပါသည္။ ယေန႔ ျပည္သူမ်ား သမိုင္းျဖစ္ရပ္အမွန္ကို သိရွိနိုင္ေအာင္ တဆင့္ကိုးကား ေရးသားရျခင္းျဖစ္ပါသည္။ 
ပထမ ပု ဂၢိဳလ္တစ္ဦးမွာ ဘံုေပါက္သာေက်ာ္ျဖစ္သည္။ လြတ္လပ္ေရးေမာ္ကြန္းဝင္ ဒုတိယအဆင့္ ဘြဲ႕တံဆိပ္ရရွိခဲ့သူ ျဖစ္သည္။ ေျမေပၚေျမေအာက္ ႏိုင္ငံေရးတြင္ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာ ပါဝင္ ေခါင္းေဆာင္ခဲ့သူ တစ္ဦးလည္း ျဖစ္သည္။ သူ၏ “ေတာ္လွန္ေရး ခရီးဝယ္” ၁၉၇၃ခု၊ ဇြန္လထုတ္ စာအုပ္တြင္ 
ေျမေအာက္ေတာ္လွန္ေရးအတြက္ လက္နက္ခဲယမ္း ရရွိႏိုင္ေအာင္ အသဲအသန္ ႀကိဳးစားခဲ့သည္။(စာ-၄၂) ၊စစ္ေတြတြင္ အဂၤလိပ္မ်ား ဆုတ္ခြာသြား၍ ၿမိ႕ျပအုပ္ခ်ဳပ္ေရး ပ်က္ၿပားသြားသည္။ စစ္ေတြခရိုင္ ၿမိဳ႕နယ္ေပါင္းမ်ားစြာတြင္ စစ္ေသြးႀကြမ်ားက သူတို႔၏ မာရွယ္ေလာျဖင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေနသည္။ ေျမပံုၿမိဳ႕နယ္ ရက္ေခ်ာင္းပိုင္းႏွင့္ မင္းျပားၿမိဳ႕နယ္၊ ပန္းေျမာင္းႀကီးေခ်ာင္းတို႔မွ လူမ်ိဳးေရး အဓိကရုဏ္း စတင္ျဖစ္ေပၚသည္။ (စာ - ၆၀) ၊(အထက္ကိုယ္ပိုင္) မာရွယ္ေလာျဖင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေသာ အာဏာရွင္ေပါင္း မိႈလိုေပၚေပါက္ခဲ့သည္။ ဦးဂႏၱမာတို႔က ၿမိဳ႕ေဟာင္း (ေျမာက္ဦး) မွာလည္းေကာင္း၊ ဦးသိန္းေက်ာ္ေအာင္၊ ဦးေက်ာ္ယ၊ ဦးပန္းသာေအာင္ တို႔က မင္းျပားမွာ လည္းေကာင္း၊ ဦးထြန္းလွေအာင္က ေပါက္ေတာမွာ လည္းေကာင္း၊ ငါမင္းငါခ်င္း မာရွယ္ေလာျဖင့္ (စိတ္တိုင္းက် အမိန္႔အာဏာမ်ားျဖင့္ ) အုပ္ခ်ဳပ္လ်က္ ရွိသည္။ စစ္ေတြ၊ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာ ၿမိဳ႕နယ္မ်ား (မြတ္စလင္မ်ားေသာၿမိဳ႕နယ္မ်ား) မွအပ စစ္ေတြခရိုင္ အျခားၿမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ ၿဗိတိသွ် အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ပ်က္ျပားသြားသည္။ ____ ၁၉၄၂ခု မတ္လမွာ ဂ်ပန္က ဗံုးႀကဲရာ စစ္ေတြပလုပ္ေတာင္ စစ္တန္းလ်ားမ်ားမွ ခဲယမ္းမီးေက်ာက္မ်ား ကြ်န္ေတာ္ အလစ္ယူျခင္း၊ ကရင္အမ်ိဳးသားစစ္သားမ်ားႏွင့္ က်ည္ဆန္လက္နက္မ်ားကို အေခါက္ေခါက္ (မင္းျပားရွိ ဆရာေတာ္ ဦးပညာသီဟသို႔) ပို႔ေပးျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ (စာ - ၆၉)
မၾကာခင္ကာလတြင္ ဗမာ့လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္ တပ္မွဴး ဗိုလ္ရန္ေအာင္၏တပ္ ရခိုင္တိုင္း၊ မင္းျပားၿမိဳ႕သို႔ ေရာက္ရွိၿပီး တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို ေဆာင္ရြက္လာသည္။ မင္းျပား၊ ေျမာက္ဦး နယ္မွ စစ္ေသြးၾကြေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ ဘံုေပါက္သာေက်ာ္က ေဆြးေႏြးညွိႏိႈင္းခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။ သူ႔အဆိုအရ စစ္ေသြးၾကြေခါင္းေဆာင္ တို႔ကို အုပ္ထိန္းရန္ ခဲယဥ္းေပသည္။ ထိုသူတို႔က တစ္ရက္တစ္ရက္ ကုလား ၂၀၀ - ၃၀၀ ကို (ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးခ်င္းက) တစ္ဦးတည္းက သတ္ျဖတ္ဟု ဆိုကာ ဂုဏ္တုဂုဏ္ၿပိဳင္ အသားယူေနေၾကာင္း ေတြ႕ရသည္။ စစ္ေသြးၾကြေခါင္းေဆာင္ေပါင္း ဒါဇင္ခ်ီ၍ရွိခဲ့ရာ တစ္ရက္တစ္ရက္ မြတ္စလင္ ေထာင္၊ ေသာင္း ခ်ီ၍ အသက္ခံခဲ့ရေၾကာင္း ထင္ရွားေပၚလြင္ေနသည္။ (စာ - ၇၆)
ဘံုေပါက္သာေက်ာ္က ဦးပညာသီဟ၊ ဦးစိႏၵာ တို႔ႏွင့္ အလြန္ရင္းႏွီးၿပီး ေျမေအာက္ေတာ္လွန္ေရးမ်ား လက္တြဲလုပ္ေဆာင္လာခဲ့သည္ဟု ရွင္းျပၿပီး ဦးပညာသီဟက လြတ္လပ္ေရးရလွ်င္ ရခိုင္တိုင္း သီးျခားသမၼတႏိုင္ငံအျဖစ္ေပးႏိုင္မည္၊မေပးႏိုင္မည္ကိုကြ်န္ေတာ့္အား(ဘံုေပါက္သာေက်ာ္အား)ေမးခဲ့သည္။ ___ ၄င္းကို ေျမေအာက္႒ာနခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္ ကိုသိန္းေအာင္၊ သခင္တင္ျမတို႔က တာဝန္ယူခဲ့သည္။ (စာ - ၁၉) 
