• North Korea launches missile despite US tensions

    Breaking News: Defiant Pyongyang fires suspected ICBM despite US warnings, but projectile reportedly blows up on take off in failure.

  • This is default featured slide 2 title

    Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by Lasantha Bandara - Premiumbloggertemplates.com.

  • This is default featured slide 3 title

    Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by Lasantha Bandara - Premiumbloggertemplates.com.

  • This is default featured slide 4 title

    Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by Lasantha Bandara - Premiumbloggertemplates.com.

  • This is default featured slide 5 title

    Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by Lasantha Bandara - Premiumbloggertemplates.com.

Showing posts with label အင္တာဗ်ဴး. Show all posts
Showing posts with label အင္တာဗ်ဴး. Show all posts

31 January, 2019

သီတဂူ ဆရာေတာ္ႏွင့္ ဆရာႀကီး ဦးဦးသာထြန္းတုိ႔ အေမးအေျဖ စကားပြဲ အစအဆုံးပါ


``အဖုိးဦးသာထြန္းႏွင့္ ေမးခြန္းႀကီး (၆)ခု´´
********************************

သီတဂူဆရာေတာ္ေဒါက္တာ အရွင္ဥာဏိႆရနွင့္ ရခိုင္ပ႑ိတာ ဦးသာထြန္း
အေမး ➳ အေၿဖ
*******************************
ရခိုင္ၿပည္ သို ့ဗုဒၶသာသနာ ေရာက္ရွိလာ ရတဲ့အေႀကာင္းအရာမ်ား
၁၉၈၄ ခုႏွစ္ဒီဇင္ဘာ (၂၆) ရက္ေန႔တြင္ ဗမာျပည္ သဲကုန္း သပိတ္အုိင္ ေတာရဆရာေတာ္ အရွင္ အရွင္ဥာဏိႆရ အမွဴးျပဳေသာ ဆရာေတာ္ႀကီး (၄)ပါးသည္ ေျမာက္ဦးသုိ႔ ဘုရားဖူးေရာက္ရွိႀကပါသည္။ ထုိစဥ္ ရခုိင္ျပည္ သာသနာေရးကိစၥႏွင့္ ရခုိင္ -ျမန္မာ ပ႑ိတ္ဆရာႀကီး ဦးဦးသာထြန္း
အား ေမးခြန္းႀကီး (၆) ခြန္း ေမးခဲ႔ပါသည္။
ယင္းသုိ႔ ဆရာေတာ္ ဦးညာဏိႆရ( ယခုသာသနာ့ ဥေသွ်ာင္ ပီနန္ဆရာေတာ္ (၀ါ)
သီတဂူဆရာေတာ္ႀကီး) အေမးႏွင့္ ဆရာႀကီး၏ အျပည့္အစုံ ေျဖႀကားခ်က္မ်ားကုိ ျပန္လည္၍ ဆရာႀကီးက အသံသြင္းေပးခဲ့သည္။
ဆရာႀကီးသည္ ရခုိင္စကားျဖင့္ အသံသြင္းခဲ႔သည္ကုိ ျမန္မာျပည္ရွိတုိင္းရင္းသားမ်ားအားလုံးဖတ္ရွုႏုိင္ရန္ အတြက္ ျမန္မာစကားေျပျဖင့္ ျပန္လည္၍ ေရးသားတင္ျပလုိက္ရျခင္းျဖစ္သည္။
ဆရာေတာ္ ဦးဥာဏိႆရ၏ ေမးခြန္းႀကီး
(၆) ခြန္း
**********
ေမးခြန္း (၁)➳
ရခုိင္ျပည္ သာသနာသည္ ေထရ၀ါဒ ဗုဒၶသာသနာမွ ဆင္းသက္လာေသာ သာသနာမဟုတ္၊ မဟာယာန ဂုိဏ္းမွ ဆင္းသက္လာေသာ သာသနာျဖစ္သည္။
ဤအေႀကာင္းကုိ ေျဖရွင္းေပးပါ။
ေမးခြန္း (၂)➳
ဗုဒၶ၏ ပါဠိေတာ္ အ႒ကထာႏွင့္ သဂၤါယနာ ေျခာက္တန္စသည္တုိ႔တြင္ မပါရွိပဲ ရခုိင္ျပည္သုိ႔ ျမတ္စြာဘုရား ႀကြေရာက္လာခဲ့႔သည္ဟု ရခုိင္ျပည္တြင္ ေရးသားေျပာဆုိေနႀကသည္မွာ ဘုရားေဟာတရားေတာ္ႏွင့္ မကုိက္ညီပါ။
ဤအေႀကာင္းကုိ ေျဖရွင္းေပးပါ။
ေမးခြန္း (၃)➳
ဗုဒၶ၏ပါဠိေတာ္ အ႒ကထာစသည္တုိ႔၌ မပါရွိပဲ ျမတ္စြာဘုရားသည္ စႏၵသူရိယမင္းႀကီးႏွင့္ ေတြ႔ဆုံျပီး မဟာျမတ္မုနိဘုရားကုိ သြန္းလုပ္ခဲ႔သည္ ဟုေရးသားေျပာဆုိႀကသည္။
ဤအေႀကာင္းကုိ ေျဖရွင္းေပးပါ။
ေမးခြန္း (၄)➳
သဂၤါယနာ ေျခာက္တန္သာ ကမၻာက အတည္ျပဳထားသည္။ ရခုိင္ျပည္တြင္ သဂၤါယနာတင္ခဲ႔သည္ဟု ေရးသားေျပာဆုိေနႀကသည္။ ဤသုိ႔ေျပာဆုိေနႀကျခင္းသည့္ လည္း မဟာအမွားျဖစ္သည္။
ဤအေႀကာင္းကုိလည္း ေျဖရွင္းေပးပါ။
ေမးခြန္း (၅)➳
ရခုိင္ျပည္ရွိ ဓါတ္ေတာ္မ်ားကုိ ေက်ာရုိးေတာ္ဓါတ္၊ ဦးရာဇ္ေတာ္ဓါတ္၊ လည္ရုိးေတာ္ဓါတ္စသည္ျဖင့္ အမ်ဳိးမ်ဳိး အမည္ေပးထားႀကသည္။ ဤအေႀကာင္းကုိလည္း ပါဠိေတာ္အ႒ကထာစသည္တုိ႔တြင္ မေတြ႔ရ၍
ေျဖရွင္းေပးပါ။
ေမးခြန္း (၆)➳
ရခုိင္ျပည္တြင္ အသုံးျပဳေသာ ပိဋကတ္ ပါဠိေတာ္မ်ားမွာ ျမန္မာမူျဖစ္သေလာ၊ မည္သည့္မူ ျဖစ္သနည္း။ သဂၤါယနာ ေျခာက္တန္တြင္ ပါေသာမူျဖစ္သေလာ ေျဖရွင္းေပးပါ။
ကတိႏွစ္ခု ေတာင္းခံျခင္းအရွင္ဘုရား တပည့္ေတာ္အား ေမးထားေသာ ေမးခြန္းမ်ားကုိ လြယ္ကူစြာ ေျဖရွင္းႏုိင္သည္။ သုိ႔ေသာ္ အရွင္ဘုရားက တပည့္ေတာ္အား ကတိႏွစ္ခု ေပးရပါမည္။
သုိ႔မွသာ တပည့္ေတာ္ေျဖႀကားႏုိင္ပါမည္။
ကတိမ်ားကုိ မယူဆုိပါလွ်င္ တပည့္ေတာ္ တခြန္းမွ် ျပန္မေျဖပါ… ဘုရား။
ဆရာေတာ္က “မည္ကဲ႔သုိ႔ ကတိမ်ားပါသနည္း” ဟု ေမးေသာအခါ ပထမကတိမွာ “
တပည့္ေတာ္ေျပာေသာ စကားမ်ားကုိ တစ္လုံးမွ်မယုံပါဘူး ဆုိေသာ ကတိပါ။
အဘယ္ေႀကာင့္ ဤကတိမ်ဳိးကုိ ေတာင္းရပါသလဲကုိ ဥပမာျပဳပါမည္။ ျမတ္စြာဘုရား
သခင္သည္ “ေကသမုတၲိ” သုတၲန္ကုိ ကာလမပုဏၰားရြာ၌ သံသယကင္းရွင္းရန္အတြက္ ေဟာႀကားခဲ႔ပါသည္။ ဆရာ၊ မိဘ အစရွိေသာသူမ်ား အစဥ္အဆက္မျပတ္ေျပာေသာစကားမ်ားကုိ မယုံပါႏွင့္၊ ငါဘုရား ေဟာသည္ဟူ၍လည္း မယုံပါႏွင့္၊ စာအုပ္ႀကီး၌ ပါရွိသည္ဟူ၍လည္း မယုံပါႏွင့္
အစရွိသည္ျဖင့္ ေဟာႀကားခဲ႔ပါသည္။
ငါဘုရား ေဟာသည္ဟူ၍လည္း မယုံပါႏွင့္ ဆုိလွ်င္ အဘယ္ကုိ ယုံရပါမည္နည္း ဟုေမးစရာရိွလာပါသည္။
ဘုရားရွင္က က်ဳိးေႀကာင္း စပ္မွယုံ၊ ေႀကာင္းက်ဳိးစပ္မွ ယုံ ဟုေဟာႀကားခဲ႔ပါသည္။
က်ဳိးေႀကာင္း၊ ေႀကာင္းက်ဳိးစပ္၍ မွန္ကန္ေသာစကားမွာ ဘုရားစကားသာျဖစ္ပါသ
ည္။ ဘုရား၏စကားသည္ မွားသည္ဟူ၍ မရွိပါ။ ထုိ႔ေႀကာင့္ တပည့္ေတာ္ေျပာေသာ စကားမ်ားကုိလည္း ဤဥပမာ၌ရွိေသာ ယုတၲိ သုံးပါးႏွင့္တကြ ဘုရားရွင္သည္ ေနာက္ဆုံးပရိနိဗၺာန္မစံမွီ သုဘႏၵရဟန္း ႀကီးအား ေဟာထားသည့္အတုိင္း မဟာပေဒသတရားေတာ္ ေလးပါးႏွင့္ ျပည္စုံပါလွ်င္ယုံပါဆုိေသာ ကတိကုိ ခံေစခ်င္၍ ေျပာႀကားျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ ထုိ႔ေႀကာင့္ တပည့္ေတာ္ေျပာေသာ စကားရပ္ဤအဂၤါရပ္ႏွင့္ ျပည့္စုံမွသာ ယုံပါ။ မျပည့္စုံပါက မယုံ ပါႏွင့္ ဟုဆုိလုိျခင္းျဖစ္ပါသည္..ဘုရား။
သုိ႔မဟုတ္ပါက တပည့္ေတာ္မွာ အက်ဳိးမျဖစ္ဘဲ အျပစ္သာျဖစ္ပါသည္။
အဘယ့္ေႀကာင့္ဆုိေသာ္ တပည့္ေတာ္သည္ ဘုရားမဟုတ္ေသာေႀကာင့္ပါ… ဘုရား။ ဗုဒၶစကားသည္ တခြန္းတည္းႏွင့္ မွန္ကန္ပါသည္။ တပည့္ေတာ္သည္ ပုထုဇဥ္ျဖစ္ေသာေႀကာင့္ အမွားရွိပါမည္။ ယင္း
အမွားကုိ ေထာက္ျပလွ်င္ တပည့္ေတာ္၀မ္းသာပါမည္။ ထုိ႔ေႀကာင့္ အရွင္ဘုရားသည္ တပည့္ေတာ္ေျပာေသာ စကားမ်ားကုိယုတၲိသုံးပါးႏွင့္ မကုိက္ညီလွ်င္ မဟာပေဒသတရားႏွင့္ မကုိက္ညီလွ်င္ အရွင္ဘုရားထပ္၍ ေမးခြန္းထုတ္ပါ။ တပည့္ေတာ္ စကားကုိ ထပ္၍ ေမးခြန္းမထုတ္လွ်င္ တပည့္ေတာ္ေျပာေသာ စကားကုိ အရွင္ဘုရားလက္ခံယုံႀကည္ျပီး မွန္ကန္သည္ဟု မွတ္
ယူရပါမည္.. ဘုရား။ ဤကတိကုိ အရွင္ဘုရားတုိ႔ထံမွ ရယူပါမည္။ ထုိအခါ စစ္ကုိင္းဆရာေတာ္ႀကီးက ဆရာေတာ္ဦးညာဏိႆရအား ကတိခံယူရန္ေျပာပါသည္။
ဒုတိယကတိမွာ ....
ဤေနရာ၌ မေျပာအပ္ေသာ စကားျဖစ္ပါသည္။ အရွင္ဘုရားက ေျပာသာေျပာပါ ကိစၥမရွိပါဟု ဆုိလွ်င္ တပည့္ေတာ္ ေျပာပါမည္။ ဆရာေတာ္ႀကီးမ်ားက ေျပာပါဟုဆုိသျဖင့္ ဆရာႀကီးကထ
က္၍ ေျပာပါသည္။ ရခုိင္ျပည္သည္ ကုိလုိနီစနစ္ႏွင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ျပီး ကၽြန္သက္ရွည္လာ
ခဲ႔သည္မွာ ႏွစ္ေပါင္း (၂၀၀) ရွိပါျပီ… အရွင္ဘုရား။ ႏွစ္ေပါင္း (၂၀၀) အတြင္း ျပည္ေထာင္စု
တုိင္းရင္းသားမ်ား ျမန္မာျပည္လြတ္လပ္ေရး ေတာင္းဆုိႀကေသာအခါ ရခုိင္လူမ်ဳိး
မ်ားလည္း ပါ၀င္ခဲ႔သည္။ လြတ္လပ္ေရးရသည့္အခ်ိန္တြင္ ရခုိင္လူမ်ဳိးမ်ားလည္း ျပည္နယ္ေတာင္းခဲ႔ႀကပါသည္။ သုိ႔ေသာ္ ရခုိင္ကုိ ျပည္နယ္မေပးခဲ႔ပါ။ ဤစကားမ်ား
ကုိ မေျပာအပ္ဘဲႏွင့္ ေျပာေနရပါသည္။
ရွမ္း၊ ကခ်င္၊ ကရင္တုိ႔က ျပည္နယ္ရျပီးရခုိင္ကျပည္နယ္မရရွိျခင္းသည္ စာအားျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ အေျခအေနအားျဖင့္ေသာလည္းေကာင္း ရခုိင္ျပည္သည္အလြန္ေသးငယ္ေသာေႀကာင့္ေလာ၊ အ
လြန္နိမ့္က်ေသာေႀကာင့္ေလာ ေပးလည္းမေပးအပ္ဟု အထင္မွား အျမင္မွား ျဖစ္ႀကရပါသည္။ မဆလ အစုိးရတက္လာေသာအခါ ရခုိင္ျပည္ကုိ ျပည္နယ္ေပးအပ္ခဲ႔ပါသည္။ သုိ႔ေသာ္ တုိင္းႏွင့္ျပည္နယ္ (၁၄)
ခုတြင္ မဖြံ႔ျဖဳိး၊ မတုိးတက္ဆုံး ျဖစ္ေနပါသည္။
အရွင္ဘုရား ယခုထုိင္ေနရာေနရာမွ အေနာက္သုိ႔ ေနာက္ျပန္ႀကည့္လုိက္ပါ။ ရွစ္ေသာင္းဘုရားႀကီးရွိပါသည္။ ေက်ာက္တုံးႀကီးမ်ားျဖင့္ လုိဏ္အထပ္ထပ္တည္ထားပါသည္။ ထုိဘုရား၏ ေနာက္မွာ ထုကၠန္သိမ္ဘုရား၊ ရတာနပုံဘုရားႏွင့္ အံေတာ္သိမ္မ်ားကုိ ျမင္ေတြ႔ရပါလိမ့္မည္။
ယခုအခ်ိန္ကဲ႔သုိ႔ မဖြံ႕ျဖဳိးေသးဘဲ ေသးငယ္ေနေသာအခ်ိန္အခါတြင္ တည္ထားခဲ႔ေသာ အေဆာက္အအုံမ်ား မဟုတ္ပါ။
ဤကဲ႔ႀကီးက်ယ္ေသာ အေဆာက္အအုံမ်ဳိးကုိ သာမန္ဘုရင္မ်ား မတည္ႏုိင္ပါ။ နန္း
ေတာ္ကုန္းကုိ တည္ေဆာက္ထားေသာ ေက်ာက္တုံးမ်ားကိုလည္း အရွင္ဘုရားျမင္ျပီး ျဖစ္ပါသည္။ ယင္းေႀကာင္း ဤအေဆာက္အဦးမ်ားကုိ တည္ေဆာက္ခဲ႔ေသာ အခ်ိန္သည္ ရခုိင္၌ ကုိယ့္မင္း ကုိယ့္ခ်င္း၊ ကုိ
ယ့္ထီး ကုိယ့္နန္းႏွင့္ ကုိယ့္ဘာသာ သာသနာႏွင့္ ႀကီးပြားထြန္းကားေနေသာ အခ်ိန္
ျဖစ္ေနသည္ကုိ အရွင္ဘုရားစိတ္မွာ မွတ္ထားရပါလိမ့္မည္။ သုိ႔မွသာ တပည့္ေတာ္
ေျပာေသာစကားမ်ားကုိ သေဘာေပါက္နားလည္ပါလိမ့္မည္။
ထုိ႔ေႀကာင့္ ရခုိင္တုိ႔သည္ ေရွးအခါက ခမ္းနားႀကီးက်ယ္ခဲ႔သည္ကုိ စိတ္ထဲ၌ မွတ္ထားရန္ ကတိကုိ ခံယူပါဘုရား။ ဆရာေတာ္မ်ားက ဒုတိယကတိကုိလည္း ခံယူေႀကာင္းေျပာပါသည္။
ဆရာႀကီး ဦးဦးသာထြန္း၏ျပန္လည္ေျဖႀကားခ်က္
*********
ရခုိင္ျပည္သည္ သူတပါးလက္ေအာက္က်ေရာက္သည့္ ရခုိင္သကၠရာဇ္ (၁၁၄၆) ခု
ႏွစ္ (ခရစ္သကၠရာဇ္- ၁၇၈၄ ခုႏွစ္) မွစ၍ သာသနာညဳိးႏြမ္းခဲ႔သည္မွာ ယေန႔တုိင္
ျဖစ္သည္။ သာသနာေရးဆုိင္ရာ စာအုပ္တစ္အုပ္မွ် မထြက္ခဲ႔ပါ။ ထုိေခတ္မွစျပီး
စာေပ၀ါသနာ အလြန္ပါသူမ်ားသည္ ေပစာမ်ားကုိ တဆင့္ကူးယူျပီး စာမူတစ္ခုကုိ
ငါးေစာင္၊ ဆယ္ေစာင္ စသည္ျဖင့္ ပြားခဲ႔ႀကရပါသည္။ စာပုံႏွိပ္ေခတ္ ေရာက္ေသာ
အခါ ေဟာင္းႏြမ္းေနေသာ စာေပမ်ားကုိ
လည္း ထပ္မကူး၊ ပုံႏွိပ္စာအုပ္ကလည္း မထြက္ႏုိင္ သည့္အတြက္ေႀကာင့္ အေဟာင္း အေဟာင္းျဖစ္ေသာ စာေပမ်ားလည္းကြယ္ျပီး အသစ္အသစ္ျဖစ္ေသာ စာေပမ်ားလည္း မထြက္သည့္အတြက္ေႀကာင့္ ရခုိင္စာေပကြယ္ေပ်ာက္လုမတတ္ ျဖစ္ခဲ႔ပါသည္ ဘုရား။
သို႔ေသာ္ ရခုိင္ အမ်ဳိးသား သမုိင္းသုေတသီမ်ားက ရခုိင္တုိ႔၏ သာသနာေရး၊ ဘာသာေရးစာေပမ်ားကုိ သုေတသန လုပ္နည္း (၂) မ်ဳိးရွိပါသည္ ဘုရား။ တမ်ဳိးမွာ ၀ိဇၹာနည္းျဖစ္၍ အျခားတနည္းမွာ သိပၸံနည္းျဖစ္ပါသည္ ဘုရား။ သိပၸံနည္းမွာ ေငြကုန္မ်ား၍ မတတ္ႏုိင္ပါ။ ၀ိဇၹာနည္းျဖင့္
သုေတသန လုပ္ခဲ႔ရပါသည္။ တပည့္ေတာ္တုိ႔၏ ရခုိင္တြင္ ရခုိင္စကား “မဆမေျခရာေကာက္နည္း ( မုဆုိးမ ေျခရာေကာက္
နည္း)” ဟု ေခၚပါသည္။ ဤနည္းျဖင့္ သုေတသနရွာေဖြရပါသည္ ဘုရား။
ဤနည္းျဖင့္ တပည့္ေနာ္တုိ႔ရွာလုိက္ေသာအခါ ရခုိင္သမုိင္းတြင္ ေျမာက္ဦးျမဳိ႕သည္ ေနာက္
ဆုံးျမဳိ႕ ျဖစ္ပါသည္။ ယခုအရွင္ဘုရားတုိ႔ ျမင္ေနရေသာ ဘုရားေစတီမ်ားမွာ ေျမာ
က္ဦးေခတ္ မင္းေစာမြန္ လက္ထက္ကစျပီး တည္ထားခဲ႔ေသာ ဘုရားေစတီမ်ား ျဖစ္ပါသည္။ ဤသာသနာသည္ ေျမာက္ဦးေခတ္တြင္ စတင္ခဲ႔သေလာ ( သုိ႔မဟုတ္) မ
ည္သည့္ေခတ္ကပင္ စခဲ႔သည္ကုိ သိရွိရန္
အတြက္ ေနာက္ကုိ တလွမ္းဆုတ္ႀကည့္ ပါသည္။
ထုိေျမာက္ဦးေခတ္ မတုိင္မွီ ေလာင္းႀကက္ရွိခဲ႔ေႀကာင္း သိရပါသည္။ ထုိ႔ေႀကာင့္ ေျမာက္ဦးေခတ္သည္ ေလာင္းႀကက္ေခတ္မွ ဆင္းသက္လာေႀကာင္း သိရပါ
သည္ ဘုရား။ ေလာင္းႀကက္သာသနာကုိ ႀကည့္လုိက္ေသာအခါ ထုိေခတ္တေလွ်ာက္
လုံး ေက်ာက္ဆင္းတုဘုရား၊ ေက်ာက္စာမ်ားကုိ ေလာင္းႀကက္ေခတ္ အကၡရာမ်ား၊
သကၠရာဇ္မ်ားျဖင့္ အတိအက် ေတြ႔ရပါသည္ ဘုရား။
ရကၡ၀ဏၰအကၡရာ
ေလးျမိဳ႔ေခတ္ သည္ မည္သည့္ေခတ္မွ ဆင္းသက္လာသနည္း ဆုိသည္ကုိ ေနာက္သုိ႔
တလွမ္းဆုတ္လုိက္ေသာအခါ ေ၀သာလီေခတ္ကုိ ေတြ႔ရပါသည္။ ေ၀သာလီေခတ္
ကုိ ေရာက္ေသာအခါ ရခုိင္စာေပအရးအသားမွာ အကၡရာမ်ား ေျပာင္းလဲလာပုံကုိ
ေတြ႔ရွိရပါသည္။ ေလးျမိဳ႕ေခတ္အစပုိင္းမွာ ေ၀သာလီေခတ္က ေရြ႕လ်ားလာေသာ
ရကၡ၀ဏၰအကၡရာဟု ေခၚေသာ ရခုိင္အကၡရာႏွင့္ အသုံးျပဳ ေရးသားခဲ႔သည္။ ရခုိင္တုိ႔၏ ေလသံ။ ေလယူေလသိမ္းမ်ားျဖင့္ ေရးထားသျဖင့္ ရကၡ၀ဏၰအကၡရာ ဟု ေခၚ
ပါသည္။ ေ၀သာလီေခတ္အစပုိင္းတြင္ ျဗဟၼီပြားအကၡရာႏွင့္ပင္ ေ၀သာလီေခတ္တြင္ ဘာသာရပ္အေနျဖင့္ ဘုရားတရားစာ
ကုိ သကၠတဘာသာျဖင့္ေရးျပီး အကၡရာစာေပကုိ ရကၡ၀ဏၰအကၡရာျဖင့္ ေရးသားစ
အခ်ိန္လည္း ျဖစ္သည္။ ထုိအခ်ိန္က သကၠတဘာသာသည္ ကမၻာတြင္ အဂၤလိပ္စာေပ လႊမ္းမုိးေနသကဲ႔သုိ႔ လႊမ္းမုိးေနသည့္
အခ်ိန္ျဖစ္ပါသည္။ ထုိ႔ေႀကာင့္ သကၠတဘာသာျဖင့္ ရခုိင္သမုိင္းကုိ ေရးထုိးထားခဲ့သည္ကုိ ေတြ႔ရွိရပါသည္။ ထုိကဲ႔သုိ႔ ေရးထုိးထားေသာ ေက်ာက္စာ အေျမႇာက္အျမႇား
ရွိပါသည္။
ေ၀သာလီေခတ္မွ ေနာက္သုိ႔ တလွမ္းဆုတ္ႀကည့္လုိက္ေသာအခါ ဓည၀တီေခတ္
ကုိ ေရာက္ရွိပါသည္ဘုရား။ ယင္းဓည၀တီေခတ္တြင္လည္း အသုံးျပဳေသာစ စာေပမ်ားရွိေႀကာင္းကုိလည္း ေတြ႔ရပါသည္။
ဤကဲ႔သုိ႔ မွဆင္မေျခရာေကာက္နည္းျဖင့္
ေလ့လာရာ ဓည၀တီေခတ္အား သိပၸံနည္းအားျဖင့္ သမုိင္းမွတ္တုိင္ႏွင့္ သမုိင္းရုပ္
ႀကြႈင္းျဖစ္ေသာ ေက်ာက္စာႏွင့္ ေက်ာက္ရုပ္ထုမ်ားကုိလည္း အထင္အရွား ေတြ႔ရပါသည္။
ထုိသမုိင္းရုပ္ႀကြင္းမ်ားမွာ အစစ္
အမွန္မ်ား ျဖစ္ေနပါသည္။ တပည့္ေတာ္တုိ႔ ပိဋကတ္စာေပမွာ ပုံႏွပ္စာအုပ္လည္း
မရွိ။ ေပစာ၊ ပုရရုိက္စာမ်ားလည္း ကြယ္
ေပ်ာက္ေနေသာေႀကာင့္ ထုိသမုိင္းရုပ္ႀကြင္းမ်ားမွာယ မကြယ္မေပ်ာက္ လက္ေတြ႔ ျမင္ႏုိင္ေတြ႔ႏုိင္ ေသာ အရာမ်ား ျဖစ္ေန၍ ပစ္ပယ္၍ မရေကာင္းပါ ဘုရား။ ဤအပုိင္းကုိ ထပ္၍ ရွင္းျပပါအုန္းမည္။
ေတာင္ေပါက္ႀကီး ေက်ာက္စာေျမာက္ဦးေခတ္ကစျပီး ဓည၀တီေခတ္တုိင္ေအာင္ သာသနာေတာ္ ဆင္းသက္လာပုံကုိ ေျခရာေကာက္ယူသည့္နည္းႏွင့္ သုေတသနျပဳလုိက္ေသာ အခါ သာသနာသည္ ဓည၀တီေခတ္တြင္ ဆုံးေနပါသည္ဘုရား။ ဓည၀တီေခတ္တြင္ “နေမာတႆ” ဂါ
ထာေတာ္ပါရွိသည့္ ျဗဟၼီအကၡရာႏွင့္ ေရးထုိးထာခဲ႔ေသာ ေတာင္ေပါက္ႀကီးေက်ာက္
စာ ရွိခဲ႔ပါသည္။ ယင္းစာကုိ ေရးထုိးထားေသာအကၡရာစာလုံးမ်ားကုိ ႀကည့္လုိက္လွ်င္ ဘီစီ(၃၀၀) ေက်ာ္က အေသာကမင္းႀကီး ေရးထုိးခဲ႔ေသာ ေက်ာက္စာတြင္ ပါရွိသည့္ အကၡရာစာလုံးမ်ားႏွင့္ အတူတူျဖစ္ေနေသာေႀကာင့္ တစ္ေခတ္တဘည္းတြင္ေရးထုိးထားခဲ႔ေသာ ေက်ာက္စာျဖစ္ေႀကာင္း လက္ေရးလက္သား ေလ့လာေသာ ပညာရွင္မ်ားမွ သုေတသနျပဳမွတ္ခ်က္ခ်ခဲ႔ႀကပါသည္ ဘုရား။ယင္းေႀကာင့္ ရခုိင္ျပည္ ဓည၀တီေခတ္တြင္ အိႏၵိယေျမာက္ပုိင္းက အသုံးျပဳသည့္ ျဗဟၼီအကၡရာမ်ား ၀င္ေရာက္ေနျပီျဖစ္ေႀကာင္း သိရွိရပါသည္ဘုရား။
ဓည၀တီေခတ္ ေတာင္ေပါက္ႀကီး ေက်ာက္စာကုိ ထပ္၍ ရွင္းလင္းပါဦးမည္။ ယခု
ႏုိင္ငံေတာ္က ထုတ္ေ၀ထားးေသာ ျမန္မာ့စြယ္စုံက်မ္းသမုိင္းတြင္ အကၡရာဆင္းလာပုံ၌ ျမန္မာအကၡရာ ဆင္းသက္လာပုံကုိ ျဗဟၼီအကၡရာမွတဆင့္ ယခုေခတ္ထိဆင္းသက္ပုံကုိ ေရးသားထားပါသည္။ ျမန္မာ
အကၡရာမွာ အိႏၵိယ ေတာင္ပုိင္း ပလႅ၀၊ကဒမ၊ အလုက်၊ တိလကၤာ ဆုိေသာ အကၡရာမ်ားမွတဆင့္ ဆင္းသက္လာျပီးလွ်င္ ျမန္မာစာျဖစ္လာပါသည္။ ဆရာႀကီး ဦးသာျမတ္ ေရးသားေသာစာအုပ္တြင္ ျဗဟၼီ၊ မာဂဓ၊ ပုတၲ၊ ႀကႏၵ၊ ပလႅ၀၊ ကဓမ ကေနျပီးရာမညတုိင္းသုိ႔ ဆင္းသက္လာေႀကာင္း ေရးသားထားပါသည္။
တပည့္ေတာ္တုိ႔ ရခုိင္ဘက္မွာ ဓည၀တီေခတ္၌ ျဗဟၼီအကၡရာအသုံးျပဳခဲ႔ေႀကာင္း ေတြ႔ရွိရပါသည္။ သုိ႔ေသာ္ ရာစုႏွစ္ တစ္ေခတ္ျပီး တစ္ေခတ္လက္ေရးေျပာင္းလာသည့္အတြက္ အကၡရာေျပာင္းလဲပုံမွာလည္း ေျပာင္းလဲမွုရွိပါသည္ ဘုရား။ ယင္းေႀကာင့္ ေ၀သာလီေခတ္တြင္ ျဗဟၼီ အကၡရာမွ ဆင့္ပြားလာေသာ ျဗဟၼီအကၡရာျဖင့္ ေရးသားထားသည္ကုိေတြ႔ရပါသည္။ ဓည၀တီေခတ္တြင္ က်မ္းဦးဂါထာေတာ္အျဖစ္ျဖင့္ “နေမာတႆ” ဂါထာေတာ္ကုိ ျဗဟၼီ အကၡရာျဖင့္ ပါက်ပါဠိအသံထြက္အတုိင္းျဖစ္ပါသည္ဘုရား။
ရခုိင္ပိဋကတ္ကုိ ဆက္ရန္......
စာေပအေႀကာင္းကုိ ခဏရပ္ထားျပီး ရခုိင္ပိဋကတ္အေႀကာင္းကုိ ဆက္ေျပာပါမည္ ဘုရား။ ဆရာေတာ္တုိ႔သည္ ပိဋကတ္ေတာ္ကို ကၽြမ္းက်င္ေသာပုဂၢဳိလ္မ်ား ျဖစ္သည့္အတြက္ ပိဋကတ္ကိစၥကုိ ေျပာရာတြင္ သည္းခံျပီး နားေထာင္ပါဘုရား။ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တုိင္း သိရွိႀကသည့္အတိုင္း သာ၀တၳိျမဳိ႕က ဥပတိႆႏွင့္ေကာလိတညီေနာင္ႏွစ္ဦးသည္ နကၡသဘင္ကုိ ႀကည့္ရွုေနစဥ္ပြဲႀကည့္ပရိသတ္မ်ားကုိ ႀကည့္ျပီးသည္လူမ်ားသည္ ေနာက္ႏွစ္ေပါင္း တစ္ရာအတြင္းမွာ အားလုံးေသေပ်ာက္ႀကလိမ့္မည္။
ငါတုိ႔လည္းေသရလိမ့္မည္။ ယင္းေႀကာင့္ မေသေသာ တရားကုိ ရွာေဖြရန္အတြက္ ရြာမွထြက္သြားႀကပါသည္။ ထုိကဲ႔သို႔ တရားရွာေဖြႀကေသာအခါ သိဥၨည္းပရိဗုိဇ္ထံ အတတ္ပညာမ်ား သင္ႀကားႀကေသာအခါအားလုံးတတ္သိႀကေလသည္။ သိဥၨည္းပရိဗုိဇ္က သင္စရာကုန္ျပီဟု ေျပာသျဖင့္
ဆရာရွာရန္ ထြက္ႀကျပန္သည္။
ထုိကဲ႔သုိ႔ ခရီးဆက္လာႀကေသာအခါ ရာဇျဂဳိလ္ျမိဳ႕သုိ႔ ေရာက္ရွိခဲ႔ႀကပါသည္။
ထုိစဥ္ဆြမ္းခံႀကြလာေသာ အရွင္ အႆဇိမေထရ္ကုိ ျမင္ေတြ႔ခဲ႔ပါသည္။ ထုိအရွင္ျမတ္၏
သာမေဏအိေျႏၵကုိ ႀကည္ညုိသျဖင့္ ငါ့ရွင္၏ဆရာက မည္သူျဖစ္သနည္း၊ အဘယ္တရားကုိ ေဟာႀကားပါသနည္း၊ အကၽြႏု္ပ္တုိ႔အားတခြန္းမွ်ေလာက္ေဟာႀကားပါ ေလာ့ဟု
အစရွိသည္ျဖင့္ ေမးေလွ်ာက္ခဲ႔ပါသည္။
အရွင္အႆဇိမေထရ္က အကၽြႏု္ပ္ဆရာသည္ဘုရားသခင္ျဖစ္ပါသည္။ အကၽြႏု္ပ္သည္
ရဟန္းျဖစ္သည္မွာ မႀကာေသးသျဖင့္ တရားေကာင္းေကာင္း မေျပာတတ္ေသးေႀကာင္း၊ သုိ႔ေသာ္အကၽြႏု္ပ္ဆရာသခင္ ေဟာႀကားေသာတရားထဲမွ အကၽြႏု္ပ္ မွတ္မိေသာ တရားျဖစ္သည့္ ဤမည္ေသာဂါထာေတာ္ကုိ ေဟာႀကားပါမည္ဟုဆုိ၍ တရားေဟာခဲ့ပါသည္။ ယင္းဂါထာေတာ္မွာ