ဘံုေပါက္သာေက်ာ္က ဆက္လက္ရွင္းျပရာတြင္ 
ဗိုလ္ရန္ေအာင္တပ္က မင္းျပားမွတဆင့္ စစ္ေတြၿမိဳ႕ကို သိမ္းယူခဲ့သည္။ ၄င္းေနာက္ ဗိုလ္ရန္ေအာင္ကိုယ္တိုင္ ႀကီးၾကပ္ေသာဗမာ့လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္ တပ္ဖြဲ႕ဝင္မ်ားႏွင့္အတူ ကိုျမ၊ ကိုသာထြန္း (ယခု ဗကပ ရခိုင္ေကာ္မတီဝင္)၊ ကြ်န္ေတာ္တို႔သည္ Karishna မီးသေဘၤာျဖင့္ ဘူးသီးေတာင္သို႔ ခ်ီတက္သြားၾကသည္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ထင္ခဲ့သလို စစ္ေတြမွ ဘူးသီးေတာင္ ေရလမ္းခရီးတြင္ ခုခံမႈမ်ား တစ္စံုတစ္ရာ မေတြ႕ခဲ့ဘဲ ဘူးသီးေတာင္သို႔ ေခ်ာေမာစြာ ေရာက္ရွိသြားခဲ့သည္။ (စာ - ၉၂) ဘူးသီးေတာင္ေရာက္ၿပီး ၂ရက္ခန္႔တြင္ ကုလားစစ္ေျပးမ်ားႏွင့္ လက္နက္ကိုင္ မြတ္စလင္တို႔သည္ ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕ကို ေတာင္ေပါက္ဝမွေန၍ (ေမာင္ေတာ ေတာင္ေက်ာ္လမ္းမွ လာ၍) တိုက္ေသာ္လည္း ခုခံႏိုင္ခဲ့သည္။ ___ ကြ်န္ေတာ္တို႔အဖြဲ႕ႏွင့္အတူ ရခုိင္မြတ္စလင္ အမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္ ေရွ႕ေနဦးဖိုးခိုင္၊ ဦးယာဆိန္တို႔လည္း ပါသည္။ (စာ - ၉၃)
ဘူးသီးေတာင္ရွိရာေပါင္းမ်ားစြာေသာ ရခိုင္အမ်ိဳးသားမ်ားသည္ စစ္ေျပးကုလားမ်ား (ရခိုင္ျပည္နယ္ အလယ္ပိုင္းမွ ထြက္ေျပးသူမ်ား) ႏွင့္မူစလင္ အမ်ိဳးသားမ်ား (ၿမိဳ႕ခံ မူဆလင္မ်ား) ၏ သတ္ျဖတ္မႈေၾကာင့္ ေသြးေခ်ာင္းစီးခဲ့ရသည္။ ေမာင္ေတာရွိ ရခိုင္ အမ်ိဳးသားမ်ားက ေမာင္ေတာရွိ အရာရွိအရာခံမ်ား၏ အကူအညီေၾကာင့္ အိႏၵိယ (ယခု ဘဂၤလားေဒ့ရွ္) သို႔ ေရႊ႕ေျပာင္းနိုင္သျဖင့္ အေတာ္အသင့္ အသက္ေဘးမွ လြတ္ကင္းသြားခဲ့ရၿပီ။ (စာ - ၉၁) ___ စစ္ေျပးကာလမ်ားႏွင့္ လက္နက္ကိုင္မူဆလင္မ်ား ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕ကို လာေရာက္ တိုက္ခိုက္ျခင္းကို ဘူးသီးေတာင္ရွိ ပလိပ္မ်ား(ရဲတပ္သားမ်ား) ႏွင့္ ၿမိဳ႕သူၿမိဳ႕သားမ်ား (ရခိုင္မ်ား) က ခုခံကာကြယ္လ်က္ရွိခဲ့သည္။ (စာ - ၉၁) ___ ဦးပညာသီဟ၏ သတင္းေပးခ်က္အရ ေမာင္ေတာ၊ ဘူးသီးေတာင္တြင္ ကုလား ရခုိင္ အဓိကရုဏ္း တစ္ေန႔တျခား က်ယ္ျပန္႔စြာ အရွိန္ျပင္းလာသျဖင့္ “စစ္ေတြၿမိဳ႕ ေဒၚသိႏၱာ မူလတန္းေက်ာင္း (ယခု ရူပရြာ မူလတန္းေက်ာင္း) တြင္ ေဆြးေႏြးပြဲ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ ဗိုလ္ရန္ေအာင္ႏွင့္ သူ၏ လက္ေထာက္မ်ား၊ ရခိုင္တိုင္းလံုးဆိုင္ရာ တိုင္းရင္းသား အစည္းအရံုးမွ အေရးႀကီး ပုဂၢိဳလ္မ်ား ၊ဦးပညာသီဟ၊ ကိုျမ ၊ ကြ်န္ေတာ္ (ဘံုေပါက္) လွ်ိဳ႕ဝွက္ေဆြးေႏြးခဲ့ၿပီး ေမာင္ေတာ၊ဘူးသီးေတာင္သို႔လက္နက္ခဲယမ္းမ်ားပို႔ေပးရန္ ယခုျပည္တြင္းေရေၾကာင္းပို႔ေဆာင္ေရး ဆိပ္ကမ္းတြင္ သိမ္းထားေသာ သေဘၤာသို႔ တိတ္တဆိတ္ တင္ေပးခဲ့သည္။ နံနက္အရုဏ္ဦးတြင္ ကိုညိဳထြန္း သေဘၤာသို႔ ဆင္းသြားသည္။ ဘယ္ကသိ၍ ဘယ္အခ်ိန္ကေရာက္ေနမွန္း မသိေသာ ဂ်ပန္စက္ေသနတ္ကိုင္ တပ္သားမ်ားက သေဘာၤေပၚ ေရာက္ေနေသာ လက္နက္က်ည္ဆန္မ်ားကို သိမ္းယူလိုက္သည္။ ဗိုလ္ရန္ေအာင္ အႀကိမ္ႀကိမ္ ဂ်ပန္စစ္ဗိုလ္မ်ားႏွင့္ ေျဖရွင္းယူသျဖင့္ ကိုညိဳထြန္း ေဘးမခခဲ့ေခ်” (စာ - ၉၀) ___ ထိုစဥ္အခါ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕သို႔ ၿဗိတိသွ် စစ္တပ္မ်ား မၾကာခဏ အလံုးအရင္းႏွင့္ ေရာက္တတ္ေၾကာင္းလည္း သိရသည္။ (စာ - ၉၁)
အေရးအခင္းစျဖစ္ျပီးေနာက္ပထမဗမာ့လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္ေရာက္ရွိခဲ့သည္။တစ္လခန္႔ၾကာျပီးမွဂ်ပန္တပ္ဖြဲ႕မ်ား ေရာက္ရွိခဲ့သည္။
ဂ်ပန္တပ္ဖြဲ ့က ေျမပံုမွာ ဦးစႏၱာကိုကုုလား၊ရခိုင္အဓိကရုဏ္းကိုဦးေဆာင္ဖန္တီးခဲ့သူအျဖစ္ဖမ္းခ်ဳပ္ခဲ့ေလသည္။ဓျမဗိုလ္ ဦးေမာင္သာဦးကို ေမြးထားသည္ဟု စြပ္စြဲ၏။ ဦးစႏၱာ၏ တပည့္မ်ားႏွင့္ဦးပညာသီဟတို႔ ၾကား၀င္ဖ်န္ေျဖမႈေျကာင့္ ေနာက္ဆံုးလႊတ္ေပးခဲ့သည္။(စာ-၁၁၅)
စစ္ေတြၿမိဳ႕တြင္မူဆလင္ေခါင္းေဆာင္မ်ားျဖစ္ေသာဦးဖိုးခိုင္၊ဦးဆူလ္တန္မာမြဒ္၊ဦးယာဆိန္စသည့္ ေခါင္းေဆာင္မ်ားလိမၼာပါးနပ္စြာကိုင္တြယ္တတ္မႈႏွင့္ရိုင္ဖယ္ေသနတ္တခ်ဳိ ့လက္ထဲ ရွိေနျခင္းေၾကာင့္ ရခုိင္စစ္ေသြးႀကြမ်ား၏က်ဳးေက်ာ္မႈမွကင္းေဝးခဲ့ေပသည္။မၾကာမီ္၇၅၄၂ခုႏွစ္တြင္ဂ်ပန္တပ္ကစစ္ေတြၿမိဳ႕ကိုသိမ္းယူခဲ့သျဖင့္ျမိဳ့နယ္အေျခအေနတည္ျငိမ္လာခဲ့သည္။ထိုအေတာအတြင္းဗမာ့လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္ကိုရန္ကုန္ျပန္ရန္ဂ်ပန္ကအမိန့္ထုတ္ခဲ့ရာဘူးသီးေတာင္မ(Progress)သေဘၤာျဖင့္ျပန္ထြက္ခြာရာတြင္ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕ခံမ်ားကေနာက္မွလိုက္၍ထြက္ခြာသြားရန္တျခားသေဘာၤတစ္စီး(မင္းဝ)ေပၚသို႔အလုအယက္တက္ရာလူႏွင့္၀န္မ်ားၿပီးသေဘၤာသည္ ယိမ္းယိုင္တုန္ခါၿပီး ေရျမဳပ္သြားခဲ့သည္။ ၄င္းတြင္ ရခိုင္သားအခ်ိဳ႕ (လူ ၃၀၀ခန္႔) ႏွင့္ ေရႊေငြပစၥည္း သိန္းေပါင္းမ်ားစြာဖိုး ဆံုးရႈံးခဲ့ရသည္။ (ဘံုေပါက္ စာ - ၉၆ ) ၊ (ဦးဘစံ စာ - ၁၁၃ )၁၉၄၂ခုလူမ်ဳိးေရးအဓိကရုဏ္းကိုမွတ္တမ္းတင္ခဲ့ေသာထိုစဥ္ကအျခားေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးမွာဦးဘစံ(ေမာ္ကြန္းဝင္ပထမအဆင့္ႏွင့္ႏိုင္ငံဂုဏ္ရည္ဒုတိယအဆင့္ ျဖစ္ၿပီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း လက္ရံုးမိတ္ေဆြ တစ္ဦးလည္း) ျဖစ္သည္။သူက“ရခိုင္သားမ်ားႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံလြတ္လပ္ေရးႀကိဳးပမ္းမႈ” ၁၉၉၈-ခုထုတ္စာအုပ္တြင္
ေက်ာက္ျဖဴ ခရိုင္၊ ေျမပံုၿမိဳ႕နယ္ လမ္းမရြာမွ စတင္၍ ကုလားရခိုင္ အဓိကရုဏ္း ျဖစ္ပြားသည္။ ဤအဓိကရုိဏ္း ျဖစ္ရျခင္းမွာ ကုလားမ်ားေပၚစီးပြားေရးမေက်နပ္မႈမ်ားရွိ၍အုပ္ခ်ဳပ္သူကင္းမဲ့ ေနစဥ္ စစ္ေသြးၾကြမ်ားကအခြင့္ေကာင္းႀကီးယူႏုိင္၍ျဖစ္သည္။(ဘစံစာ-၁၀၈) - - - ဦးဘစိန္၊ဦးသာေအာင္၊ဦးသိန္းေက်ာ္ေအာင္၊ဦးေက်ာ္ယ၊ဦးဂႏၱာမာ၊ဦးထြန္းလွေအာင္၊ဦးစိန္ေရႊအစရွိသည္တို႔သည္လက္နက္ယဥ္းမ်ားစုေဆာင္ျပီးကုလားရခိုင္အဓိကဂုဏ္းစတင္ခဲ့ေပသည္။ (စာ- ၈၀)- အာဏာရွင္ထြန္းလွေအာင္ကိုေသဒဏ္ေပးရန္စီစဥ္ခဲ့သည္။ဆိုးသြမ္းသူအျဖစ္သတ္မွတ္ခဲ့သည္။ဦးသိန္းေက်ာ္ေအာင္ဦးေက်ာ္ယတို့ကိုလည္းဗိုလ္ရန္ေအာင္ကထိန္းသိမ္းေခၚေဆာင္သြားသည္။ (ဘစံ စာ၁၀၈)နယ္တြင္လူစုလ်က္စတင္တိုက္ခိုက္သျဖင့္အဓိကရုဏ္းၾကီးက်ယ္ျပန္႔ႏွ႔ံသြားေလသည္။___ ကြ်န္ေတာ္သည္ မင္းျပားရွိ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းမွာ ေန၍ ရသမွ်ေသာ လက္နက္မ်ားကို ဝယ္ယူစုေဆာင္းလ်က္ ရွိသည္။ ဆရာေတာ္ဦးပညာသီဟႏွင့္ ကိုလွေက်ာ္တို႔ စစ္ေတြသို႔ တိတ္တဆိတ္ ဝင္ေရာက္ၿပီး အဂၤလိပ္စစ္တပ္မွ လက္နက္မ်ား ရယူရန္ ႀကိဳးစားသည္။ (ဘစံ၊ စာ - ၈၃)ႏိုင္ငံျခားသားကုလားမ်ားကိုသာအႀကီးအက်ယ္တိုက္ခိုက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။(ဘစံ၊ စာ -၈၂)___ဘီအိုင္ေအတပ္မ်ားဘူးသီးေတာင္ေရာက္ေနစဥ္ဗိုလ္မ်ဳိးညႊန္႔၊ဗိုလ္ရန္ေနာင္ကို၊ဗိုလ္ရန္ေအာင္ကေမာင္ေတာသို႔ေစလႊတ္ခဲ့ရာကုလားမ်ားလက္ခ်က္ေၾကာင့္ေသဆံုးရသည္ဟုဗိုလ္ရန္ေအာင္သိရ၍ေမာင္ေတာသြားရန္အစီစဥ္ကိုဖ်က္ခဲ့ရသည္။ထိုစဥ္အတြင္းဂ်ပန္မ်ားကဗိုလ္ရန္ေအာင္တပ္မွလက္နက္ခဲယမ္းမ်ားသိမ္းယူၿပီး၊ ျမန္မာျပည္မသို႔ ေနာက္ဆုတ္ရန္အမိန္႔ေပးခဲ့သည္(ဘစံ၊ စာ - ၁၁၃။ ဘံုေပါက္၊စာ၉၈)___ေျမပံုမွစတင္ေသာအဓိကရုဏ္းသည္ရခိုင္တစ္တိုင္းလံုးသို႔ပ်ံ႕ႏွံ႔သြားသည္၊ကုလားမ်ားေျမပံုဖက္မွဘူးသီးေတာင္၊ေမာင္ေတာၿမိဳ႕မ်ားသို႔တျဖည္းျဖည္းထြက္ေျပးၾကသည္။မင္းျပား၊ ေက်ာက္ေတာ္၊ ၿမိဳ႕ေဟာင္းၿမိဳ႕မ်ားမွကုလားမ်ားသည္လည္းထြက္ေျပးၾက၏___ဤေဒသမ်ားတြင္ ရခိုင္လူဦးေရမ်ား၍ကုလားမ်ားကခုခံျခင္းမျပဳခဲ့ေပ။ကုလားဦးေရမ်ားေသာေမာင္ေတာဘူးသီးေတာင္ ေရာက္မွွျပန္လည္ခုခံခဲ့ၾကသည္။(ဘစံ၊ စာ-၁၁၅)
[ဤတြင္ အဓိကရုဏ္းကို ကုလားမ်ားက ၿဗိတိသွ်ကုလားစစ္သားမ်ားမွ လက္နက္မ်ားရ၍ စတင္ခဲ့သည္ဟု အထက္ပါ ရခိုင္ေခါင္းေဆာင္ ႏွစ္ဦးစလံုးက ေရးမွတ္ျခင္း မျပဳခဲ့ေခ်။] ___ ထိုအေျခေနတြင္ရေသ့ေတာင္၊ဘူးသီးေတာင္ဘက္သို႔ဘီအိုင္ေအတပ္မေတာ္သားရဲေဘာ္မင္းေအာင္ႏွင့္အျခားရဲေဘာ္မ်ားကိုေမာ္ေတာ္ဘုတ္တစ္စင္းျဖင့္ေစလႊတ္ခဲ့သည္။___ရေသ့ေတာင္မွဆက္သြားရာေသကန္ခြဆုံအေရာက္တြင္ကုလားမ်ားကႏွစ္ဖက္ညႇပ္၍ေသနတ္မ်ားျဖင့္ပစ္ခက္ခဲ့ၾကသည္၊ရဲေဘာ္မ်ားအားလံုးက်ရႈံးၿပီး ေမာ္ေတာ္ဘုတ္လည္းစန္းစန္းျမဳပ္သြားသည္။ (ဘစံ၊ စာ -၁၁၄)
အထက္ေဖာ္ျပသလိုေမာင္ေတာမွာ ဗိုလ္ႏွစ္ေယာက္ က်ဆံုးျခင္း၊ သေဘၤာႏွစ္စီး ျမဳပ္သြားျခင္းေၾကာင့္ အရပ္သားတခ်ိဳ႕ႏွင့္ရဲေဘာ္တခ်ိဳ႕ေသဆံုးျခင္းကုလားမ်ားကရခိုင္တခ်ဳိ႕ကိုသတ္ျဖတ္ျခင္းတို႔သည္ယင္းအဓိကရုဏ္းႀကီး၏ရလဒ္ပင္ျဖစ္သည္။(ဘစံ၊ စာ-၁၁၅) ဦးဘစံ၏ စာအုပ္တြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ အတြင္းပိုင္းမွ ကုလားမ်ား အသတ္ခံရျခင္း၊ ကုလားရြာမ်ား မီးရႈိ႕ဖ်က္ဆီးခံရျခင္းမ်ား ေဖာ္ျပထားျခင္း မရွိေခ်။ 
အထက္ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ႏွစ္ဦး၏မွတ္တမ္းအရသံုးသပ္ပါကကုလားမ်ားကရခိုင္ကိုေထာင္ေသာင္းခ်ီသတ္ျဖတ္ခဲ့သည့္သာဓကမေတြ႕ရပါ။ေမာင္ေတာမွာဘီအိုင္ေအတပ္မွဗိုလ္ႏွစ္ေယာက္က်ဆံုးျခင္းသည္ ေမာင္ေတာမွာထိုစဥ္အထိရွိခဲ့ေသာၿဗိတိသၽွတပ္မ်ား၏ပေယာဂေၾကာင့္ဟုဆိုႏိုင္ေပသည္။
စစ္ေတြတြင္စစ္တပ္စခန္းမ်ားႏွင့္ပုလိပ္(ရဲ)တန္းလ်ားမ်ားကိုဂ်ပန္ကေလယာဥ္မ်ားကဗံုးၾကဲခ်သည္___ စစ္သားပုလိပ္မဲ့ျဖစ္ေနေသာစစ္တန္းလ်ားမ်ားသို႔ဝင္ကာရသမၽွက်ည္ဆန္မ်ားအလစ္သုတ္ယူခဲ့သည္။ရိုင္ဖယ္က်ည္ဆံအနည္းငယ္ကြ်န္ေတာ့္လက္ဝယ္ရယူႏိုင္ခဲ့သည္ ___ ဘီအိုင္ေအက စစ္ေတြၿမိဳ႕ကို သိမ္းၿပီးေနာက္ေလယာဥ္ကြင္းတြင္စစ္တန္းလ်ားမ်ားတြင္ေျမေပၚေျမေအာက္လက္နက္က်ည္ဆန္၊ ရတနာမ်ားစြာ ရရွိခဲ့သည္။ (ဘံုေပါက္၊ စာ - ၈၉) ___ စစ္ေတြကိုသိမ္းၿပီး အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႕ဖြဲ ့ၿပီးကာဘူးသီးေတာင္သို႔ထြက္ခြာသြားသည္။ဘူးသီးေတာင္မွာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႕ဖြဲ႕ခဲ့သည္။အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဖက္ႏွင့္စစ္ေရးဖက္ႏွစ္ဖက္ထားသည္။အုပ္ခ်ဳပ္ရန္ဗမာ့တပ္မေတာ္မွစစ္ဗိုလ္ႏွစ္ဦးမွာဗိုလ္မ်ိဳးညြန္႔ ႏွင့္ဗိုလ္ရန္ေနာင္တိ႔ုျဖစ္ၾကသည္။၎တို႔ကၿမိဳ႕ကိုကာကြယ္ေပးၿပီးၿမိဳ႕ၿငိမ္းခ်မ္းသာယာေရးကိုလုပ္ေဆာင္ခဲ့ၾကသည္။(ဘစံ၊ စာ-၁၀၅)