‘ေယဓမၼာ ေဟတုပၸဘ၀ါ ေတသံ ေဟတုတထာဂေတာ အာဟ၊ ေတသဥၥေယာ နိေရာေဓါ၊ ဧ၀ံ၀ါဒီ မဟာသာမေဏာ’ ဟု အရွင္အႆဇိမေထရ္က ထုိသူႏွစ္ဦးအား ေဟာၾကားခဲ႔ပါသည္။
အဓိပၸါယ္မွာ - ျမတ္စြာဘုရားသည္ ေရွးကျပဳဖူးေသာ အေႀကာင္းေႀကာင္းေႀကာင့္
ျဖစ္ေပၚလာေသာ အက်ဳိးတရားတုိ႔ကုိ ေဟာေတာ္မူ၏။ ထုိအေႀကာင္းအက်ဳိးတရား ႏွစ္ပါးတုိ႔၏ ခ်ဳပ္ျငိမ္းရာကုိလည္း ေဟာေတာ္မူ၏ ဟု အဓိပၸါယ္ရပါသည္ ။ အရွင္ဘုရားတုိ႔ သိရွိေတာ္မူပါသည့္အတုိင္းပါ ဘုရား။
ေနာက္ဆုံး ထုိသူႏွစ္ဦးသည္ ျမတ္စြာဘုရားႏွင့္ ေတြ႔ရွိျပီၤး ရဟႏၲာ မ်ားျဖစ္ႀက၍ ရွင္သာရိပုတၲရာႏွင့္ ရွင္မဟာေမာဂၢလံ အျဖစ္ထင္ရွားခဲ႔ပါသည္။ဤတရားမွာ ႏွမ္းတစ္ေတာင္းကုိ ႀကိတ္
လုိက္ေသာအခါ ဆီႀကည္တစ္ပုလင္း ႏွစ္ပုလင္း ရရွိသကဲ႔သုိ႔၊ ေက်ာက္စရစ္ ငါးေတာင္းကုိ ႀကိတ္ေသာ္လည္း ဆီႀကည္တေပါက္မွ် မရရွိသကဲ႔သုိ႔၊ ပိဋကတ္သုံးပုံကုိ အဆီထုတ္လုိက္ေသာ အခါ ‘နိဗၺာန္’ ဆုိေသာတရားတလုံးသာ ရရွိပါသည္။ ယင္းတရားတစ္လုံးကုိ စိတ္ျဖာလုိက္ေသာအခါ ‘ ဓမၼၼႏွင့္၀ိနယ’ ရရွိပါသည္။ ေနာက္ထပ္ စိတ္ျဖာလုိက္ပါလွ်င္ ‘သစၥာေလးပါး၊ မဂၢင္ရွစ္
ပါး၊ ေဗာဓိပကၡယတရားသုံးဆယ့္ ခုႏွစ္ပါး´ အစရွိသည္ျဖင့္ ေနာက္ဆုံး ဓမၼခႏၶာေပါင္း ရွစ္ေသာင္းေလးေထာင္သည္ ပိဋကတ္သုံးပုံ၏ အဆီအႏွစ္ျဖစ္ေႀကာင္းကုိ ဆရာေတာ္က တပည့္ေတာ္ထက္ သိပါသည္ဘုရား။
ဤေယဓမၼာတရားသည္ မဟာယာနဂုိဏ္းသားမ်ား အသုံးျပဳေသာ ဂါထာေတာ္ျဖစ္ပါသလား၊ အရွင္ဘုရား ေတြ႔ဖူးပါသလားဟု ေမးေသာအခါ ဆရာေတာ္သည္ ေျဖႀကားျခင္း မရွိဘဲ တိတ္တိတ္ေနခဲ႔ပါသည္။
ဤေယဓမၼာ ဂါထာကုိ မဟာယနဂုိဏ္းသားမ်ား အသုံးျပဳမည္ မထင္ပါ။ မဟာယာနဂုိဏ္းသားမ်ား အသုံးျပဳသည္ကုိ ေတြ႔ဖူးပါသလား ဟု ထပ္၍ေမးေသာအခါ ဆရာေတာ္မွာ တိတ္တိတ္ေနျမဲ ေနခဲ႔ပါသည္။
ေနာက္တစ္ခ်က္မဟာယနဂုိဏ္း၊ တႏၲရာဂုိဏ္း၊ မႏၲရာဂုိဏ္းမ်ား ေပၚေပါက္လာပါသည္။ ထုိဂုိဏ္းမ်ားမွ တဆင့္ တပည့္ေတာ္တုိ႔ ရခုိင္ျပည္သုိ႔ မဟာယာနသာသနာ၀င္ေရာက္လာပါသေလာ ဟု ေမးေသာအခါ ဆရာေတာ္မွ တစုံတရာ ေျပာႀကားျခင္း မျပဳခဲ႔ပါ။
ေနာက္တခ်က္ အိႏၵိယတျပည္လုံးကုိ မဂုိမင္းမ်ား တုိက္ခုိက္သိမ္းယူလုိက္ေသာအခါ
ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားသည္ သီရိလကၤာႏုိင္ငံ၊တိဘက္ႏုိင္ငံ၊ ရခုိင္ျပည္၊ ျမန္မာျပည္မ်ား
သုိ႔ ထြက္ေျပးႀကေသာအခါ မဟာယာနဂုိဏ္းသည္ ရခုိင္ျပည္သုိ႔ ၀င္ေရာက္ခဲ႔ပါသလား အရွင္ဘုရား။ ဆရာေတာ္က မည္သုိ႔႔မွ် မေျပာႀကားခဲ႔ပါ။
တိတ္တိတ္ေနျမဲေနခဲ့ပါသည္။ သုိ႔ျ့ဖစ္လွ်င္ တပည့္ေတာ္တုိ႔ ရခုိင္ျပည္ သာသနာသည္ မဟာယာနျဖစ္သည္ဟု ဆရာေတာ္ စြပ္စြဲခဲ႔သည္မွ မည္သည့္အေႀကာင္းေႀကာင့္ျဖစ္ပါသလဲ ဘုရား။
ဆရာေတာ္လည္း မည္သည့္တစ္ခုမွ် ေျဖႀကားႏုိင္ျခင္း မရွိခဲ႔ေပ။
သူရိယမင္းဆက္၊ စျႏၵားမင္းဆက္ထုိကဲ႔သုိ႔ ရခုိင္ျပည္ ဓည၀တီေတာင္ေပါက္ႀကီးေက်ာက္စာႏွင့္ အိႏိၵယျပည္ အာေသာကေက်ာက္စာႏွင့္ တည္ေနပုံကုိ ေထာက္ရွုေသာအခါ ဘီစီ (၃) ရာစုမွာ ေက်ာက္စာမ်ားကို ေရးထုိးလွ်င္ ထုိမေရာက္မွီ ဘီစီ (၅) ရာစု ေလာက္တြင္ ျမတ္စြာဘုရား ပြင့္ေတာ္မူခဲ႔ပါသည္။ တပည့္ေတာ္တုိ႔ ေျခရာေကာက္နည္းျဖင့္ ထပ္ျပီး ေကာက္ယူလွ်င္ ရခုိင္ျပည္၌ မင္းဆက္ႏွစ္
ဆက္ရွိခဲ႔ပါသည္။ ပထမမင္းဆက္မွာ သူရိယမင္းဆက္ျဖစ္ျပီး ဒုတိယမင္းဆက္မွာ
စျႏၵားမင္းဆက္ျဖစ္ပါသည္။ သူရိယမင္းဆက္ (၅၅)ဆက္ေနာက္ပုိင္းတြင္ စျႏၵားမင္းဆက္ ေပၚလာပါသည္။ စျႏၵားမင္းဆက္၏ ပထမမင္းဆက္မွာ ရခုိင္သမုိင္းတြင္ မဟာသူရိယတုိင္းစျႏၵား မင္းႀကီးဟုေခၚဆုိႀကပါသည္။ ရွစ္ေသာင္းဘုရားေက်ာက္စာတြင္ ေဒြင္စျႏၵားဟု သကၠတအကၡရာျဖင့္ ေရးထုိးထားပါသည္။
ဤမဟာတုိင္းစျႏၵားမင္းထုိးထားသည့္ ယင့္ေက်ာက္စာေနာက္ဘက္တြင္ စာေလးေႀကာင္း ပါရွိပါေသးသည္။ ယင္းစာေလးေႀကာင္းမွ အထက္ႏွစ္ေႀကာင္းတြင္ ေယဓမၼာေဟတုပၸဘ၀ါ ျဖင့္ အစျပဳေရးသားထားပါသည္။
အဓိပၸါယ္ေဖာ္ႏုိင္ခဲ႔ၿပီးထုိစျႏၵားမင္းဆက္ ေရးထုိးခဲ႔ေသာ ေက်ာက္စာမွ မဟာမုနိကုန္း ဒုတိယပစၥယံအေရွ႕ေျမာက္ဘက္၌ပါရွိပါသည္။ လြန္ခဲ႔ေသာႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာက အမုိးအကာမရွိဘဲ ပက္လက္လွန္ျပီးလွ်င္ မုိးထဲ ေရထဲ၌ ရွိေနခဲ႔သျဖင့္ စာေႀကာင္းမ်ားမွာ ဖတ္မရႏုိင္ေအာင္ ပ်က္စီးခဲ႔ပါသည္။ သုိ႔ေသာ္ ႀကဳိးစား၍ မင္ကူးကူးယူေသာအခါ စာလုံးအနည္းငယ္ကုိ ဖတ္ရွုျ့ပီး အဓိပၸါယ္ေဖာ္ႏုိင္ခဲ႔ပါ
သည္။ ေရးထားေသာ အကၡရာစာလုံးမွာသကၠတျဖစ္ျပီး ‘မဟာသွ်ဴရိေယာ သွ်ႏၵေရာ
၊ နာမေနာ သွ်ဗဒါေန ပကာရေတ’ ဆုိေသာ စာေႀကာင္းပါ ဘုရား။
ပါဠိဘာသာႏွင့္ ဆုိလွ်င္ ‘မဟာသူရိေယာစႏၵေရာ နာမေနာ သဗ ဒါေနာ ပကာရေတ’ ဟုရပါသည္ ဘုရား။
အဓိပၸါယ္က မဟာသူရိယတုိင္း စျႏၵားမင္းႀကီးသည္ ဤကုန္ေတာ္၌ ဒါန၀တၳဳအစုစုကုိ လွုဒါန္း၍ ျပီးျပည့္စုံျပီဟု ျဖစ္ပါသည္။ ယင္းေႀကာင့္ဤစာကုိ ထုိးထားေသာ ေက်ာက္စာပါ အရုပ္မွ မဟာစျႏၵားမင္းႀကီး ကုသုိလ္ျပဳစုိက္ထူခဲ႔ေသာ အရုပ္ျဖစ္ေႀကာင္း သက္ေသထူေနပါသည္ ဘုရား။
ဤစာသည္ ေအဒီ (၄)ရာစု အေစာပုိင္းက စာျဖစ္ပါသည္။ (၄)ရာစု အစပုိင္းမွ
ေနာက္ကုိ ဆုတ္လုိက္သည့္အခါ သူရိယမင္းဆက္က ေနာက္မင္းမ်ား၏ မင္းဆက္
သကၠရာဇ္တုိ႔ကုိ ေပါင္းလုိက္သည့္အခါ ဘီစီ (၅) ရာစုတြင္ ေဂါတမ ဗုဒၶႏွင့္ စႏၵသူရိယမင္းႀကီးသကၠရာဇ္တုိ႔ တူညီေနသည္ကုိ ေတြ႔ရပါသည္ ဘုရား။
ထုိ႔ေႀကာင့္ အထက္တြင္ ေလွ်ာက္ထားခဲ႔သည့္အတုိင္း ေတာင္ေပါက္ႀကီးေက်ာက္စာႏွင့္ သိရိဓမ
ၼေသာကမင္းႀကီး၏ အိႏၵိယေက်ာက္စာကုိ တုိက္ႀကည့္လုိက္လွ်င္လည္း ေရးသားပုံခ်င္းတူကာ အဓိပၸါယ္အားျဖင့္လည္း တူညီေနပါသည္ဘုရား။ ဓည၀တိီသုိ႔ဘုရားရွင္ႀကြခဲ႔၏
ဓည၀တီအေႀကာင္းကုိ ျပန္ဆက္ပါမည္။
ဓည၀တိ၌ ဘီစီ (၃)ရာစုမွာ သူရိယစကၠမင္း ထီးနန္းစုိးစံလွ်က္ရွိပါသည္။ ထုိမင္းကေနာက္သုိ႔ ေရတြက္လွ်င္ဘီစီ (၅)ရာစုသုိ႔ ေရာက္ပါသည္။ ယင္းေႀကာင့္ စႏၵသူရိယမင္းသည္ ဓည၀တီ၌ ဘီစီ(၅) ရာစုတြင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ႔ေႀကာင္း သိရပါသည္ ဘုရား။
ယခုလုိ ေျခရာေကာက္နည္းျဖင့္ လုိက္ေသာအခါ အတိအက်ရရွိပါသည္ ဘုရား။
ထုိအခ်ိန္၌ အိႏၵိယတြင္ ျမတ္စြာဘုရား ပြင့္ေနခ်ိန္ ျဖစ္ပါသည္.။ ယင္းေႀကာင့္ စႏၵသူရိယ နန္းစံ၍ ႏွစ္ေပါင္း (၂၅) ႏွစ္အႀကာတြင္ ဗုဒၶရွင္ေတာ္သည္ ဓည၀တီသုိ႔ ႀကြေရာက္ခဲ႔ပါသည္ဟု ရခုိင္သမုိင္းအေစာင္ေစာင္တြင္ တညီတညြတ္တည္း ေဖာ္ျပထားပါသည္ ဘုရား။ ယင္းေႀကာင့္ ဓညဝတီ၌ စႏၵသူရိယမင္း အုပ္ခ်ဳပ္စဥ္တြင္ ျမတ္စြာဘုရား ကုိယ္ေတာ္တုိင္ႀကြေရာက္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္ပါသည္ ဘုရား။
ျမတ္စြာဘုရား ႀကြေရာက္လာေသာအ ေႀကာင္းကုိ ဓည၀တီျမဳိ႕၏ အေနာက္ဘက္ ေတာင္တန္းေက်ာက္စာ၌ သူရိယစကၠမင္းႀကီးသည္ ျဗဟၼီအကၡရာျဖင့္ ေရးထုိးထားခဲပါသည္။
တပည့္ေတာ္ ငယ္စဥ္က ဆရာႀကီးစံေရႊဘုႏွင့္ အတူ ကူးယူခဲ႔ပါသည္။ ထုိေက်ာက္ေဆာင္မွာ မဟာမုနိ ေက်ာက္ေတာ္လမ္းကုိ လုပ္ေသာအခါ တူးျဖဳိသျဖင့္ပ်က္စီးခဲ႔ရပါသည္။ ထုိေက်ာက္ေဆာင္၌
ေရးထုိးထားသည့္စာကုိယခုေခတ္၌ ပါဠိဘာသာျဖင့္ဆုိလွ်င္ ‘နေမာတႆ ဘဂ၀ေတာ
၊ အဟာရေတာ ၊ သမၼာသဗၺဳဒၶႆ။ အထေခါဘဂ၀ါ ဘိကၡဳသံဃံ ပါသာဒၤ အာရုေပတြာ။
ပဥၥပါသာဒ သတပရိ၀ုေတာ ၊ ဓည၀တီရ႒ံ အာကာသမေဂၢန။ စာရိကံ စရမာေနာ
ဓည၀တီ မဟာနဂရႆ ပစၧိမဒိသာ ဘာေဂ။
ကစၧပနဒီယာ ပုရတၳိမတိေရ ေသလာဂိရီပဗၺတဗုဒနိ ႀသေရာဟိတြာ ပတိဌာတိ။’ ျဖစ္ပါသည္။
အဓိပၸါယ္အတုိေကာက္မွာ။ ။
ျမတ္စြာဘုရားသည္ ေကာင္းကင္ခရီးျဖင့္ ျပသာဒ္ရွင္ငါးရာႏွင့္ ႀကြေရာက္ျပီးလွ်င္ ဓည၀တီ ျမဳိ႕၏ အေနာက္ဘက္ျဖစ္ေသာ ကစၧပနဒီကုလားတန္ျမစ္ႀကီး၏ အေရွ႕ဘက္ကမ္းေျခရွိေသာ ေသလာဂိရီ ေမာရပဗၺတ အမည္ရွိေသာ ေတာင္ထိပ္၌ ရပ္တန္႔ေတာ္မူ၏။
ရပ္တန္႔ေတာ္မူျပီးလွ်င္ ျမတ္စြာဘုရားသည္ ဗ်ာဒိတ္ေတာ္ေပးသည္ဟူ၍ ျဖစ္ပါသည္။
ဤေက်ာက္စာကုိ ေထာက္ရွုျခင္းအားျဖင့္ရခုိင္ျပည္ကုိ ျမတ္စြာဘုရား ႀကြေရာက္ခဲ့
႔သည္မွာ ထင္ရွားေနပါသည္ ဘုရား။ ယင္းေႀကာင့္ တပည့္ေတာ္တုိ႔မွာ ေျခရာေကာက္နည္းျဖင့္ ေနာက္သုိ႔ တလွမ္းစီဆုတ္ျပီးလုိက္ေသာအခါ ဗုဒၶသာသနာသည္ကြင္းဆက္မျပတ္ဘဲႏွင့္ ဓည၀တီေခတ္သုိ႔ေရာက္ရွိပါသည္ ဘုရား။
မဟာယာန စကားတစ္လုံးမွ် မေတြ႔မဟာတုိင္းႀကီးစျႏၵားမင္းႀကီးသည္ သူနန္းတက္စခ်ိန္၌ ေ၀သာလီဘုရားႀကီးကုိတည္ျပီး ေက်ာက္စာေရထုိးထားခဲ႔ပါသည္။
အကၡရာစာလုံးမွာ ျဗဟၼီပြားျဖစ္ပါသည္။
ဤအေႀကာင္းအရာမွာ“ေယဓမၼာ ေဟတုပ ဘ၀ါ” ဂါထာေတာ္ ျဖစ္ပါသည္။
သကၠတ အသံမထြက္ပဲ ပါဠိသက္သက္ပင္ ျဖစ္ပါသည္။ ထုိစာ၏ ေနာက္ပုိင္း၌ ေရးထုိး
ထားေသာ ေက်ာက္စာမ်ားမွာ သကၠတအသံႏွင့္ ေရးထုိးထားသည္ကုိ ေတြ႔ရပါသည္။