တဖန္ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕မွေျမာက္ဦးသို႔သြားရန္စီစဥ္သည္။ဗိုလ္ရဲလွႏွင့္ဗိုလ္အာဠာဝကတို႔အားတပ္စိတ္တစိတ္ျဖင္ေျမာက္ဦးသို႔ဘုတ္ျဖင့္ေစလႊတ္လိုက္သည္။ထိုအခ်ိန္ကဆရာေတာ္ဦးစိႏၱာႏွင့္အျခားရဲေဘာ္တို႔ကို ေမးျမန္းစံုစမ္းျခင္း ျပဳလုပ္သည္။ ဦးသိန္းေက်ာ္ေအာင္၊ ဦးေက်ာ္ယ၊ ဦးပန္းသာေအာင္ စသည္တို႔ကို လက္နက္မ်ား ေပးအပ္ေစခဲ့သည္။ ေျမာက္ဦးတြင္ ဦးဂႏၱမာကလည္း လက္နက္ခ်လိုက္သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ ကုလားရခိုင္ အဓိကရုဏ္းကို ရပ္တန္႔ေစခဲ့သည္။ (ဘစံ၊ စာ - ၈၈၊၈၉) ေက်ာက္ေတာ၊ မင္းျပား၊ ေျမာက္ဦး၊ ေျမပံု၊ရေသ့ေတာင္နယ္မ်ားတြင္အဓိကရုဏ္းကာလအတြင္းမြတ္စလင္ရြာေပါင္းရာေက်ာ္ပ်က္စီးခံခဲ့ရျခင္း၊လူေထာင္ေသာင္းေပါင္းမ်ားစြာသတ္ျဖတ္ခံရျခင္းကိုအထက္္ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ႏွစ္ဦး၏မွတ္တမ္းမွာ မေတြ႕ရွိရေခ်။ဘီအိုင္တပ္ကရခိုင္မ်ားကိုအကာအကြယ္ေပးထားေၾကာင္းသာေတြ႕ရသည္။ အၾကမ္းဖက္ေသာင္းက်န္းသူမ်ားလက္ထဲတြင္ လက္နက္မ်ား ရွိေနခဲ့ေၾကာင္းလည္း ေပၚလြင္ေနသည္။ ရာဂ်္ပုတ္ ၿဗိတိသွ်တပ္သားမ်ားမွ လက္နက္ရရွိ၍ မြတ္စလင္မ်ားက အဓိကရုဏ္းကို စတင္ခဲ့သည္ဟုလည္း မေတြ႕ရွိရပါ။မူဆလင္လူဦးေရမ်ားေသာေမာင္ေတာ၊ဘူသီးေတာင္စစ္ေတြျမိဳ့နယ္မ်ားမွစတင္၍လူမ်ဳိးေရးတိုက္ခိုက္မွဳမ်ား ေပၚေပ္က္ခဲ့သည္ဟု အထက္စာအုပ္မ်ားတြင္ ေဖာ္ျပထားျခင္း မရွိပါ။
သို႔ျဖစ္၍ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာယခင္ကျဖစ္ပ်က္ၿပီးဆံုးခဲ့သည့္ကိစၥရပ္မ်ားကိုျပနလည္္ေဖာ္ထုတ္ဆြေပးျခင္းမ်ဳိးမျပဳလုပ္ဘဲအနာဂတ္မွာသင့္သင့္ျမတ္ျမတ္ေနထိုင္ၿပီးလူမႈဘဝသာယာတိုးတက္ေရး၊အျပန္အလွန္ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးမ်ားျပဳလုပ္ေပးသင့္ေပသည္။ကမၻာရြာျဖစ္ေနေသာယေန႔အခါတြင္ေဒသတြင္းျပည္သူမ်ားအခ်င္းခ်င္းအျပင္ကမၻာျပည္သူမ်ားႏွင့္ပါပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မွျပည္သူမ်ား၏လူမႈစီးပြားဘဝတိုးတက္လာမည္။ျပည္ပသို႔ထြက္၍စီးပြားရွာေနရေသာဘဝမွကင္းေဝးမည္႔အေၾကာင္းအႀကံေကာင္းေပးအပ္လုိပါသည္။ နယ္ေျမေအးခ်မ္းေရး၊ ျပန္လည္ထူေထာင္ေရး၊ ျငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တြဲေနထိုင္ေရး၊ ျပည္သူအားလံုး လူမ်ိဳးဘာသာမေရြးယခင္အစိုးရမ်ားေခတ္ကာလမွာကဲ့သို႔တစ္တန္းတစ္စားတည္းထားရွိဆက္ဆံေရးတို႔သည္ ယေန႔ကာလအစိုးရ၏ အဓိက လိုအပ္ခ်က္ ျဖစ္ေနသည္ဟု သံုးသပ္မိပါသည္။ 
ျမန္မာႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရး ရခိုင္ျပည္နယ္ႏွင့္အေရွ ့ဘဂၤလားသည္ ႏိုင္ငံတခု ၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးတခု ေအာက္တြင္ ရာစုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာတည္ရွိခဲ့သည္။ယေန ့ ရခိုင္ျပည္တြင္ ရွိေသာ လူမ်ဳိးစု အားလံုးသည္ ယခု ျမန္မာ၊ ဘဂၤလား နယ္စပ္ နတ္ျမစ္၏ တဖက္တခ်က္တြင္ လူမ်ဳိးအားလံုးသည္ ႏွစ္ႏိုင္ငံခြ ၍ အေျခစိုက္ ေနထိုင္ခဲ့ျကသည္။ပါကိစၥတန္ ၊ျမန္မာ လြတ္လပ္ေရး ရေသာအခါ ထိုသူတ့ိုကို့ ေနထိုင္ေသာ ႏိုင္ငံတြင္ ႏိုင္ငံသား အျဖစ္ အသိအမွတ္ ျပဳခဲ့သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ရုိဟင္ဂ်ာ(မူဆလင္) မ်ားကို လိုအပ္ေသာ စီစစ္မွဳမ်ား ျပဳလုပ္ျပီး အမ်ဳိးသား မွတ္ပံုတင္ ကဒ္မ်ား၊ (NRCမ်ား) ေက်း၇ြာမ်ားသို ့ ကြင္းဆင္း၍ ထုတ္ေပးခဲ့သည္။ ႏိုင္ငံသား မျဖစ္ထိုက္သူ အိႏိၵယသား(မူဆလင္၊ ဟိႏၵဴ) အားလံုးကို ႏိုင္ငံျခားသား မွတ္ပံုတင္လက္မွတ္(FRC)ထုတ္ေပးခဲ့သည္။NRCကိုင္ေဆာင္သူသည္၂၀၁၅ခုႏွစ္ေရြးေကာက္ပြဲအထိမဲထည့္ခြင့္ အေရြးခံခြင့္ ရရွိခဲ့သည္။ သူတို၏ ့ေမြးစာရင္း၊ အိမ္ေထာင္စု စာရင္း ၊၀န္ထမ္းကတ္၊ ပင္စင္စာအုပ္ စသည့္တို ့တြင္ ႏိုင္ငံသားဟု ပါရွိသည့္ အျပင္လူမ်ဳိးေနရာတြင္ ရိုဟင္ဂ်ာ ဟုပင္ ပါရွိေလသည္။ NRC သည္ႏိုင္ငံသားျဖစ္မွဳအတြက္ျပည့္စံုခိုင္လုံေသာအေထာက္အထားျဖစ္ ၍ ေဒါေအာင္ဆန္းစုျကည္ပင္လ်ွင္ ၂၀၁၅-ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲ မတိုင္ခင္ ကာလအထိ ႏိုင္ငံသာ းစိစစ္ေရးကဒ္ လွဲယူျခင္း မျပဳပဲေနခဲ့ေျကာင္းေတြ ့ရသည္။ေမာင္ေတာ ဘူသီးေတာင္မွာ န.စ.က အဖြဲ ့က ႏွစ္ေပါင္း (၂၀)ေက်ာ္ ျကပ္တည္းစြာ ထိန္းခ်ဳပ္ စိစစ္ခဲ့ရာ တဖက္ႏိုင္ငံမွ ခိုး၀င္လာသူမ်ား မေတြ ့ပဲထြက္ေျပးသူ(B.D ေျပး)မ်ား သာ ေတြ ့ရွိခဲ့ေျကာင့္ ပထမ အျကိမ္လြတ္ေတာ္ ဒုတိယ အစည္းအေ၀းမွာ သက္ဆိုင္ရာ ၀န္ျကီးမ်ားက ရွင္းလင္းထား ေျကာင္း ေတြ ့ရွိရသည္။ ယခင္ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ ႏွင့္ လ၀က ၀န္ျကီး ဦးခင္ရီ တို ့က ၃-လ တိတိ ဌာနေပါင္းစံုျဖင့္ စိစစ္ခဲ့ရာ ခိုး၀င္လာသူမေတြ့ရွိခဲ့ဟုရွင္းလင္းေျပာဆိုသည့္အသံဖိုင္မ်ားပါရွိသည္။ထိုေဒသမွမူဆလင္မ်ားသည္ ယခင္ကႏိုင္ငံသားအခြင့္ေရးအျပည့္အ၀ရရွိခဲ့သည္။ယခုမူႏိုင္ငံသားမဟုတ္ပဲႏိုင္ငံသားစိစစ္ခံရမည့္သူမ်ား ကိုင္ေဆာင္ရမည့္ လက္မွတ္(NVC) ကိုင္ေဆာင္ရမည့္ဟု သတ္မွတ္ျခင္းသည္ ၁၉၈၂-ခု ႏွစ္ ႏိုင္ငံသား ဥပေဒ ပုဒ္မ ၅ႏွင့္ ဆန္ ့က်င္ေနသည္။ ၎မွာ ႏိုင္ငံသားျဖစ္ျပီးသူကို ဆက္လက္ ႏိုင္ငံသား အျဖစ္ အသိမွတ္ျပဳရမည္ဟု ပါရွိသည္။ ထိုေဒသမွ မူဆလင္မ်ား သည္ ဗမာ စကား မေျပာတတ္ေသာ္လည္း ႏိုင္ငံသား၊ တိုင္းရင္းသားမ်ား ျဖစ္ေျကာင့္ တရား၇ံုးခ်ဳပ္ႏွင့္ ေအာက္ေျခ တရားရံုးမ်ား ၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ား ရွိခဲ့ေပသည္။Burma law reports 1960 Page 217 တြင္ တရားလြွတ္ေတာ္ခ်ဳပ္ ၏ ၁၉၆၀ -ခု ေအာက္တိုဘာလ ၂၄.ရက္ ဆြတ္ေယာတ္အာေလာမ္ ပါ ၂၃.ဦး ႏွင့္ အတြင္း၀န္၊ လူ၀င္မွဳျကိးျကပ္ေရးႏွင့္ အမ်ိဳးသားေရး မွတ္ပံုတင္ေရး ၀န္ျကီး ဌန ၏ အယူခံ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မွာ ပါရွိခဲ့သည္။ထိုဆံုးျဖတ္ခ်က္္တြင္ျမန္မာႏိုင္ငံကဲ့သို ့ လူမ်ဳိးေပါင္းမ်ားစြာ ေနထိုင္ေသာ ႏိုင္ငံမွာ ဗမာစကား မေျပာတတ္ေသာ တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးေပါင္းမ်ားစြာ ရွိေနေပမည္။ သို ့ျဖစ္ အထက္ ဆြတ္ေယာတ္အာေလာမ္ ပါ ၂၃.ဦးကို ဗမာစကားမတတ္ဟု အေျကာင္းျပခ်က္ႏွင့္ေအာက္ရံုးမွျပည္ႏွင္ဒါဏ္အမိန့္ထုတ္္ေပးျခင္းသည္မွားယြင္းေျကာင္းႏွင့္ထိုသူတို့အားခ်က္ျခင္းတရားေသလွြတ္ေပးရန္စီရင္ခ်က္အမိန့္ထုတ္ခဲ့သည္။သ့ိုျဖစ္ပါ၍ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းတြင္ယခင္ႏိုင္ငံသားအျဖစ္သတ္မွတ္ခဲ့သူမ်ားကယခုႏိုင္ငံသားစိစစ္ခံရမည့္သူမ်ားကိုင္ေဆာင္ရသည့္ လက္မွတ္(NVC) ကိုင္ေဆာင္ရမည္ဟု သတ္မွတ္ျခင္းသည္ အတင္းအျကပ္ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား အျဖစ္တြန္းပို့ျခင္းျဖစ္ေနေပသည္။ သူတိုကို့ႏိုင္ငံသားအခြင့္ေရး ပိတ္ပင္ကန့္သတ္ထားျခင္းေျကာင့္ ယေန ့ျပႆမ်ား ေပၚေပါက္ျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုျဖစ္ေပၚေနေသာ လက္ရွိ ျပႆနာကို ကုလ တို့ ့၊ အျကံေပး ေကာ္မရွင္ တို ့က ေျဖရွင္းႏိုင္မည္ မဟုတ္ေခ်။ ႏိုင္ငံေတာ္ အစိုးရကသာ လ်ွင္ ဘက္မလိုက္ဘဲမ်ွတစြာ ကိုင္တြယ္ ေျဖရွင္းရမည္။ နစ္နာ ေနသူမ်ား ၏ သေဘာ ဆႏၵကိုလည္း နားေထာင္ေပးရမည။္ လက္ရွိ ျဖစ္ေနေသာ ျပႆနာမ်ားကို ေျဖရွငး္ရန္ သက္ဆိုင္ရာ လူမ်ဳိးစု အားလံုးကို စစ္မွန္ေသာ ကိုယ္စားျပဳသည့္ ေခါင္းေဆာင္ မ်ားႏွင့္ညွုိင္းႏွုိင္း ေဆြးေႏြး ရမည္ျဖစ္သည္။