ယဓမၼာစာလုံးမ်ား၌ ‘မ’ အထက္တြင္ ‘ေရဖ’ ေခၚေသာ ‘ရ ေကာက္’ ကုိ တင္ထားပါသည္။ ေယဓမၼာ (ေယဓမ္မာ) လုိ႔ဖတ္ရပါသည္။
‘ေဟတုပဘ၀ါ’ စာတမ္း၌လည္း`ပ’ ေစာက္အထက္တြင္ ‘ေရဖ’ တင္ထားပါသည္။ ေဟတုပဘ၀ါလုိ႔ဖတ္ရပါသည္ဘုရား။ ယင္းကဲ႔သုိ႔ အဆင့္ဆင့္ သုေတသနျပဳလုိက္ေသာအခါ မဟာယနဂုိဏ္းမွ စကားတစ္လုံးလည္း မေတြ႔ပါဘုရား။
မဟာတုိင္းစျႏၵားမင္းႀကီး၏ ဤေက်ာက္စာေအာက္ဘက္တြင္ “ယကၡမဟာေသနာ
ပတိ မဟာေတာ” ဟုေရးသားထားပါသည္။ ဦးစံသာေအာင္၏ အဂၤလိပ္ဘာသာျဖင့္ ေရးသားထားသည့္စာအုပ္တြင္ ဤအေႀကာင္းကုိ ေရးသားထားသည္ကုိ ေတြ႔ရပါသည္။ ဤကဲ႔သို႔ ေထရ၀ါဒ ဗုဒၶဘာသာ၏ ပိဋကတ္ေတာ္လာ ပါဠိေတာ္စကားကုိေတြ႔ရပါသျဖင့္ ရခုိင္တုိ႔တြင္မွာ ထုိအခ်ိန္ကတည္းကပင္ ပိဋကတ္ အစစ္အမွန္ရွိေႀကာင္းကုိ ေတြ႔ရပါသည္ဘုရား။ အဘယ့္ေ
ႀကာင့္ဆုိေသာ္ အရွင္ ဘုရားတုိ႔ ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တုိင္း ေဟာႀကားေနသည့္ တရားမ်ားထဲတြင္ ဤတရားပါပါသည္ ဘုရား။
ယေန႔ျမန္မာႏုိင္ငံေတာ္၌ နယုန္လျပည့္ေန႔ကုိ မဟာသမယေန႔၊ ၀ါဆုိလတြင္ ဓမၼစႀကၤာေန႔၊ ၀ါကၽြတ္လတြင္ အဘိဓမၼာေန႔အျဖစ္သတ္မွတ္ျပီး ႏွစ္စဥ္က်င္းပေနႀကပါသည္။ ယကၡေသနာပတိ မဟာပဏာေတာဆုိသည့္ ပါဠိသည္ မဟာသမယသုတၱန္ေတာ္တြင္ နတ္မ်ားကုိ ေဖၚက်ဴးထားသည္
ဟု အတိအလင္းပါရွိပါသည္ ဘုရား။ မဟာသမယေန႔၌ ျမတ္စြာဘုရား ကုိယ္ေတာ္
တုိင္ေဟာႀကားခဲ႔ေသာ မဟာသမယသုတၲန္ကု္ိ ေရဒီယုိမွ ႀကားနာေနရပါသည္ဘုရား။ ထုိမဟာသမယသုတၲန္ထဲ၌ နတ္မ်ား၏ အမည္ကုိ ေဖၚက်ဴးထားေသာ စကားမ်ားစြာရွိပါသည္ဘုရား။
“ပနာေဒါ - သပမေညာစ၊ ေဒ၀သူေတာစမာတလိ” ဟူေသာ ဂါထာႏွင့္ေတြ႔ရပါသည္ဘုရား။
ထုိနတ္မ်ားထဲ၌ ပနာေဒါနတ္မင္းကုိ ေဖာ္က်ဴးထားေသာ ဂါထာေတာ္
မွာ အပိုဒ္-၂၂ တြင္ေတြ႔ရွိႏုိင္ပါသည္ဘုရား။ ဤမဟာသမယသုတၲန္ ေတာ္မွာ ေထရ၀ါဒ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တုိ႔၏ ပိဋကတ္ေတာ္လာ သုတၲန္ျဖစ္ပါသည္ ဘုရား။ ျမတ္စြာဘုရားသခင္ ေဟာႀကားေတာ္မူေသာ ေထရ၀ါဒအစစ္မွလာသည့္ မဟာသမယသုတၲန္ျဖစ္သည့္အတြက္ ပါဠိေတာ္ အ႒ကထာအစရွိေသာ ပိဋကတ္သုံးပုံ၌ လည္းရခုိင္၌မဟာယာနမရွိေႀကာင္း ထင္ရွားေနျခင္းကုိ ျပန္လည္ေျဖႀကားပါသည္ ဘုရား။ ေထရ၀ါဒကုိ ယုံႀကည္ေသာမင္းမ်ား
ေနာက္တခ်က္မွာ ေ၀သာလီေခတ္တြင္အုပ္စုိးခဲ႔ႀကေသာ မင္းမ်ားျဖစ္ႀကသည့္ နိတိစျႏၵား၊ ၀ီရစျႏၵား အစရွိေသာမင္းမ်ားသည္ သူတုိ႔ကုသုိလ္ျပဳတည္ထားခဲ႔ေသာ ေစတီမ်ားတြင္ “ေယဓမၼာ” ဂါထာေတာ္ကုိ
ေရးထုိးထားသည့္ ေက်ာက္တုံးမ်ား၊ စတူပါမ်ားကုိ ႒ာပနာတည္ထားခဲ႔ႀကပါသည္ဘုရား။ ထုိေက်ာက္တုံးႏွင့္ စတူပါမ်ား၌ ေရးထုိးထားေသာစာမ်ားကုိ ယခုေျမာက္ဦးျပတုိက္တြင္ သိမ္းဆည္းထားရွိပါသည္ဘုရား၊ တပည့္ေတာ္ အထက္ကတင္ျပခဲ႔ သည့္အတုိင္း ဗုဒၶတရားေတာ္၏ အဆီအႏွစ္ျဖစ္ႀကေသာ နိဗၺာန္ကုိ လက္ခံယုံႀကည္သည့္္အတုိင္း ေထရ၀ါဒသာသနာကုိ လက္ခံယုံႀကည္ေသာမင္းမ်ားျဖစ္ႀကသည္။ ဤေယဓမၼာဂါထာေတာ္ကုိ ေ၀သာလီမင္းမ်ား အသုံးျပဳေနႀကျခင္းပင္ျဖစ္ပါသည္ အရွင္ဘုရား။
ယင္းေႀကာင့္ မဟာသူရိယတုိင္း စျႏၵားမင္းမွစ၍ (ေ၀သာလီေခတ္ ေအဒီ (၄) ရာစု စျႏၵားမင္းအဆက္ဆက္တုိ႔ ယုံႀကည္ကုိးကြယ္ခဲ႔ႀကေသာ သာသနာမွာမဟာယန
သာသနာ မဟုတ္ဘဲ စစ္မွန္ေသာေထရ၀ါဒ သာသနာေတာ္ျဖစ္ေႀကာင္းမွတ္ယူရပါ
မည္ဘုရား။
သီဟုိဠ္ (သီရိလကၤာ)ႏွင့္ ၀ါဒခ်င္းတူတပည့္ေတာ္ ပထမခ်ျပခဲ႔ေသာ ဥပတႆႏွင့္
ေကာလိတေႀကာင္းတြင္ အရွင္ အႆဇိမေထရ္ ေဟာႀကားခဲ႔ေသာ ‘ေယဓၼ’ ဂါထာေတာ္သည္ ေ၀သာလီသုိ႔ ေရာက္ရွိခဲ႔ပါသည္။ ယင္းျပီးေနာက္ ေ၀သာလီမင္းမ်ားသည္သီဟုိဠ္ (သီရိလကၤာ)ႏွင့္ သာသနာေရးကိစၥမ်ားကို အျပန္အလွန္သြားေရာက္ ေဆာင္ရြက္ေႀကာင္းႏွင့္ အာနႏၵစျႏၵားမင္းႀကီး
သည္ သီဟုိဠ္ (သီရိလကၤာ) သုိ႔အလွဴပစၥည္းမ်ား ပုိ႔သည္ဟု ေက်ာက္စာတြင္ ေတြ႔ရွိရ
ပါသည္။ သီဟုိဠ္သာသနာမွာ ေထရ၀ါဒျဖစ္၍ တပည့္ေတာ္တုိ႔ ေ၀သာလီတြင္လည္း
ေထရ၀ါဒသာသနာထြန္းကားေႀကာင္း သိႏုိင္ပါသည္ ဘုရား။ ထုိ႔ေႀကာင့္ တပည့္ေတာ္တုိ႔ ရခုိင္ျပည္သာသနာသည္ မဟာယနဂုိဏ္းမွဆင္းသက္လာေသာ မဟာယနဂုိဏ္း မဟုတ္ပဲ ဓည၀တီေခတ္ ဘုရားကုိယ္ေတာ္တုိင္ ႀကြေရာက္ခဲ႔စဥ္ကစျပီး ျဖစ္ေပၚဆင္းသက္လာေသာ ေထရ၀ါဒဗုဒၶဘာသာျဖစ္ေႀကာင္း တပည့္ေတာ္ ေလွ်ာက္ထားအပ္ပါသည္ ဘုရား။
သမုိင္းရုပ္ႀကြင္းက သက္ေသခံယင္းကဲ႔သို႔ ေက်ာက္စာ၊ ေက်ာက္ရုပ္၊ ေပစာမ်ား အတိအလင္းရွိေသာ္လည္း ယခုေခတ္ရုိက္ႏွိပ္ေသာ ပုံႏွိပ္စာအုပ္တြင္ မပါ၍ မယုံ၊ မွားယြင္းသည္ ဆုိလွ်င္လည္း မတတ္ႏုိင္ပါဘုရား။ တပည့္ေတာ္တုိ႔မွာ သမုိင္းရုပ္ႀကြင္းျဖစ္ေသာ ေက်ာက္စာ၊ ေႀကးျပား၊ ေရႊျပားစာ၊ ေငြျပားစာတုိ႔ကသာ
သက္ေသခံေနပါသျဖင့္ ယင္းစာမ်ားကမွားျပီး ယခုပုံႏွိပ္တုိက္မွ ရုိက္ႏွိပ္ေသာ စကၠဴတြင္ ေရးသားထားသည့္စာကသာ မွန္သည္ဟုဆုိလွ်င္လည္း တပည့္ေတာ္တုိ႔ ေျပာစရာမလုိေတာ့ပါဘုရား။ ထုိ႔ေႀကာင့္ တပည့္ေတာ္တုိ႔မွာ ပါဠိေတာ္အ႒ကထာမွာပါရန္လုိအပ္မည္ မထင္ပါဘုရား။ သက္ေသခံသမုိင္းရုပ္ႀကြင္း အေထာက္အထားက ခုိင္မာေနပါျပီဘုရား။
ဟုတ္မဟုတ္ကုိလည္း တပည့္ေတာ္အား ျပန္ေမးျမန္းပါဘုရား။ မေမးလွ်င္ တပည့္
ေတာ္က မွန္သည္ လက္ခံသည္ဟု ယူဆရပါမည္ဘုရား။ မဟာယနဂုိဏ္းဟု စြပ္စြဲခ်က္ကုိ ေယဒမၼာတပုဒ္တည္း ဆင္းသက္ပုံေျခရာေကာက္နည္း သုေတသနျပဳလုပ္ပုံျဖင့္ ရခုိင္ျပည္သာသနာသည္ မဟာယနဂုိဏ္းမွ ဆင္းသက္လာေသာ မဟာယနသာသနာမဟုတ္ပဲ ေထရ၀ါဒဗုဒၶသာသနာမွ
ဆင္းသက္လာေသာ သာသနာျဖစ္ေႀကာင္းႏွင့္ ေမးခြန္း (၁)ကုိ ေျဖႀကားအပ္ပါ
သည္ဘုရား။
ေမးခြန္းနံပါတ္(၂)
ဗုဒၶ၏ ပါ႒ိေတာ္ အ႒ကထာ စသည္တို႔တြင္ မပါရွိဘဲ ျမတ္စြာဘုရား သည္ ွဓည၀တိျပည္သုိ႔ ၾကြေရာက္ခဲ႔ၿပီး ေက်ာက္ေတာ္ေတာင္၌ တန္႔ရပ္သည္ဟု ေရးသားေျပာဆိုၾကသည္။ ဤအေၾကာင္းကုိလည္း ရွင္းလင္းေပးပါ။
ေမးခြန္းနံပါတ္(၃)
ဗုဒၶ၏ ပါ႒ိေတာ္ အ႒ကထာ စသည္တို႔တြင္မပါရွိဘဲ ျမတ္စြာဘုရားသည္ စႏၵသူရိယမင္းႀကီးႏွင္႔ ေတြ႕ဆံုၿပီး မဟာမုနိဘုရားကုိ သြန္းလုပ္ခဲ႔သည္ ဟု ေရးသားေျပာဆိုၾကသည္။ ဤအေၾကာင္းကုိလည္း ေျဖရွင္း ေပးပါ။
ဆရာႀကီး ဦးဦးသာထြန္း ( ရခိုင္ျမန္မာ ပ႑ိတ )။ ။ အရွင္ဘုရား၏ ေမးခြန္းနံပါတ္ (၂) ႏွင္႔ (၃) ကုိ တစ္ေပါင္းတည္း ေျဖၾကားလိုပါသည္။ ေမးခြန္းမ်ားမွာ တစ္သေဘာတည္း ျဖစ္ေနျခင္းေၾကာင္႔ပါဘုရား။ တပည့္ေတာ္သည္ ရခိုင္ျပည္သို႔ ဗုဒၶသာသနာ ေရာက္လာခဲ႔ပံုကုိ နံပါတ္ (၁) ေမးခြန္းအေပၚ အေသးစိတ္ ရွင္းလင္းေလွ်ာက္ထားၿပီး ျဖစ္ပါသည္ ဘုရား။ ေနာက္ထပ္ ေလွ်ာက္ထား ပါမည္ဘုရား။
တပည့္ေတာ္တို႔ ရခိုင္ျပည္တြင္ ယခုလိုကိုးကြယ္ေနေသာ ဗုဒၶသာသနာမွာ ေျမာက္ဦးေခတ္ ဘုရင္မ်ား အုပ္စိုးခဲ႔ေသာ ကာလ မွ ဆက္ခံယူခဲ႔ေသာ ဗုဒၶအယူ၀ါဒ ျဖစ္ပါသည္။
ေျမာက္ဦးေခတ္ မတိုင္မီ ေလာင္းၾကက္ၿမိဳ႕ ရွိခဲ႔ပါသည္။ ထိုၿမိဳ႕ကုိ အုပ္စုိးခဲ႔ေသာ ဘုရင္မ်ားမွာလည္း ဗုဒၶဘာသာမင္းမ်ားျဖစ္ပါ ၍သာသနိက အေဆာက္အဦးမ်ားစြာ တည္ေဆာက္ခဲ႔ပါသည္။ ရဟန္းပညာရွိမ်ား ထြန္းကားခဲ႔ပါသည္။ ဤေလာင္းၾကက္ဘုရင္မ်ား သည္ ဗုဒၶဘာသာကို ေနရၪၥရာၿမိဳ႕တြင္ အုပ္စိုးခဲ႔ေသာ ဘုရင္မ်ားမွတဆင္႔ လက္ခံယူျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ေနရၪၥရာၿမိဳ႕တြင္ထြန္းကားခဲ႔ ေသာ ဗုဒၶသာသနာမွာ ပုရိန္ၿမိဳ႕မွ ဆင္းသက္လာေသာ ဗုဒၶဘာသနာျဖစ္ပါသည္။ ပုရိန္ၿမိဳ႕ြတြင္အုပ္စိုးခဲ႔ေသာ ဘုရင္မ်ားသည္ ပၪၥာၿမိဳ႕မွ ဗုဒၶသာသနာကို တဆင္႔လက္ခံယူခဲ႔ၾကပါသည္။ ပၪၥာၿမိဳ႕ ဗုဒၶသာသနာမွာလည္း ေ၀သာလီၿမိဳ႕မွ ဆင္းသက္လာျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ ေ၀သာလီၿမိဳ႕ကို စတင္တည္ေထာင္ေသာ မဟာတိုင္း စျႏၵမင္းႀကီးသည္ မဟာမုနိဘုရားတြင္ ကုသိုလ္ေကာင္းမူျပဳခဲ႔ပါသည္။ သိမ္ေတာ္ႏွင္႔ ပလႅင္ေတာ္မ်ားကုိ အသစ္တဖန္တည္ေဆာက္ခဲ႔ေၾကာင္း သမိုင္းမွတ္တမ္းမ်ား ၌ေတြ႕ရပါသည္။ တပည့္ေတာ္ ေရွ႕က ေလွ်ာက္ထားခဲ႔သည့္အတိုင္း ထိုမင္းႀကီး ကုသိုလ္ေကာင္းမူ ျပဳခဲ႔သည္ကုိ မဟာမုနိကုန္းေတာ္ ဒုတိယဆင္႔ အေရွ႕ေတာင္ေထာင္႔ ရွိ ယကၡေသနာပတိ ပနာဒရုပ္တုတြင္ စာေရးထိုးခဲ႔ပါသည္။
အမွန္ရွိခဲ႔ေသာ ၿမိဳ႕ေတာ္
ဤကဲ႔သို႔ မဟာတိုင္း စျႏၵမင္းႀကီးသည္ မဟာမုနိသိမ္ေတာ္ကုိ အသစ္တဖန္တည္ေဆာက္ခဲ႔သည္ဟု ဆိုသျဖင္႔ မဟာတိုင္း စျႏၵမင္းႀကီး မတိုင္မီကပင္ သိမ္ေတာ္အေဟာင္းႏွင့္ မဟာမုနိရုပ္ရွင္ေတာ္မွာ ရွိႏွင့္ေနၿပီးေၾကာင္း သိရွိရပါသည္ဘုရား။ ယင္းသို႔ျဖစ္လွ်င္ ေ၀သာလီေခတ္ မတိုင္မီ မည္သည့္ေခတ္ရွိခဲ႔သည္ုကို ေျခရာေကာက္ႏုတ္အတိုင္း လိုက္ပါလွ်င္ ဓည၀တီေခတ္ ကုိ ေတြ႕ပါသည္ဘုရား။ ဓည၀တီၿမိဳ႕ေတာ္မွာ စိတ္ကူးယဥ္ၿပီး ေရးသားခဲ႔ေသာ ၿမိဳ႕ေတာ္မဟုတ္ေၾကာင္း ေလယဥ္မွ ရိုက္ကူးေသာ ဓါတ္ပံုကို ၾကည့္ျခင္းျဖင္႔ သိႏိုင္ပါသည္ဘုရား။ အမွန္တကယ္ရွိခဲ႔ေသာ ၿမိဳ႕ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ျပည္တြင္းျပည္ပ သမိုင္းပညာရွင္မ်ားက လက္ခံၾကပါသည္ဘုရား။