အထူးသျဖင့္ IDP စခန္းမ်ားတြင္ မြတ္စလင္မ်ား ႏိုင္ငံသား မျဖစ္ေသးဟု လႊတ္ေတာ္မွာ ေဆြးေႏြးျခင္းသည္ယုတၱိဆင္ေျခမခိုင္လံုဟုဆိုရေပမည္။ ႏိုင္ငံသား မျဖစ္ေသးလွ်င္ ႏိုင္ငံျခားသားျဖစ္ရမည္။ UEHRD ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ ရခိုင္ျပည္မွာ မြတ္စလင္ ၁.၂ သန္းခန္႔ (ကမန္ မြတ္စလင္မပါဘဲ) ရွိသည္ဟု သိရသည္။ ထိုသူမ်ားကို ႏိုင္ငံျခားမွ ခိုးဝင္သူမ်ားမွန္လွ်င္ ဖမ္းဆီးအေရးယူ ျပည္ႏွင္ဒါဏ္ေပးႏိုင္ေသာ လဝက ဥပေဒမ်ား ရွိေနရာယခင္အစိုးရမ်ားက ျပစ္ဒါဏ္ေပးရန္သာ ရွိသည္။ ထိုသို႔မဟုတ္ဘဲ လြတ္လပ္ေရးရၿပီးေနာက္မွ စ၍ မၾကာခင္ ကာလအထိ ႏိုင္ငံသားမ်ားသာ ကိုင္ယူပိုင္ခြင့္ရွိေသာ အမ်ိဳးသားမွတ္ပံုတင္၊ ယာယီသက္ေသခံ ကတ္ျပားမ်ား ထုတ္ေပးခဲ့ၿပီး ႏိုင္ငံသားအခြင့္္အေရး အျပည့္အဝ ေပးခဲ့သည္။ ယင္းကဲ့သို႔ ႏိုင္ငံသားအျဖစ္ လက္ခံထားရွိခဲ့ျခင္းသည္ ယခင္အစိုးရမ်ား၏ မွားယြင္းမႈဟု ေျပာပါမည္လား။ ယခု သူတို ့ကို ႏိုင္ငံသား မစိစစ္ရေသးသူမ်ားဟု သတ္မွတ္ျပီး ႏိုင္ငံသား အဆင့္ေလ်ာ့ျခင္းသည္ ဥပေဒ ႏွင့္ ညီညြတ္ ပါမည္လား ဟူ၍ ေမးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္ေနေျကာင္း တင္ျပအပ္ပါသည္။ **************
#Ro Aung Kyaw Moe
Share:

သမၼတ ရွီက်င္းပင္ရဲ ႔ ဖခင္ သင္ေပးခဲ႔တဲ႔ မွတ္သားဖြယ္ စကား(၃)ခြန္း

ရွီက်င္းပင္က ငယ္ငယ္က အရမ္း တကိုယ္ေကာင္းဆန္တယ္တဲ႔။ သားသမီးေတြ အတြက္ တစ္ခုခုဝယ္လာရင္ သူက အေကာင္းဆံုးကို ယူတယ္။ အဲဒါေၾကာင္႔ သူကို ဘယ္သူမွ အေပါင္းအသင္း မလုပ္ခ်င္ၾကသလို ကစားေဖာ္ သူငယ္ခ်င္းလဲ မရွိဘူးတဲ႔။ ဒါကိုလည္း သူ႔ရဲ ႔ အမွားလို႔ သူမထင္ဘူးတဲ႔။
တရက္မွာေတာ႔ သူ႔အေဖက သူကို သင္ခန္းစာ ေပးခ်င္တာနဲ႔ ေခါက္ဆြဲ ၂ ပြဲျပင္ထားတယ္။ တပြဲမွာ ၾကက္ဥ ကို ေခါက္ဆြဲေပၚမွာ တင္ထားျပီး ေနာက္တပြဲမွာ ၾကက္ဥပါတာ မေတြ႔ရဘူး။ သူ႔ကိုလဲ သား မင္းၾကိဳက္တဲ႔ ေခါက္ဆြဲ ပြဲယူစား ဆိုေတာ႔။ သူက ၾကက္ဥပါတဲ႔ ပြဲကို အရင္ယူ စားတာေပါ႔။
အဲဒီအခ်ိန္ေတြတုန္းက ၾကက္ဥက တရုတ္ျပည္မွာ ဒီေလာက္မေပါေသးဘူးတဲ႔။ သူတို႔ မိသားစုေတြ အတြက္ ႏွစ္သစ္ကူးလို ေန႔ေတြမွာသာ ၾကက္ဥ စားၾကရတာကိုး။
ရွီက်င္းပင္က ၾကက္ဥစားရေတာ႔ ေပ်ာ္တာေပါ႔။ သူေရြးတာမွန္လို႔လဲ သူ႔ကိုယ္သူ ဂုဏ္ယူေနတာေပါ႔။ အဲလိုနဲ႔ စားေနရင္း သူ႔အေဖ ပန္းကန္ၾကည္႔လိုက္ေတာ႔ ၾကက္ဥက ၂ လံုးေတာင္တဲ႔။ လားလား ေခါက္ဆြဲေအာက္မွာ ၾကက္ဥေတြ ျမဳပ္ထားခဲ႔တာကိုး။
သူလဲ ေနာင္တရသြားတာေပါ႔။ သူ႔ အေဖစားေနတဲ႔ ပန္းကန္ေရြးမိရင္ ၾကက္ဥ ၂ လံုးစားရမွာေလ။ သူ႔ အေဖက ျပဳံုးျပီး ဒီမွာ ငါ႔သား မင္းသိထားဖို႔က မင္းမ်က္လံုးနဲ႔ ျမင္တဲ႔ အရာတိုင္းဟာ အမွန္မဟုတ္ဘူး။ မင္းက သူမ်ားအေပၚ အခြင္႔အေရးယူဖို႔ လုပ္တာနဲ႔ ဆံုးရွံဳးျခင္းေတြပဲ ၾကံဳရလိမ္႔မယ္ ငါ့သား ဆိုျပီး ဆံုးမတယ္။
အဲလိုနဲ႔ ေနာက္ေန႔ၾကေတာ႔ သူနဲ႔ သူ႔အေဖ စားဖို႔ ေခါက္ဆြဲ ၂ ပြဲ ျပင္ထား ျပန္တယ္တဲ႔။ အဲလိုပဲ ၾကိဳက္တဲ႔ ပြဲေရြးခိုင္း တယ္။ တပြဲမွာ ၾကက္ဥ ကို ေခါက္ဆြဲေပၚမွာ တင္ထားျပီး ေနာက္တပြဲမွာ ၾကက္ဥပါတာ မေတြ႔ရဘူး။ ဒီတခါေတာ႔ ရွီက်င္းပင္က သား နပ္သြားျပီ ဆိုတဲ႔ အထာနဲ႔ ၾကက္ဥ မပါတဲ႔ ပြဲကိုေရြးလိုက္တယ္။
အဲလိုနဲ႔ ယူျပီး စားဖို႔ ေအာက္မွာ ၾကက္ဥ ၂ လံုးရွိမယ္ အထင္နဲ႔ ေမႊရွာတာ။ ဘာၾကက္ဥမွ မရွိဘူးတဲ႔။ သူ႔အေဖ ကေတာ႔ ေခါက္ဆြဲေပၚတင္ထားတဲ႔ ၾကက္ဥတစ္လံုး နဲ႔ အရသာ ရွိရွိ စားေနတာကိုး။
အဲဒါနဲ႔ သူ႔အေဖ မ်က္ႏွာေမာ႔ၾကည္႔ေတာ႔။ ငါ႔သား မင္းမွာရွိခဲ႔တဲ႔ အေတြ႔အၾကံဳေတြကိုလည္း အရမ္းပံုျပီး မယံုနဲ႔။ ဘဝမွာ မင္းကို လွည္႔စားသြားတာေတြ ၊  မာယာေတြ အမ်ားၾကီး ျပည္႔ေနတာေတြ ရွိတယ္။ ဒီေတာ႔ ကိုယ္မွာ ရွိထားတဲ႔ အေတြ႔အၾကံဳေတြကို ပညာနဲ႔ ေပါင္းစပ္ျပီးမွ ေရြးခ်ယ္မွဳေတြ လုပ္သင္႔တယ္ ဆိုျပီး သင္ေပးတယ္။
တတိယ ေန႔မွာလဲ အရင္ေန႔ေတြလိုပဲ ေခါက္ခြဲ ၂ ပြဲ ျပင္ထားတယ္။ အရင္လိုပဲ တစ္ပြဲရဲ ႔ အေပၚမွာ ၾကက္ဥတင္ထားတယ္။ ေနာက္တစ္ပြဲမွာ ၾကက္ဥ မေတြ႔ရဘူး။ ဒီတၾကိမ္မွာေတာ႔ ရွီက်င္းပင္က အေဖ အရင္ေရြးပါ။ အေဖက အိမ္ေထာင္ဦးစီး အေဖကို က်ေနာ္ဦးစားေပးရမယ္ ဆိုျပီး သူ႔အေဖကို အရင္ေရြးခိုင္း တယ္တဲ႔။
သူ႔အေဖကလည္း မဆိုင္းမတြ လက္ခံျပီး ၾကက္ဥတင္ထားတဲ႔ ေခါက္ဆြဲပြဲကို ေရြးလိုက္တယ္။ ရွီက်င္းပင္ ထင္လိုက္တာက က်န္တဲ႔ ပြဲမွာ ဘာၾကက္ဥမွာ ပါေတာ႔မွာ မဟုတ္ဘူးလိုထင္လိုက္တာေပါ႔။ ဒါေပမဲ႔ စားမလို႔ ေမႊလိုက္တဲ႔ အခါမွာပဲ ၾကက္ဥ ၂ လံုးေတာင္ ေခါက္ဆြဲေအာက္မွာ ရွိေနတယ္တဲ႔။
သူ႔အေဖက ျပံဳးျပီး ေမတၱာလႊမ္းတဲ႔ မ်က္ဝန္းေတြနဲ႔ သူ႔သားကိုၾကည္႔ျပီး ငါ႔သား မင္းမွတ္ထားရဖို႔က မင္းက သူမ်ားအေပၚေကာင္းခဲ႔ရင္ မင္းအေပၚမွာလည္း ဒီထက္ပိုေကာင္းတဲ႔ အရာေတြ ေရာက္လာလိမ္႔မယ္ ဆိုျပီး သင္ေပးတယ္လိုက္တယ္တဲ႔..။
ငါ႔သား ဒီသင္ခန္းစာေတြကို ျမဲျမဲ မွတ္ထားပါ။  ဒီသင္ခန္းစာေတြကို မင္းရဲ႕ ေက်ာင္းဖတ္စာအုပ္ေတြထဲ သင္ေပး မွာ မဟုတ္ဘူး ဆိုျပီး ဆံုးမ လိုက္တယ္တဲ႔။
အဲဒီလို ဖခင္ေကာင္းရွိတဲ႔ အတြက္ ရွီက်င္းပင္ဟာလည္း အခုအခ်ိန္မွာ တရုတ္ႏိုင္ငံလို လူဦးေရ မ်ားျပားျပီး ျပိဳင္ဆိုင္မွဳ ျပင္းထန္လြန္းတဲ႔ ႏိုင္ငံမွာ ထူးခ်ြန္ထက္ျမက္ျပီး သမၼတ တစ္ေယာက္ ျဖစ္လာတဲ႔ အထိ ေအာင္ျမင္ခဲ႔ တာေပါ႔။
ရွီက်င္းပင္ အေဖသင္ေပးလိုက္တဲ႔ မွတ္သားဖြယ္ စကား (၃) ခြန္း ျပန္ေကာက္လိုက္ရင္
(၁) မင္းမ်က္လံုးနဲ႔ ျမင္တဲ႔ အရာတိုင္းဟာ အမွန္မဟုတ္ဘူး။ မင္းက သူမ်ားအေပၚ အခြင္႔အေရးယူဖို႔ လုပ္တာနဲ႔ ဆံုးရွံဳးျခင္းေတြပဲ ၾကံဳရလိမ္႔မယ္။
(၂) မင္းမွာရွိခဲ႔တဲ႔ အေတြ႔အၾကံဳေတြကိုလည္း အရမ္းပံုျပီး မယံုနဲ႔။ ဘဝမွာ မင္းကို လွည္႔စားသြားတာေတြ ၊  မာယာေတြ အမ်ားၾကီး ျပည္႔ေနတာေတြ ရွိတယ္။ ဒီေတာ႔ ကိုယ္မွာ ရွိထားတဲ႔ အေတြ႔အၾကံဳေတြကို ပညာနဲ႔ ေပါင္းစပ္ျပီးမွ ေရြးခ်ယ္မွဳေတြ လုပ္သင္႔တယ္။
(၃) မင္းက သူမ်ားအေပၚေကာင္းခဲ႔ရင္ မင္းအေပၚမွာလည္း ဒီထက္ပိုေကာင္းတဲ႔ အရာေတြ ေရာက္လာ လိမ္႔မယ္တဲ႔။
#စိတ္ခြန္အားျဖည္႔ ရသစာမ်ား, #ရဲမင္း
Please note that the origin of the story is questionable, but the story is worth reading.
ဒီစာေလးကို ဖတ္ျပီး ဘာသာျပန္ဖို႔ ပို႔ေပးတဲ႔ က်ေနာ္ ညီ ရဲမ်ိဳး Ye Myo   ကို ေက်းဇူးတင္ေၾကာင္း မွတ္တမ္း တင္ပါတယ္။
Share:

Blog Archive

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္သည္ လူဦးေရေပါက္ကဲြၿပီး ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း ၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္ စားေသာက္ ေနၾကသည္ဆိုသည့္အခ်က္ကို ျပန္လည္သံုးသပ္ေစလိုဟု ဘဂၤလားေဒ့ရွ္စစ္သံမွဴးက ေျပာ

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံသည္ လူဦးေရေပါက္ကဲြၿပီး ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ လုပ္ကိုင္စားေသာက္ရန္ ၀င္ေရာက္ေန ၾကသည္ဆိုသည့္အခ်က္အေပၚ ျပန္...

Blog Archive

Theme Support

Need our help to upload or customize this blogger template? Contact me with details about the theme customization you need.