သပၸဒါနပကာရနက်မ္းမွာရွိ
တပည့္ေတာ္တို႔၏ သမိုင္းမ်ားတြင္လည္း တတိယ ဓည၀တီၿမိဳ႕ေတာ္ ကို စႏၵသူရိယမင္း တည္ခဲ႔ေၾကာင္း ဖတ္ရူရပါသည္။ ဤ စႏၵသူရိယမင္း ဓည၀တီ၌ အုပ္စိုးစဥ္ကာလမွာ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ အေနာက္မဇၩိမေဒသ၌ ရွိေနခ်ိန္ျဖစ္ပါသည္။ တပည့္ေတာ္ လက္ထဲတြင္ ရွိေနေသာ သပၸဒါန ပကာရနက်မ္းတြင္ စႏၵသူရိယမင္းလက္ထက္ ဘုရားရွင္ကိုယ္ေတာ္တိုင္ ဓည၀တီသို႔ၾကြေရာက္ၿပီး မဟာမုနိရုပ္ရွင္ ေတာ္ကုိ သြန္းခဲ႔ေၾကာင္း အေသးစိတ္ေရးသားထားပါသည္။
ေက်ာက္စာက သက္ေသခံ
၄င္း ျပင္ေတာင္ ေပါက္ႀကီး ေက်ာက္စာကလည္း သက္ေသခံေနပါသည္ဘုရား။ ျမတ္စြာဘုရားသည္ စႏၵသူရိယမင္းအား ဓမၼစၾကာတရားေတာ္ႏွင့္ ရုပ္ထုဆင္းတုေတာ္မ်ားကုိ တည္ထားကုိးကြယ္ျခင္းျဖင့္ ရရွိအပ္ေသာ အက်ိဳးတရားမ်ားကုိ သတၴဳဗိမၺပူဇနိယနိ ေသသသုတၲန္ျဖင္႔ ေဟာၾကားခဲ႔ပါသည္။ ဤသုတၲန္မူရင္းေပစာလည္း ရွိပါေသးသည္ဘုရား။
ဂုဏ္ျပဳထားသည့္ရုပ္တု
စႏၵသူရိယမင္းအား ျမတ္စြဘုရား ဓမၼစၾကာတရားေတာ္ကုိ ေဟာၾကားေနဟန္ ထုလုပ္ထားေသာ ေက်ာက္ျပားတစ္ခ်ပ္ကုိ လည္း ေတြ႕ရွိရပါသည္။ ေ၀သာလီ မဟာတိုင္း၊ စျႏၵမင္းႀကီးက ရွိရပါသ စႏၵသူရိယမင္းႀကီးအား ဂုဏ္ျပဳထုလုပ္ထားေသာ ရုပ္ထုျဖစ္ ဟန္ရွိပါသည္။
ျမတ္စြာဘုရားရွင္သည္ ရခိုင္ျပည္ ဓည၀တီသို႔ ၾကြေရာက္ခဲ႔စဥ္က ေသလာဂီရိေတာင္ေပၚ၌ ရပ္တန္႔ခဲ႔ၿပီး ဗ်ာဒိတ္ေတာ္ခ်မွတ္ခဲ႔ ေၾကာင္း သပၺဒါနပကာရက်မ္းတြင္ အေသအခ်ာ ေဖာ္ျပထားပါသည္။ “ခ်စ္သား အာနႏၵာ၊ ငါသည္ ဘုရားျဖစ္ရန္အတြက္ ဆယ္ပါးေသာ ပါရမီေတာ္ႀကီး ႏွင့္ သံုးဆယ္ေသာ ပါရမီေတာ္ငယ္မ်ားကုိ ျဖည့္ဆည္းခဲ႔ေသာ ကာလ၌ ဤ ဓည၀တီျပည္တြင္ အလီလီ လူအျဖစ္က်င္ လည္ခဲ႔သည္။ ယခု ငါရပ္တန္႔ေနေသာ ေသလာဂီရိေတာင္၏ အနီးပတ္၀န္းက်င္တြင္ ပန္းပြတ္သမားအျဖစ္ႏွင့္ ငါေနထိုင္ခဲ႔သည္။ ငါ ဘုရားပရိနိဗၺာန္စံလြန္ၿပီး ေနာက္ကာလ၌ ငါ၏ ေက်ာရိုးေတာ္ဓာတ္ကုိ ႒ာပနာ၍ ေစတီတည္လတၱံ၊” ဟု ဗ်ာဒိတ္ ေပးခဲ႔သည္။ ထိုဓါတ္ ေတာ္ကုိ ေနာက္ကာလတြင္ ေက်ာက္ေတာ္ဓါတ္ေစတီဟု ေခၚတြင္ခဲ႔ပါသည္။ ထုိနာမည္ကုိ အစြဲျပဳ၍ ျမတ္တစ္ဖက္ရွိ ၿမိဳ႕ကိုလည္း ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕ ဟု ေခၚတြင္ခဲ႔ပါသည္။
ရုပ္ရွင္ေတာ္သြန္းေၾကာင္း ယံုၾကည္
ဤကဲ႔သုိ႔ ဘုရားဗ်ာဒိတ္၀င္ ဓါတ္ေတာ္ေစတီ ၂၄၈ ဆူရွိခဲ႔ပါသည္။ ဤဓါတ္ေတာ္ေစတီမ်ားကို ေ၀သာလီျပည္ရွင္ မဟာတိုင္း စျႏၵမင္းႀကီးသည္ ျပန္လည္ျပဳျပင္ခဲ႔ေၾကာင္း သမိုင္းမွတ္တမ္းအရ သိရွိရပါသည္။ ဤအေၾကာင္းကုိ ေထာက္ရူ၍လသည္း ထိုဓါတ္ေတာ္ ေစတီမ်ားမွာ ေ၀သာလီေခတ္ မတိုင္မီကပင္ ရွိႏွင့္ခဲ႔ၿပီးေၾကာင္း သိရွိနိဳင္ပါသည္။ ရခိုင္းသမိုင္း စာေပႏွင့္လည္းေကာင္း၊ ရုပ္၀တၳဳ သက္ ေသျဖင့္လည္းေကာင္း၊ ကိုက္ညီေနပါ၍ စႏၵသူရိယမင္းလက္ထက္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ ဓည၀တီသုိ႔ ၾကြေရာက္ၿပီး မဟာမုနိရုပ္ရွင္ ေတာ္ျမတ္ ကို သြန္းလုပ္ခဲ႔ေၾကာင္း ယံုၾကည္ပါသည္ ဘုရား။
မႏၲေလးမဟာမုနိဘယ္ကရ
ေနာက္တစ္ခ်က္က ဆရာေတာ္တို႔ မႏၲေလးၿမိဳ႕တြင္ရွိေနေသာ မဟာမုနိဘုရားကုိ ဘယ္ကရယူခဲ႔သလဲဘုရား၊ ဤမဟာမုနိ ဘုရားကုိ ဘိုးေတာ္ဘုရား၏ သားေတာ္ႀကီး ဥပရာဇာသည္ ရခိုင္ျပည္က ပင့္ယူခဲ႔ျခင္း မဟုတ္ပါလား ဘုရား။ ဤ ဘုရားႀကီးသမိုင္းမွာ လည္း ရခိုင္ျပည္ ဓည၀တီျပည္ရွင္ စႏၵသူရိယ မင္း သြန္းလုပ္ခဲ႔ေၾကာင္း ေရးထားပါသည္ဘုရား။ သမိုင္းအေစာင္ေစာင္၌လည္း မဟာ မုနိဘုရားကုိ ဓည၀တီျပည္ရွင္ စႏၵသူရိယ မင္းသြန္းလုပ္ခဲပေၾကာင္းသာ တညီတညြတ္တည္း ေဖာ္ျပထားၾကပါသည္ ဘုရား။ ယင္းျမတ္စြာဘုရား ကုိယ္ေတာ္တိုင္ ရခိုင္ျပည္သို႔ ၾကြေရာက္ခဲ႔၍ ေသလာဂီရိေတာင္ေပၚ၌ တစ္ေထာက္ရပ္တန္႔ခဲ႔ၿပီး စႏၵသူရိယ မင္းေလွ်ာက္ထားသျဖင္႔ နန္းေတာ္သုိ႔ ၾကြေရာက္သီတင္းသံုးၿပီး မဟာမုနိရုပ္ရွင္ေတာ္ကုိ သြန္းလုပ္ခဲ႔သည္မွာ မွန္ကန္ေၾကာင္း ေျဖၾကားလိုပါသည္ ဘုရား။
ဆရာေတာ္အရွင္ဥာဏီသာရ။ ။ ေမးခြန္းနံပါတ္ (၄) သဂၤါယနာေျခာက္တန္၌ မပါဘဲလွ်က္ ရခိုင္ျပည္ ေ၀သာလီ ေရႊေတာင္ ႀကီး၌ စတုတၳသဂၤါယနာကို တင္ခဲ႔သည္ဟု ေရးသားေျပာဆိုၾကသည္။ ဤအေၾကာင္းကုိလည္း ေျဖရွင္းပါ။
ဆရာႀကီး ဦးဦးသာထြန္း ( ရခိုင္ျမန္မာ ပ႑ိတ )။ ။ ဤအေၾကာင္းႏွင့္ပတ္သက္၍ တပည့္ေတာ္ အရွည္ေျဖၾကားရမည္ ျဖစ္ ပါသည္ ဘုရား။ ဘုရားသခင္ ဘုရားပရိနိဗၺာန္စံလြန္ၿပီး မၾကာျမင္႔မီကာလတြင္ အဇာတသတ္မင္းႀကီးသည္ ပထမအႀကိမ္ သဂၤါယနာကုိ တင္ခဲ႔ပါသည္ ဘုရား။ တင္ရေသာ အေၾကာင္းရင္း၊ တင္ခဲ႔ေသာ ေနရာႏွင္႔ တိုင္းျပည္၊ တင္ရာ၌ အားေပးအားေျမွာက္ေပးေသာဘုရင္၊ တင္ရာ၌ ပါ၀င္ေသာ ရဟႏၲာမ်ား၊ ဦးေဆာင္ေသာ ရဟႏၲာ၊ ရည္ညႊန္းေသာ ဂါထာပုဒ္၊ ပါ႒ိေတာ္ စသည္အားျဖင္႔ အဂၤါဆယ္တန္ႏွင့္ ၿပီးေအာင္တင္ခဲ႔ေၾကာင္း၊ ဖတ္ရူရပါသည္။
သဂၤါယနာတင္
တပည့္ေတာ္တုိ႔ ရခိုင္ျပည္ဘက္က စာေပတို႔မွာ သဂၤါယနာအေၾကာင္းႏွင္႔ ပတ္သက္၍ သဂၤါယနာႀကီး၊ သဂၤါယနာငယ္ ဟူ၍ ႏွစ္မ်ိဳးႏွစ္စား ေတြ႕ရွိရပါသည္။ သဂၤါယနာႀကီးမ်ားကို နံပါတ္စဥ္အတိုင္း ေရတြက္ၿပီးလွ်င္ သဂၤါယနာငယ္မ်ားကုိေတာ႔ မိမိတို႔၏ တိုင္းျပည္ အတြင္း၌ နံပါတ္စဥ္ တပ္ထားခဲ႔ၾကပါသည္။ ေလးၿမိဳ႕ေခတ္ ပဥၥာၿမိဳ႕၌ ဘုရင္ မင္းရင္ျဖဴ သည္ ဧကဒသမေျမာက္ သဂၤါယနာကုိ တင္၏ ဟူ၍ ေရးသားခ်က္ကုိ ေတြ႕ရၿပီးလွ်င္ ယင္းမင္းသည္ ပဥၥမေျမာက္ သဂၤါယနာကုိ လည္း တင္၏ ဟု ေရးသားထားပါသည္။ ဘုရင္တစ္ပါး တည္း သဂၤါယနာ ႏွစ္ႀကိမ္တင္ေၾကာင္း သိရွိရပါသည္။ ဤသို႔ျဖစ္လွ်င္ ေလးၿမိဳ႕ေခတ္ ပဥၥာၿမိဳ႕၌ ဘုရင္ မင္းရင္ျဖဴသည္ သဂၤါယနာႀကီးကုိ ပဥၥမအႀကိမ္တင္ၿပီးလွ်င္ သဂၤါယနာငယ္ကုိ တစ္ဆယ္႔တစ္ႀကိမ္ေျမာက္ တင္မည္ဟု မွတ္သားရပါသည္ ဘုရား။
သမိုင္းမွတ္တမ္းမွာေတြ႕
တပည့္ေတာ္တို႔ သဂၤါယနာတင္ျခင္း ဆိုင္ရာ ရခိုင္ျပည္သုိ႔ စီးဆင္းလာေသာ ေရစီးေၾကာင္းကုိသာ ေလွ်ာက္ထားပါသည္ဘုရား တပည့္ေတာ္ ေရွ႕က ေလွ်ာက္ထားခဲ႔သည့္အတိုင္း တပည့္ေတာ္တို႔ ရခိုင္တြင္ မိမိတို႔၏ သာသနာ ဆိုင္ရာ ဆင္းသက္ပံုသည္လည္း ေကာင္း၊ မိမိလူမ်ိဳး ဆင္းသက္ရာလည္းေကာင္း၊ ၿမိဳ႕ျပအုပ္ခ်ဳပ္ေရး ရွင္ဘုရင္းမင္းဆက္မ်ား၊ စဥ္ဆက္ ဆင္းသက္လာပံုကုိ သီးျခားေတြ႕ ရွိရပါသည္။ ဤအေၾကာင္းမ်ားကို မိမိတို႔၏ သမိုင္းမွတ္တမ္းမ်ားမွာသာ ေတြ႕ရွိရမည္ျဖစ္ပါသည္ ဘုရား။
ျမတ္စြာဘုရား ပရိနိဗၹာန္စံလြန္ၿပီးေနာက္ မၾကာမီကာလတြင္ ပထမအႀကိမ္ သဂၤါယနာကုိ ရာဇျဂိဳလ္၌ က်င္႔ပျပဳလုပ္ခဲ႔ပါသည္။ အဇာတသတ္မင္းႀကီးက အေထာက္အကူျပဳၿပီး အရွင္မဟာကႆပ ဦးေဆာင္ခဲ႔ပါသည္။ အရွင္မဟာကႆပ ေမးသမွ် အရွင္အာနႏၵာ ေျဖၾကားၿပီး ႏုတ္ထြက္ရြက္၍ သဂၤါယနာတင္ခဲ႔ပါသည္။ အဘယ္ေၾကာင္႔ သဂၤါယနာတင္ခဲ႔ပါသည္ဆိုေသာ္ ျမတ္စြာဘုရား ပရိနိဗၺာန္စံလြန္ ေသာအခါ အေလာင္းေတာ္ကုိ နံသာထင္းမ်ားစုပံုၿပီး မီးသျဂိဳလ္ရန္အတြက္ မီးရွိဳ႕ေသာ္လည္း ထင္းမ်ားမွာ မီးမေလာင္ပါ ဘုရား။ အဘယ္႔ေၾကာင္႔ဆိုေသာ္ ဘုရားရွင္၏ တပည့္ႀကီးျဖစ္ေသာ အရွင္မဟာကႆပ မေရာက္ေသးေၾကာင္႔ပါ ဘုရား။ တပည့္ငါးရာျဖင္႔ ခရီးလမ္းမွာ ရွိေနပါေသးသည္။ အရွင္မဟာကႆပ ၏ တပည့္ရဟန္းမ်ားမွာ ပုထုဇဥ္မ်ားျဖစ္ၾကသည့္အတြက္ ဘုရားရွင္ ပရိနိဗၺာန္စံ လြန္ၿပီးၾကြင္းက်န္ရစ္ေသာ ဓါတ္ေတာ္မ်ားကုိသာ ျမင္ရလွ်င္ ဘုရား၏ ကုိယ္ကာယမွျဖစ္ေသာ ဓါတ္ေတာ္မ်ားကုိ ယံုမွားသံသယ ျဖစ္ဖြယ္ရွိပါသည္ ဘုရား။ မိမိမ်က္ျမင္ကုိယ္ေတြ႕မွသာ ျမတ္စြာဘုရား၏ ကုိယ္ကာယေတာ္မွ ဓါတ္ေတာ္မ်ားၾကြင္းသည္ကုိ ယံုၾကည္ၾကမည္ ျဖစ္ပါသည္ဘုရား။ ေနာက္တစ္ခ်က္က ရဟန္းေတာ္မ်ားသည္ ျမတ္စြာဘုရားကုိ အသက္ရွင္စဥ္က ဖူးေျမာ္ရေသာ္ လည္း ပရိနိဗၺာန္စံလြန္ေသာအေလာင္းေတာ္ကုိ ဖူးေျမာ္ရလွ်င္လည္း ဘုရားရွင္အေပၚ ပိုမိုၾကည္ညိုသဒၵါပြားမ်ား ေစရန္အတြက္ မီးမေလာင္ျခင္းျဖစ္ပါသည္ ဘုရား။ အရွင္မဟာကႆပ ႏွင္႔ ရဟန္းမ်ား ကုႆိနာရံုျပည္သို႔ လာရာလမ္းတြင္ တစ္ခုေသာ သစ္ပင္ရင္း၌ နားေနေတာ္မူခဲ႔ပါသည္။ ထုိအခ်ိန္၌ တကၠတြန္း တစ္ေယာက္သည္ မႏၵာရ၀နတ္ပန္းကုိ ထီးလုပ္၍ ေဆာင္းၿပီးလွ်င္ ကုႆိနာရံုျပည္ဘက္ မွ ပါ၀ါျပည္ဘက္သို႔ လာေနသည္ကို အရွင္မဟာကႆပ ျမင္ခဲ႔ပါသည္။ ထိုတကၠတြန္း၏ ေျပာခ်က္အရ ျမတ္စြာဘုရား ပရိနိဗၺာန္ စံလြန္ ေၾကာင္းၾကားသိရေသာအခါ အရွင္မဟာကႆပ ႏွင္႔ ပါလာခဲ႔ေသာ သုဘဒၵရဟန္းသည္ ဘုရားပရိနိဗၺာန္စံလြန္သျဖင္႔ ငိုေၾကြးေနၾက ေသာ ရဟန္းတို႕အား မငိုၾကရန္ေျပာၿပီး ေဂါတမ ျမတ္စြာဘုရားသည္ ရဟန္းမ်ားကုိ ဤသည္ေသာအရပ္ကုိ မရပ္ရ၊ ဤသည္ေသာ အက်င္႔ကို မက်င္႔ရာ စသည္ျဖင္႔ ငါတို႕အားခ်ဳပ္ခ်ယ္ခဲ႔သည္။ ယခု ငါတို႔ျပဳလိုရာ ျပဳနိဳင္ၿပီဟု ဆိုခဲ႔ပါသည္။

ပထမသဂၤါယနာတင္
ထိုသုဘဒၵရဟန္း၏ စကားကုိ ၾကားမိေသာ အရွင္မဟာကႆပသည္ မ်ားစြာတုန္လွဳပ္မိခဲ႔သည္။ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ ပရိနိဗၺာန္ စံလြန္သည္မွာ ခုႏွစ္ရက္တစ္ပါတ္သာ ရွိေသးသည္။ ဘုရားေဟာ တရားေတာ္မ်ားႏွင္႔ ၀ိနည္းေတာ္မ်ားကုိ မ်က္ကြယ္ျပဳမည့္ အရိပ္အေရာင္ ေပၚေနၿပီ၊ သာသနာေတာ္ ဆုတ္ယုတ္ရန္အေၾကာင္းမ်ား ျဖစ္ေပၚလာနိဳင္သည္ဟု စိတ္၌မွတ္သားမိခဲ႔ပါသည္ ဘုရား။ ယင္းေၾကာင္႔ ဘုရားရွင္ေဟာသမွ်ကုိ ရဟန္းသံဃာေတာ္မ်ားမွ စုေပါင္း၍ ျပန္လည္ရြက္ဆိုသဂၤါယနာတင္ရန္ အၾကံျဖစ္ခဲ႔ပါသည္ဘုရား။ ယင္းေၾကာင္႔ အရွင္မဟာကႆပ အမူးျပဳေသာ ရဟႏၲာငါးရာတို႔သည္ ပထမသဂၤါယနာကို တင္ခဲ႔သည္ မဟုတ္ပါလားဘုရား။
ဒုတိယသဂၤါယနာတင္
ျမတ္စြာဘုရားပရိနိဗၺာန္ စံလြန္၍ ႏွစ္ေပါင္းတစ္ရာၾကေသာအခါ ၀ိဇၨီတိုင္းသား ရဟန္းတို႔သည္ ၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္ေတာ္မ်ား၌ ျပင္ဆင္ခ်က္ ၁၀ ခ်က္ကုိ ျပဳလုပ္ခဲ႔ပါသည္။ ဘုရားရွင္၏ ၀ိနည္းေတာ္ကုိ ဖီဆန္၍ လာခဲ႔ၾကသည္။ ယင္းေၾကာင္႔ ေ၀သာလီျပည္တြင္ ကာလာေသာကမင္း က တကာျပဳ၍ အရွင္မဟာကႆပအမူးျပဳကာ ရႏၲာခုႏွစ္ရာတို႔သည္ ဒုတိယအႀကိမ္ သဂၤါယနာကုိ တင္ခဲ႔ ၾကပါ သည္ ဘုရား။
တတိယအႀကိမ္သဂၤါယနာတင္
တတိယအႀကိမ္ သဂၤါယနာကုိ ပါဋလိပုတ္ျပည္ရွင္ အေသာကမင္းႀကီးက တကာျပဳ၍ ရဟႏၲာအရွင္ေမာဂၢလိပုတၱတိႆ မေထရ္ႀကီးအမူးျပဳလွ်က္ ရဟန္းတစ္ေထာင္ျဖင္႔ တင္ခဲ႔ပါသည္။ ဤသည္တို႔မွာ မဇၩိမေဒသ၌ တင္ခဲ႔ေသာ သဂၤါယနာ သံုးတန္ျဖစ္ ပါသည္။
စတုတၳသဂၤါယနာတင္
တပည့္ေတာ္တို႔ ရခိုင္ေ၀သာလီတြင္ စတုတၳအႀကိမ္ သဂၤါယနာတင္ခဲ႔ေၾကာင္း ကို ေလွ်ာက္ထားပါမည္ ဘုရား။ ေ၀သာလီ ေခတ္သည္ ေအဒီေလးရာစုမွကိုးရာစုအထိ ထြန္းကားခ႔ဲေသာ ေခတ္ျဖစ္ပါသည္။ ထိုေ၀သာလီမင္းမ်ားသည္ ေထရ၀ါဒ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ မင္းမ်ားျဖစ္သျဖင္႔ သီဟို႒္နိဳင္ငံ ႏွင္႔ လူမူ႕ေရးအရေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဘာသာေရးအရေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဆက္ဆံမူ ရွိခဲ႔ပါသည္။ ယင္းေၾကာင္႔ ေ၀သာလီဘုရင္္ သီရီစျႏၵမင္း ( သီရိဓမၼ၀ိဇယမင္း ) သည္ သီဟို႒္မွ ရဟန္းသံဃာတစ္ေထာင္၊ သံဃာေတာ္ ႏွစ္ေထာင္ တို႔ျဖင္႔ သဂၤါယနာကုိ ေ၀သာလီရွိ ေရႊေတာင္ႀကီးတြင္ က်ုင္႔ပခဲ႔ပါသည္။
ရခိုင္ႏိူင္ငံေတာ္၏စတုတၳေၿမာက္ သဂၤါယနာ”မဟာမဟိႏၵ၊ ေထရဘုန္းစည္၊တည္ေနၿဖန္႔စင္၊သီဟိုဠ္ခြင့္၌၊
ေနာင္တြင္ေဆာင္ရြက္၊ လြန္ခဲခက္၍၊ေမထက္ အကၡရာ၊ သဂၤါယနာ၊စတုတၳေၿမာက္၊ တင္ၿပီးေနာက္မွ၊တမ္းေမွာက္ညစ္က်ဴး၊ ဝါဒထူးၿဖင့္၊ကူးလူးမယွဥ္၊ အစိုင္တည္တံ့၊
အရွည္ခံဟု၊ ကူပံ့ၿဖန္႔ၿဖဴး၊ၿမတ္ေက်းဇူးဟိ၊ ရဘိရည္ညြတ္၊လြတ္လပ္ၿပဳထ၊ သီဟဠနန္႔၊
ဝါဒတူညီ၊ တို႔သိဂၤ ီကား၊ ပဥၥမီထပ္၊ၾကီးနီခ်ပ္လွ်င္၊ ရႊီကြပ္တင့္သား၊ငါးေထာင္အားၿဖင့္၊ ရႊီးသားသီခ်ာ၊
သံုးႏွစ္ၾကာလွ်င္၊ ေကာင္းစြာသီးသီး၊ေအာင္ၿမင္ၿပီး၍.......”
(ေမဓပညာေမာ္ကြန္း)
ေမဓပညာေမာ္ကြန္းမွာ အႀကီးအမူးျပဳေသာ ပုဂၢိဳလ္မွာ စူ႒ေရ၀ ရဟႏၲာမေထာရ္ႀကီးျဖစ္ပါသည္။ သံုးႏွစ္ၾကာေအာင္ ေၾကးျပားငါးေထာင္ ေပၚတြင္ ေရးသားၿပီး သဂၤါယနာတင္ခဲ႔ေၾကာင္း ေမဓေမာ္ကြန္းစာတြင္ ေတြ႕ရပါသည္ဘုရာ။ သံဃာေတာ္မ်ား သီတင္းသံုးေနနိဳင္ရန္အတြက္ ေရႊေတာင္ႀကီး ကို ညီစြာညွိၿပီး ေက်ာင္းေတာ္ႀကီး ငါးေဆာင္ ေဆာက္လုပ္ခဲ႔ေၾကာင္း ထိုေမာ္ကြန္းအရ သိရွိရပါသည္။ ယေန႔တိုင္ ေက်ာင္းေတာ္ရာမ်ားကုိ ေတြ႕နိဳင္ပါသည္ဘုရား။ မဇၩိမေဒသတြင္ အေသာကမင္းႀကီး တင္ခဲ႔ေသာသဂၤါယနာမွာ တတိယအႀကိမ္ျဖစ္ သျဖင္႔ ထိုတတိယအႀကိမ္မွ ဆက္လက္ေရတြက္ခဲ႔ေသာေၾကာင္႔ ေ၀သာလီတြင္တင္ခဲ႔ေသာ သဂၤါယနာမွာ စတုတၱအႀကိမ္ ျဖစ္ပါသည္ ဘုရား။
သဂၤါယနာႀကီး
သဂၤါယနာႀကီးတင္ရာတြင္ ဘုရား၏ ပိဋကတ္ေတာ္မ်ားကို သိကြၽမ္းနိဳင္ေသာ ရဟႏၲာမ်ားပါ၀င္မွာသာ အထေျမာက္ေၾကာင္း သိရွိရပါသည္ဘုရား။ ယင္းကဲ႔သို႔ ရဟႏၲာမ်ားပါ၀င္၍ တင္ခဲ႔ေသာ သဂၤါယနာမ်ားကုိ ရခိုင္တို႔က သဂၤါယနာႀကီးဟုေခၚပါသည္။ ေ၀သာလီ တြင္တင္ခဲ႔ေသာ သဂၤါယနာႏွင္႔ ရခိုင္ျပည္မွ ၀ိပႆနာဓူရ ရဟန္းငါးရာ ဂႏၶဓူရ ရဟန္းငါးရာ ပါ၀င္ၿပီး သီဟို႒္မွ ရဟန္းသံဃာတစ္ေထာင္၊ သံဃာေတာ္ ႏွစ္ေထာင္ ပါ၀င္ခဲ႔ေၾကာင္း ေမာ္ကြန္းအရ သိရွိရပါသည္ဘုရား။ ဤအေၾကာင္းမ်ားကုိ တပည့္ေတာ္တို႔မွာ ဆင္ရဲမြဲေတေန၍ ပံုႏွိပ္ထုတ္ေ၀ဖို႔ မတတ္ေသးပါဘုရား။ ထုတ္ေ၀ဖို႔ ပုဂၢိဳလ္လည္း မရွိေသးပါဘုရား။ ယင္းကဲ႔သို႔ စာပံုႏွိပ္ၿပီး မထုတ္ေ၀နိဳင္သျဖင္႔ သိရွိသူ နည္းပါးေနပါသည္။ ရွိလွ်က္ႏွင္႔ နည္းေနျခင္းသာျဖစ္ပါသည္ဘုရား။ တခ်ိန္ခ်ိန္မွာ ထြက္ေပၚလာပါလိမ္႔မည္။
သဂၤါယနာတင္သည့္ကိစၥႏွင္႔ တပည့္ေတာ္တစ္ခုေလွ်ာက္ထားလိုပါသည္ဘုရား။ သဂၤါယနာတင္ျခင္းမွာ ျမတ္စြာဘုရား သဗၺညဳတေရႊဉာဏ္ေတာ္ ရသည္မွစၿပီး ၀ါဆို လကပင္ ပရိနိဗၺာန္စံသည္ကာလအထိ ေလးဆယ္႔ငါး၀ါအတြင္း ေဟာၾကားခဲ႔ေသာ ပိဋကတ္ေတာ္မ်ားကုိ သဂၤါယနာတင္ခဲ႔ပါသလား။ သို႔မဟုတ္ သီရိဓမၼေသာကမင္းႀကီးလက္ထက္ ဗုဒၶသာသနာေတာ္ကုိ သန္႔စင္ခဲ႔ သည့္အၾကာင္းမ်ားကုိပါ တတိယအႀကိမ္ သဂၤါယနာတင္သည္မွာ ထည့္သြင္းပါသလား ဘုရား။ ထိုနည္းတူ သီဟို႒္တြင္ စတုတၳသဂၤါ ယနာတင္ခဲ႔ေသာ ၀႗ဂါမဏိ မင္းႀကီး၏ ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားကိုပါ စတုတၳသဂၤါယနာတြင္ ေရးသားမွတ္တမ္း တင္ခဲပပါသလားဘုရား။ တပည့္ေတာ္တို႔ ေ၀သာလီတြင္တင္ခဲ႔ေသာ သဂၤါယနာအေၾကာင္းကုိ စာေပမ်ား၌လည္းေကာင္း၊ သမိုင္းရုပ္ၾကြင္း အေထာက္အထားမ်ား ျဖင္႔လည္းေကာင္း၊ ေတြ႕ရွိရပါ၏၊ တပည့္ေတာ္တို႔ႏွင္႔တကြ နိဳင္ငံျခားသုေတသီတို႔ လက္ခံထားပါသည္ဘုရား။
ဆရာေတာ္အရွင္ဥာဏီသာရ။ ။ ေမးခြန္းနံပါတ္ (၅) ရခိုင္ျပည္ရွိ ဓါတ္ေတာ္မ်ားကုိ ေက်ာက္ရိုးေတာ္ဓါတ္၊ ဦးရာဇ္ေတာ္ဓါတ္၊ လည္ရိုးေတာ္ဓါတ္ စသည္ျဖင္႔ အမ်ိဳးမ်ိဳးအမည္ေပးထားၾကသည္။ ဤအေၾကာင္းကုိလည္း ပါ႒ိေတာ္ အ႒ာကထာတြင္ေတြ႕ရ၍ ေျဖရွင္း ေပးပါ။
ဆရာႀကီး ဦးဦးသာထြန္း ( ရခိုင္ျမန္မာ ပ႑ိတ )။ ။ ဘုရားသခင္ ပရိနိဗၺာန္စံလြန္၍ မီးေလာင္ကြၽမ္းေသာအခါ ဓါတ္ေမြေတာ္ နွစ္မ်ိဳးၾကြင္းက်န္ပါသည္။ တစ္မ်ိဳးမွာ အသမၺႏၷဓါတ္ေတာ္ ႏွင္႔ ေနာက္တစ္မ်ိဳးမွာ သမၺႏၷဓါတ္ေတာ္ မ်ားျဖစ္ပါသည္ဘုရား။ အသမၺႏၷ ဓါတ္ေတာ္မ်ားမွာ နဖူးသင္းက်စ္ေတာ္တစ္ဆူ၊ ညွပ္ရိုးေတာ္ႏွစ္ဆူ၊ စြယ္ေတာ္ေလးဆူ ျဖစ္ပါသည္။ သမၺႏၷ ဓါတ္ေတာ္မ်ားမွာ အေရာင္သံုး မ်ိဳးႏွင္႔ အရြယ္အစားသံုးမ်ိဳးၾကြင္းေၾကာင္း ရခိုင္ဓာတု၀င္က်မ္း၌ ေရးသားထားပါသည္။ ျမတ္စြာဘုရား၏ တစ္ကိုယ္လံုးမွာ ဓါတ္ေတာ္ ေပါင္း ရွစ္စရြက္ၾကြင္းပါသည္။ ကြမ္းစာအားျဖင္႔ တစ္ဆယ္ေျခာက္ကြမ္းစာ ျဖစ္ပါသည္။ အေရာင္အဆင္းအားျဖင္႔ ေရႊေရာင္၊ ပြတ္သစ္စ ခရုသြင္းေရာင္၊ ခ်ရားေစ႔ေရာင္ တို႔ျဖစ္ပါသည္။ ဘုရားရွင္၏ ၾကြင္းက်န္ရစ္ေသာ ဓါတ္ေတာ္မ်ားကို ႏွစ္ျပည္ေထာင္မင္းတို႔အား ေဒါနပုဏၰားက ေ၀ေပး၏။ မိမိတို႔အရပ္ေဒသမ်ားတြင္ ကုိးကြယ္ခဲ႔ၾကပါသည္။ ထိုဓါတ္ေတာ္မ်ားကို မၾကာမီအဇာတသတ္မင္းသည္ တိုက္ယူၿပီး ရာဇျဂိဳလ္ျပည္မွာ ေျမထဲေစတီတည္၍ ထားခဲ႔ပါသည္။ ဓါတ္ေတာ္အေၾကာင္း ဤေနရာတြင္ ဆံုးေနပါၿပီ၊ ဤသည္ကား ေပါင္ေတာ္ဓါတ္၊ မ်က္လံုးေတာ္ဓါတ္၊ လည္ရိုးေတာ္ဓါတ္ စသည္ျဖင္႔ အ႒ကထာတြင္ မပါရွိပါ။
ဓါတ္ေတာ္မ်ား ေရာက္ရွိလာပံု
သုိ႔ေသာ္ ထိုဓါတ္ေတာ္မ်ားမွာ ယေန႔ထိ ရခိုင္ျပည္၌ အမည္နာမ ႏွင္႔တကြ တည္ရွိေနေသးသည္။ ဤဓါတ္ေတာ္မ်ား ရခိုင္ျပည္ သို႔ အဘယ္ပံုေရာက္ရွိလာသည္ကို ရွင္းလင္းေလွ်ာက္ထားပါမည္။ ျမတ္စြာဘုရား ပရိနိဗၺာန္စံလြန္ၿပီး ႏွစ္ေပါင္း ရွစ္ရာတစ္ဆယ္ရွစ္ႏွစ္ အၾကာတြင္ ပါဋလိပုတ္ျပည္၌ သီရိဓမၼေသာကမင္းႀကီး ထီးနန္းစိုးစံခဲ႔ပါသည္။ ထိုမင္းႀကီးသည္ ဓမၼာခႏၶာေပါင္းရွစ္ေသာင္းေလးေထာင္ကို ရည္စူးၿပီး ေစတီတည္လိုသျဖင္႔ ျမတ္စြာဘုရား၏ ဓါတ္ေမြေတာ္မ်ားကို ရွာေဖြခဲ႔ပါသည္။ အဇာတသတ္မင္း ျပဳထားခဲ႔ေသာ ဓါတ္ေတာ္ မ်ားကုိ တူးေဖာ္ယူခဲ႔ပါသည္။ ထိုဓါတ္ေတာ္မ်ားမွာ ေရႊပန္းကန္တြင္ အားလံုးတစ္စုတစ္ေပါင္းတည္း ျဖစ္ေနပါသည္။ ထုိဓါတ္ေတာ္မ်ားကို အသွ်င္ ေမာဂၢလိ ပုတၱတိႆ မေထရ္သည္အသားမွာ ျဖစ္လာေသာဓါတ္၊ အရိုးမွ ျဖစ္လာေသာဓါတ္၊ အေသြးမွျဖစ္လာေသာဓါတ္ စသည္ျဖင္႔ ခြဲျခားခဲ႔ပါသည္။ အေသးစိတ္အားျဖင္႔ ဦးေခါင္းေတာ္ဓါတ္၊ ဦးေႏွာက္ေတာ္ဓါတ္၊ မ်က္လံုးေတာ္ဓါတ္ စသည္ျဖင္႔ ျမတ္စြာဘုရား ၏အဂၤါႀကီးငယ္မွ ျဖစ္ေသာ ဓါတ္ေတာ္မ်ားကုိ တစ္ခုခ်င္းခြဲျခမ္းၿပီး သီရိဓမၼေသာကမင္းအား ေပးခဲ႔ပါသည္။ သီရိဓမၼေသာကမင္းႀကီးသည္ ဓါတ္ေတာ္မ်ားကုိ ရရွိေသာအခါ ႒ာမနာသည္။ ဤေစတီ တည္ရမည့္ေနရာေဒသမ်ားကုိ အသွ်င္ ေမာဂၢလိပုတၱတိႆအား ေမးေလွ်ာက္ ခဲ႔ပါသည္။ ထိုအခါ အသွ်င္မာဂၢလိပုတၱတိႆက တကာေတာ္မင္းႀကီး ဤဓါတ္ေတာ္မ်ားကို ႒ာပနာၿပီးေစတီတည္ရန္ေနရာေဒသမ်ားမွာ ျမတ္စြာဘုရား သက္ေတာ္ထင္ရွားရွိစဥ္ကပင္ ဗ်ာဒိတ္ေတာ္ ခ်မွတ္ခဲ႔ေသာ ေနရာတိုင္းတြင္ ေစတီတည္ရမည္ဟု ေျပာခဲ႔ပါသည္။ ထို ေနရာမ်ားကို ေစတီတည္ရန္အတြက္ ဓါတ္ေတာ္မ်ားပို႔ေဆာင္ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း မိန္႔ျမြတ္ခဲ႔ပါသည္။ ထိုအခါ အသွ်င္ေမာဂၢလိပုတၱတိႆ မေထရ္သည္ အသွ်င္ဗာဟုလမေထရ္ ႏွင္ အသွ်င္ တိႆမေထရ္တို႔အား ျမတ္စြာဘုရား ဗ်ာဒိတ္ေတာ္ခ်မွတ္ခဲ႔သည့္ ရခိုင္ျပည္ရွိေနရာ မ်ားတြင္ ေစတီတည္ထားရန္ ဓါတ္ေတာ္မ်ားကုိ ပို႔ေစခဲ႔ပါသည္။
သူရိယစကၠမင္းလက္ထက္မွာ
ထိုအသွ်င္တို႔သည္ ေကာင္းကင္ခရီးျဖင္႔ ရခိုင္ျပည္သို႔ ၾကြေရာက္ခဲ႔ပါသည္။ ယင္းအခ်ိန္တြင္ ရခိုင္ျပည္ ဓည၀တီတြင္ သူရိယစကၠမင္းႀကီး မင္းျပဳလွ်က္ရွိပါသည္။ ထိုဓါတ္ေတာ္မ်ားကို အသွ်င္ရွစ္ပါးသည္ သူရိယစကၠမင္းႀကီးအား ေပးအပ္ၿပီး ေစတီတည္ရ မည့္အရပ္ေဒသမ်ားကိုလည္း ေျပာခဲ႔ပါသည္။ သူရိယစကၠမင္းႀကီးသည္ ဓါတ္ေတာ္မ်ား လက္ခံၿပီး မူးႀကီး မတ္ႀကီး စစ္သူႀကီးမ်ားကို ေစတီတည္ရန္အတြက္ ဓါတ္ေတာ္မ်ားကို ေပးအပ္ၿပီး ျမတ္စြာဘုရား ဗ်ာဒိတ္ေတာ္ျမြတ္ဆိုခဲ႔သည့္ေနရာတိုင္းသုိ႔ သြားေရာက္၍ ေစတီ ကုိတည္ေစပါသည္ဘုရား။ ျမတ္စြာဘုရား၊ ရခိုင္ျပည္သို႔ ၾကြေရာက္ခဲ႔ေသာအခါ ရပ္တန္႔ေတာ္မူၿပီး ဗ်ာဒိေတာ္ ေပးခဲ႔ေသာ ေသလာဂီရိ ေတာင္၌ ေက်ာက္ရိုးေတာ္ဓါတ္ကို ႒ာပနာၿပီး ေစတီတည္ခဲ႔ပါသည္။ မဥၥဴပဗၺတေတာင္တြင္ ခ်က္ေတာ္ဓါတ္ကုိ ႒ာပနာ၍ ေစတီတည္ခဲ႔ ပါသည္။ မိဂပဗၺတေတာင္၌ သင္းက်စ္ေတာ္ဓါတ္ကို ႒ာပနာ၍ ေစတီတည္ခဲ႔ပါသည္။
တစ္ျပည္လံုးမွာ
ဤသို႔ျဖင္႔ ရခိုင္ျပည္တစ္ခုလံုးတြင္ ဗ်ာဒိတ္၀င္ေစတီ ၂၄၈ ဆူကုိ တည္ခဲ႔ပါသည္။ ဓါတ္ေတာ္မ်ားကုိ ျမတ္စြာဘုရား ပရိနိဗၺာန္ စံလြန္ၿပီးမွ လာတည္ရျခင္းျဖစ္ေသာေၾကာင္႔ ျမတ္စြာဘုရားသည္ ဓါတ္ေတာ္မ်ားကုိ ဤသည္ကား ဦးေခါင္းေတာ္ဓါတ္၊ ဤသည္ကား ဦးေႏွာက္ေတာ္ဓါတ္၊ ေပါင္ေတာ္ဓါတ္၊ ေျခသလံုးေတာ္ဓါတ္ စသည္ျဖင္႔ ခြဲျခမ္းေဟာၾကားျခင္းကုိ မျပဳနိဳင္ေတာ႔ပါဘုရား။ ယင္းေၾကာင္႔ ဘုရားေဟာ ပါ႒ိေတာ္ အ႒ကထာ စသည္တို႔မွာ မပါရွိျခင္းျဖစ္ပါသည္ ဘုရား။
အမွန္တည္ေသာဓါတ္ေတာ္မ်ား
အ႒ာကထာ စသည္တို႔မွာ မပါရွိေသာ္လည္း ယေန႔တိုင္ ေက်ာက္ရိုးေတာ္ဓါတ္၊ လည္ရိုးေတာ္ဓါတ္၊ ခ်က္ေတာ္ဓါတ္၊ လွ်ာေတာ္ဓါတ္ စသည္ျဖင္႔ တည္ရွိေနပါသည္။ ဤဓါတ္ေတာ္အမည္မ်ားကုိလည္း ဓည၀တီေခတ္မွစၿပီး ေခတ္အဆက္ဆက္၏ ဘုရင္မ်ား ျပန္လည္ျပဳျပင္ခဲ႔သည္ကုိ ကဗၸည္းေက်ာက္စာတို႔ ထားခဲ႔ပါသည္ဘုရား။ ယင္းေၾကာင္႔ ဘုရားေဟာပါ႒ိေတာ္ အ႒ာကထာ စသည္တို႔မွာ မပါေသာ္လည္းအမွန္စင္စစ္ တည္ရွိေသာ ဓါတ္ေမြေတာ္မ်ားျဖစ္ေၾကာင္း ေလွ်ာက္ထားပါသည္ ဘုရား။ ဓါတ္ေမြေတာ္ ေစတီမ်ားမွာ ကစၧပနဒီ ေခၚ ကုလားတန္ျမစ္၏ ၀ဲယာတစ္ေလွ်ာက္၌ လည္းေကာင္း၊ အညွာနဒီေခၚ ေလးၿမိဳ႕ျမစ္၏ ၀ဲယာတစ္ေလွ်ာက္ ၌လည္းေကာင္း၊ သရီရနဒီေခၚ သရီေခ်ာင္း၏ ၀ဲယာတစ္ေလွ်ာက္၌ လည္းေကာင္း၊ ရႏၵနဒီေခၚ ရမ္းေခ်ာင္း၏ ၀ဲယာတစ္ေလွ်ာက္၌ လည္းေကာင္း၊ ရမ္းျဗဲကြၽန္း၊ ဖရံုကာကြၽန္း၊ သံတြဲစေသာ ေနရာေဒသအႏွံ႕ ရခိုင္တစ္ျပည္လံုးတြင္ ျမတ္စြာဘုရား၏ တစ္ကုိယ္လံုးရွိ ဓါတ္ေတာ္မ်ား တည္ရွိခဲ႔ပါ၏။ ဗုဒၶ၏ဓါတ္ေတာ္နိဳင္ငံ ဟုလည္း ေခၚသင္႔ပါသည္။
ဆရာေတာ္အရွင္ဥာဏီသာရ။ ။ ေမးခြန္းနံပါတ္ (၆) ရခိုင္ျပည္တြင္ အသံုးျပဳေသာ ပါဠိေတာ္မ်ားမွာ ျမန္မာမူျဖစ္သေလာ၊ မည္သည့္မူနည္း၊ သဂၤါယနာေျခာက္တန္တြင္ ပါေသာမူ ျဖစ္သေလာ၊ ေျဖရွင္းေပးပါ။
ဆရာႀကီး ဦးဦးသာထြန္း ( ရခိုင္ျမန္မာ ပ႑ိတ )။ ။ တပည့္ေတာ္တို႔ ရခိုင္ျပည္တြင္ အသံုးျပဳခဲ႔ေသာ ပိဋကတ္ကို ႀကိဳးတန္းပိဋကတ္ေတာ္ဟု ေခၚပါသည္။ ျမန္မာနိဳင္ငံ ကို ေရာက္ရွိလာေသာ ပိဋကတ္ေတာ္မွာ သတံုကတစ္ဆင္႔ အေနာ္ရထာမင္း ယူခဲ႔ေသာ ပိဋကတ္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရွိရပါသည္။ သထံုပိဋကတ္မွာလည္း သီဟိုဠ္မွတဆင္႔ ေရာက္လာေသာ ပိဋကတ္ျဖစ္၍ သီဟိုဠ္ပိဋကတ္ေခၚေၾကာင္း သိရပါသည္ဘုရား သီဟိုဠ္မွာလည္း သွ်င္မဟာ ဗုဒၶေဃာသပိဋကတ္ ႏွင္႔ သီဟိုဠ္နိဳင္ငံသားတို႔အေခၚ စရိယပိဋကတ္ဟူ၍ ရွိခဲ႔ပါသည္ ဘုရား၊ ထိုင္း၊ ဗီယက္နမ္၊ လာအိုတို႔မွာ ရွိေသာ ပိဋကတ္ကုိ ဇင္းမယ္ပဏၰာသ ပိဋကတ္ေတာ္ဟု ေခၚေၾကာင္း သိရိွရပါသည္။
ႀကိဳးတန္းပိဋကတ္
တပည့္ေတာ္တို႔ ရခိုင္ပိဋကတ္ကို အဘယ္႔ေၾကာင္႔ႀကိဳးတန္းပိဋကတ္ဟု ေခၚရျခင္းကုိ ရွင္းပါမည္ဘုရား၊ ပထမအႀကိမ္ သဂၤါယနာမူအတိုင္း ဒုတိယအႀကိမ္ သဂၤါယနာတင္ပါသည္။ ဒုတိယအႀကိမ္ သဂၤါယနာမူအတိုင္း တတိယအႀကိမ္ သဂၤါယနာတင္ခဲ႔ပါသည္။ ရခိုင္ျပည္တြင္လည္း စတုတၳအႀကိမ္သဂၤါယနာတြင္ တတိယအႀကိမ္မူအတိုင္း သဂၤါယနာတင္ခဲ႔ပါသည္ ဘုရား။ ဤကဲ႔သို႔ မူရင္းအတိုင္း အဆင္႔ဆင္႔ စတုတၳအႀကိမ္အထိ ဆင္းသက္လာေသာ္လည္း ပိဋကတ္ေတာ္မ်ားကို ျဖည့္စြပ္ျခင္း၊ ျပင္ဆင္ျခင္း၊ ႏုတ္ပယ္ျခင္းလံု၀ မျပဳျပင္ဘဲ တစ္သေ၀မတိမ္း ရခိုင္အေခၚ စာမ်ဥ္းအခၽြတ္ ပင္လွ်င္ မွန္ကန္ေသာ ပိဋကတ္ေတာ္ ျဖစ္ပါသည္။ စာမ်ဥ္းဆိုသည္မွာ မ်ဥ္းေၾကာင္းကုိ ေခၚျခင္းျဖစ္ပါ သည္။ ေရွးစကားမွာ မ်ဥ္းေၾကာင္းကုိ ႀကိဳးတန္းဟုေခၚပါသည္။ ဥပမာအားျဖင္႔ သစ္တံုးတစ္တံုးကို လႊဆရာက ဗဟိုခြဲလို လွ်င္သစ္တံုးေခါင္းမွေန မီးေသြးသုတ္လိမ္းထားေသာႀကိဳးကုိ အလယ္က်ေအာင္ထားၿပီး အျခားတဖက္မွ လူတစ္ဦးကႀကိဳး ကိုတင္းေနေအာင္ကိုင္၍ ႀကိဳးကိုဆြဲရိုက္ရပါသည္။ ထိုအခါ မီးေသြးသုတ္လိမ္းထားေသာ ႀကိဳး၏ အေၾကာင္းသည္ သစ္တံုး ေပၚ၌ ထင္းရွားစြာေပၚေနပါသည္။ လံုး၀ေကာက္ေကြ႕ျခင္း မရွိပါ။ ထိုးနည္းတူစြာ ရခိုင္ျပည္ရွိ ပိဋကတ္ေတာ္ မ်ား မွာလည္း ႀကိဳးတန္းသည္အေကြ႕အေကာက္မရွိသကဲ႔သို႔ ျပဳျပင္ျခင္း၊ ျပင္ဆင္ျခင္း၊ ႏုတ္ပယ္ျခင္းတည္းဟူေသာ ခ်ိဳ႕ယြင္းခ်က္ အေကာက္အေကြ႕ မပါရွိသျဖင္႔ ႀကိဳးတန္းပိဋကတ္ဟု အမည္ေပးထားပါသည္ ဘုရား။
ပိဋကတ္တိုက္ေလးဆယ႔္ရွစ္ခု
ေရွးရခိုင္ဘုရင္အုပ္စိုးေသာေခတ္က ေျမာက္ဦး၏ ပတ္၀န္းက်င္တြင္ သံဃာေတာ္တစ္ေထာင္ဆံ႔ေသာ ေက်ာင္းေတာ္ႀကီး သံုဆယ့္ေျခာက္ေက်ာင္း ရွိခဲ႔ေၾကာင္း မွတ္သားရပါသည္။ ထိုေက်ာင္းေတာ္ႀကီးမ်ား၌ ဗုဒၶစာေပကုိ သင္ၾကားေနေသာ သံဃာေတာ္ကို သည္ႀကိဳးတန္းပိဋကတ္ေတာ္ကုိ စံထား၍ေလ႔လာၾကပါသည္။ ထိုပိဋကတ္ေတာ္မ်ား ထားရွိရန္အတြက္ ပိဋကတ္တိုက္ေခၚ ပုထိုးမ်ားကို ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ေနရာအႏွံ႔တြင္ ေတြ႕ရွိရပါသည္။ သမိုင္းအဆိုအရ ပိဋကတ္တိုက္ေပါင္း ေလးဆယ္႔ရွစ္ခုရွိေၾကာင္း သိရပါသည္။ ယခုအခါၿပိဳပ်က္သြားသျဖင္႔ အခ်ိဳ႕အ၀က္ကိုသာ ေတြ႕ရပါ သည္။ ယခုထက္တိုင္ အေကာင္းပကတိေတြ႕ရေသာ ပိဋတိုက္မွာ ခ်ိန္ကိုက္ ပိဋကတ္တိုက္၊ ဘက္ေတာ္ ပိဋကတ္တိုက္၊ မယ္ေတာ္ကူ ပိဋကတ္တိုက္ တို႔ျဖစ္ပါသည္။ ယင္းေၾကာင္႔ ေရွ႕ေခတ္ေရးသားခဲ႔ေသာ စာေပမ်ား၌ ေ၀သာလီတြင္ သဂၤါယနာ တင္ခဲ႔စဥ္က မူအျဖစ္ထားခဲ႔ေသာ ႀကိဳးတန္းပိဋကတ္ေတာ္မွ တဆင္႔ေရးကူးျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္းကုိ ေပစာ၏အဆံုး ၌ႀကိဳးတန္းပိဋကတ္ေတာ္အတိုင္း ေရးကူးျခင္းျဖစ္ပါသည္ဟု ေရးထားသည္ကို ယေန႔တိုင္ေပစာမ်ားတြင္ မ်ားတြင္ ေတြ႕ရွိ နိဳင္ပါေသးသည္ဘုရား။
တပည့္ေတာ္သည္ အရွင္ဘုရား၏ ေမးခြန္းမ်ားကို ရွင္းလင္းေျဖဆိုခဲ႔သည္မွာ ေလးနာရီခန္႔ၾကာျမင္႔ခဲ႔ပါၿပီ၊တပည့္ ေတာ္၏ ရွင္းလင္း ေျဖဆိုခ်က္မ်ားကိုလည္း သေဘာေပါက္လက္ခံလိမ္႔မည္ထင္ပါသည္။ အရွင္ဘုရားတို႔မွာ ဘုရားဖူးရန္လည္း ရွိေနပါေသး၍ တပည့္ေတာ္၏ ရွင္းလင္းေျဖဆိုခ်က္မ်ားကို အဆံုးသတ္ခြင္႔ ျပဳပါဘုရား။
ဆရာႀကီး၏ ဦးဦးသာထြန္း (ရခိုင္ျမန္မာ)ေျဖၾကားေလွ်ာက္ထားခ်က္အေပၚ အရွင္ဉာဏိႆရ ဆရာေတာ္ႀကီးမွ ေနာက္ထပ္ေမးျမန္းျခင္း မျပဳေတာ႔ဘဲ ဘုရားဖူးရန္အတြက္ ညေန ၅ နာရီခန္႔တြင္ ရွစ္ေသာင္းပုထိုးေတာ္ႀကီးမွ ၾကြသြားခဲ႔ပါ သည္။
Share:

15 November, 2018

အေမရိကန္ သံအမတ္ႀကီး စေကာ့မာစီယာလ္ ရခိုင္ကိစၥ ျပင္းထန္စြာေျပာၿပီ (အင္တာဗ်ဴး)

ျပင္းျပင္းထန္ထန္ အေရးယူဖို႔ ဖိအားေတြ တိုးလာေနပါတယ္- အေမရိကန္ သံအမတ္ႀကီး စေကာ့မာစီယာလ္
+ + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + +
ေမး- ရခိုင္အေရးဟာ ကာလရွည္ၾကာ ခိုင္ျမဲခဲ့တဲ့ အေမရိကန္-ျမန္မာ ဆက္ဆံေရးမွာ သိသိသာသာတင္းမာ မႈေတြ ျဖစ္ေပၚလာေစခဲ့ပါတယ္။ ဒီလို ျဖစ္ေပၚလာတဲ့အေျခေနမ်ဳိးမွာ အေမရိကန္သံအမတ္ႀကီးတစ္ေယာက္ အေနနဲ႔ အစိုးရနဲ႔ ေစ့စပ္ညိႈႏိႈင္းေရးလုပ္ေပးရတာ ဘယ္ေလာက္ထိ ခက္ခဲေန ပါၿပီလဲ?
ေျဖ- လြန္ခဲ့တဲ့ ၁၀ ႏွစ္ေက်ာ္ေလာက္တုန္းက ရခဲ့တဲ့ ဆက္ဆံေရးမ်ဳိးနားအထိ နဲနဲျပန္ေရာက္ဖို႔ က်ေနာ္ အျမဲတမ္းႀကိဳးစားေနပါတယ္။ က်ေနာ္ တို႔ၾကား ဆက္ဆံေရးလမ္းေၾကာင္းဟာ ျမန္မာတို႔ ဘယ္လိုဆက္ဆံလဲ ဆိုတဲ့ ေနာက္ကို အမွန္တကယ္လိုက္ခဲ့ပါတယ္.. ျမန္မာ့အလား လာ ေကာင္းလာတာနဲ႔အမွ် က်ေနာ္တို႔ ႏွစ္ႏိုင္ငံၾကားဆက္ဆံေရးဟာလည္း သိသိသာသာကို တိုးတက္လာခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လြန္ခဲ့တဲ့ ၁၄ လ ေက်ာ္ေလာက္တုန္းက ရခိုင္မွာျဖစ္ခဲ့တဲ့ အေရးခင္းေနာက္ပိုင္းမွာ ဆက္ဆံေရးဟာ လံုး၀ အက်ဘက္ကို ေရာက္သြားတယ္ဆိုတာ ေသျခာပါတယ္။ ဒီျပႆနာက ၂ ႏိုင္ငံဆက္ဆံေရးကို အက်ဳိးသက္ေရာက္ေစပါတယ္။
က်ေနာ္တို႔ ဆက္လက္ၿပီးေတာ့လည္း ကိစၥရပ္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို ေျပာဆိုေဆြးေႏြးႏိုင္ၾကပါေသးတယ္။ က်ေနာ္တို႔ဘက္က ျမန္မာ အစိုးရအရာရွိႀကီးေတြနဲ႔ အျမဲတမ္း ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းေဆြးေႏြးဖို႔ ႀကိဳးစားပါတယ္။ ရခိုင္ကိစၥ ဒါမွမဟုတ္ က်ေနာ္တို႔ တစ္ျခားကိစၥေတြကို ေျပာဆိုေဆြးေႏြးၾကတဲ့အခါ လူ႔အခြင့္ေရးနဲ႔ လူသားကပ္ေဘးဒုကၡႀကီးကို ရင္ဆိုင္ေျဖရွင္းတဲ့နည္းလမ္းနဲ႔ ဒီစိန္ေခၚမႈႀကီးကို ျမန္မာႏိုင္ငံ က ေက်ာ္လႊား တဲ့ေနရာမွာ အေမရိကန္အစိုးရအေနနဲ႔ ဘယ္လို အကူညီေပးရမလဲဆိုတဲ့ အေၾကာင္းေတြပဲ ျဖစ္ၿပီး တိုင္းျပည္ကို ေရွ႕တိုး ခ်ီတက္ႏိုင္ေအာင္ အကူညီေတြေပးခ်င္ပါတယ္။
ေမးျမန္မာအစိုးရနဲ႔ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးတဲ့အခါမ်ဳိးမွာ ရခိုင္ကိစၥကို ေနာက္ထပ္မတူညီတဲ့ ရႈေထာင့္ကေန တုန္႔ျပန္ေျဖရွင္းတာကို လက္သင့္ခံဖို႔ ျမန္မာအစိုးရကို လူႀကီးမင္းအေနနဲ႔ တိုက္တြန္းရာမွာ ဘယ္လိုေဆြးေႏြး ေဖ်ာင္းျဖခဲ့ ပါသလဲ?
ေျဖ- က်ေနာ္တို႔ အေၾကာင္းရာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို ေျပာျဖစ္ၾကပါတယ္။ ပထမတစ္ခုက- လူသားခ်င္းစာနာမႈ ဆိုင္ရာ ရႈေထာင့္ကေပါ့ဗ်ာ။ ျဖစ္ရပ္မွန္က လူေတြေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ဒုကၡေရာက္ၾကရတာေတြ၊ လူေတြ အသတ္ခံလိုက္ရသလား၊ သတင္းေတြရရွိထားသလို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ မုဒိန္းက်င့္ခံလိုက္ရသလား၊ ၿပီးေတာ့ လူေပါင္း ၇၀၀,၀၀၀ ေလာက္ကလည္း ႏိုင္ငံတြင္းက ထြက္ေျပးသြားတယ္ဆို ေတာ့ေလ။ အဲဒီအတြက္ ကမၻာႀကီးက- အမွန္တကယ္ပဲ- ေတာ္ေတာ္ပဲ စိတ္မသက္မသာျဖစ္ေနၾကရတယ္။ အာဆာတိုက္လိုက္လို႔ လံုၿခံဳ ေရးဆိုင္ရာ တုန္႔ျပန္မႈေတြျဖစ္လာတာကို က်ေနာ္တို႔လက္ခံတယ္။ အာဆာတိုက္တာကိုလည္း က်ေနာ္တို႔ ရံႈခ်တယ္။ ဒါေပမဲ့ လံုၿခံဳေရး တပ္သားေတြက လိုအပ္တာထက္ပိုၿပီး ရက္ရက္စက္စက္ လက္တုန္႔ျပန္တာမ်ဳိး ကိုက်ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ဘက္က OK ပါတယ္လို႔ မေျပာႏိုင္ ဘူးဗ်။ ဒါေၾကာင့္ ကမၻာလံုးဆိုင္ရာ က်င့္၀တ္သိကၡာအရေရာ၊ လူ႔အခြင့္ေရးရႈေထာင့္အရၾကည့္ရင္ေရာ.. ကမၻာႀကီး တစ္ခုလံုးက ဒီကိစၥကို တာ၀န္ခံမႈတာ၀န္ယူမႈရွိဖို႔နဲ႔ တရားမွ်တမႈဘက္ကေန ေျဖရွင္းေပးဖို႔ အခိုင္အမာေျပာေနတယ္ခင္ဗ်။ ဒါေပမဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာေတာ့ တကယ္လက္ေတြ႕ ေျမျပင္အေျခေနမွာေတာ့ တိုးတက္လာေအာင္ မနဲ႔ကိုႀကိဳးစား ယူေနရတယ္ဗ်။
..
..
က်ေနာ္တို႔ ေျပာခဲ့တဲ့ တတိယအခ်က္က … ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ အသိုင္း၀ိုင္းအားလံုး သဟဇာတရွိရွိေနထိုင္ႏိုင္ဖို႔ အေၾကာင္းေရးေတြကို ဖန္တီးေပးေရးကိစၥဟာ ခက္ခဲမယ္ဆိုတာကို က်ေနာ္တို႔လည္း အသိမွတ္ျပဳပါတယ္ဗ်ာ။ အခ်ိန္ယူရအံုးမယ္။ ဒါေပမဲ့ ေနျပည္ေတာ္က ေၾကညာခ်က္ကေလးထုတ္ျပယံုနဲ႔ မၿပီးေသးဘူးေလဗ်ာ။ က်ေနာ္တို႔ အမွန္တကယ္ကို ကူညီခ်င္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔- ေနာက္ၿပီး က်ေနာ္ ထင္ပါတယ္ ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္း၀ိုင္း အေနနဲ႔လည္း က်ေနာ္တို႔တင္မကဘူး ဘယ္နည္းနဲ႔မဆို ကူညီဖို႔ အဆင္သင့္ျဖစ္ေနၾကတယ္။ က်ေနာ္ တို႔ရဲ႕ အေတြ႕ႀကံဳေတြ၊ နည္းပညာအကူညီေတြ ဒီလိုမ်ဳိးအလားတူကိစၥရပ္မ်ဳိးေတြ ကို ေ၀မွ်ေပးႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တို႔ ရွာၾကည့္ ေနတာက လက္ဆုပ္လက္ကိုင္ျပစရာ တိုးတက္မႈတစ္ခ်ဳိ႕ပဲ။
ေမး- ဘယ္လိုလက္ဆုပ္လက္ကိုင္ျပစရာ တိုးတက္မႈမ်ဳိးလဲ?
ေျဖ- ႏွစ္ခ်က္ရွိပါတယ္။ တစ္ အခ်က္က၊ အပစ္က်ဴးလြန္တဲ့သူေတြကို တာ၀န္ခံေရးကိစၥဘက္က ရွင္းရွင္း လင္းလင္းေလးကို ညႊန္ျပေပးရမယ္။ ျမန္မာအစိုးရဖြဲ႕စည္းထားတဲ့ စံုစမ္းေရးေကာ္မရွင္ကလည္း လူယံုၾကည္ေအာင္ အလုပ္လုပ္ၿပႏိုင္ရမယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ ကမၻာ့ႏိုင္ငံအသိုင္း ၀ိုင္းက သူေတြကို ယံုၾကည္လက္ခံေလာက္ တဲ့ ရလဒ္မ်ဳိး သူတို႔ဘက္က ထုတ္ျပႏိုင္ရမယ္။
ဒုတိယ အခ်က္က၊ ကိုဖီအာနန္ဦးေဆာင္တဲ့ေကာ္မရွင္ရဲ႕ အၾကံျပဳခ်က္ေတြအတိုင္း အေကာင္ထည္ေဖာ္ေန တာေတြ က အမွန္တကယ္ ေနာက္ျပန္သြားေနတယ္ဆိုတာကို ေျပာရယင္ လုပ္စရာအလုပ္ေတြ ေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ားကို က်န္ေနေသးတယ္ခင္ဗ်။ အစိုးရက အေဆာက္အအံုေတြ ေဆာက္ျပဖို႔ပဲ အာရံုစိုက္ျပေနတယ္။ ပညာေရး၊ က်န္းမာေရးပိုင္းမွာေတာ့ အနည္းငယ္တိုးတက္လာတယ္ လို႔ က်ေနာ္ထင္ပါတယ္။ ဒါေကာင္းပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ မြတ္စလင္အသိုင္း၀ိုင္းအခြင့္ေရးနဲ႔ ပတ္သတ္လာရင္ လံုး၀ကို မတိုးတက္သေလာက္ပဲ။ အေျခခံလြတ္လပ္စြာ သြားလာခြင့္၊ ပညာသင္ၾကားခြင့္၊ ေဆးကုသခြင့္၊ ဥပေဒနဲ႔အညီရပိုင္ခြင့္ေတြ- ႏိုင္ငံသားျဖစ္ခြင့္နဲ႔ တစ္ျခားေသာ တရားဥပေဒျပဌာန္းခ်က္ပါ အခြင့္လမ္းေတြ- အပိုင္းမွာ ေရွ႕ကိုနဲနဲေလာက္ေတာင္ အမွန္တကယ္မတိုးတက္လာပါဘူးဗ်ာ။
ေမး ျမန္မာအစိုးရက အိုင္ဒီပီစခန္းအခ်ဳိ႕ ပိတ္သိမ္းပစ္ဖို႔ လုပ္ကိုင္ေနတာနဲ႔ ပတ္သတ္ၿပီး ခင္ဗ်ား ဘယ္လို အကဲျဖတ္လို႔ရလဲ?
ေျဖ- အခုထိေတာ့ ႏိုင္ငံတကာစံႏႈန္းမ်ဳိး မေရာက္ေသးပါဘူး။ ဒီစခန္းေတြ ပိတ္သိမ္းပစ္မဲ့ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕ရလဒ္ ေအာင္ျမင္တာကိုပဲ က်ေနာ္တို႔ လိုခ်င္တယ္လို႔ ျမန္မာအစိုးရကို က်ေနာ္တို႔ ဖိေျပာခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီစခန္းမွာရွိတဲ့ လူေတြရဲ႕ ဘ၀ေတြ အမွန္တကယ္တိုးတက္လာဖို႔ လုပ္ရမဲ့နည္းက ပိုလို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။
အခုထိေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ျမင္ေတြ႕ေနရတာက ဒုကၡသည္စခန္းေတြေတာ့ ပိတ္သိမ္းၿပီးပါရဲ႕၊ ဒါေပမဲ့ အဲဒီစခန္း မွာေနခဲ့ၾကသူေတြဟာ တစ္ျခားေနရာကို ေျပာင္းသြားလိုက္ၾကရေတာ့ သူတို႔ခင္ျမာ လြတ္လပ္စြာ သြားလာခြင့္လည္းမရ သူတို႔အရင္တုန္းက ရခဲ့တဲ့ ကူညီ ေထာက္ပံ့မႈမ်ဳိးကိုလည္း မရၾကသေလာက္ ျဖစ္ကုန္ တယ္။ အေျခေနေတြေတာ့ ေျပာင္းလဲေနပါရဲ႕ ဒါေပမဲ့ မတိုးတက္ေသးဘူးပဲ။ က်ေနာ္ တို႔ တကယ္ျမင္ခ်င္ေန တာက အိုင္ဒီပီစခန္းကေန ေျပာင္းသြားတာနဲ႔ တစ္ၿပိဳင္နက္တည္း သူတို႔ရဲ႕ အခြင့္ေရးေတြ၊ သူတို႔ရဲ႕ ဘ၀ အေျခေန ေတြဟာ လိုက္ပါတိုးတက္ေျပာင္းလဲသြားရမယ္။
ေမး- ဘယ္ေလာက္အတိုင္းအတာထိ အေရးယူအပစ္ေပးမွ သူတို႔ရဲ႕ အျပဳမူေတြ အမွန္တကယ္ေျပာင္းလဲ လာမယ္လို႔ ထင္ပါသလဲ?
ေျဖ- ဆိုလိုတာက တာ၀န္ခံမႈတစ္ခုဆီကို ေျခလွမ္းသြားရမွာ.. အရင္ဆံုး ႏွိပ္စက္အႏိုင္က်င့္တဲ့ကိစၥရပ္ေတြမွာ တိုက္ရိုက္ပါ၀င္ပတ္သတ္တဲ့ သူေတြကို ဦးစားေပးလုပ္ရမွာ။ ဒါေၾကာင့္ ဒီလိုအသိတရားရွိသြားတယ္ဆိုရင္ အဲဒီမွာ ပစ္ဒဏ္ေပးေရးကေတာ့ ေသျခာေပါက္လာမွာပဲ။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္ဘာကို ပိုဆိုလိုသလဲဆိုေတာ့ကာ တိုင္းျပည္တစ္ခုလံုးကို ပစ္ဒဏ္ေပးေရးကိုေတာ့ မရည္ရြယ္ေစခ်င္ဘူးလို႔ ေျပာတာပါ။
ပစ္မွတ္ထားအေရးယူေရးဟာ တိတိက်က်သတ္မွတ္ထားတဲ့ လူပုဂၢိဳလ္ေတြကို စိုးရိမ္စရာေကာင္းတဲ့ ရွင္းလင္းျပတ္သားတဲ့ မက္ေဆ့ေပး ရာမွာ အေထာက္ကူျဖစ္တယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အမွန္တကယ္ အေရးႀကီးတာက တိုင္းျပည္တစ္ခုလံုးကို ေျဖာင္းျဖနားခ် ေပးဖို႔ပါ။ အစိုးရကို ေျပာတာ မဟုတ္ပါဘူး။ လူထုကိုပါ- သူတို႔ ဒီအေရးခင္းျဖစ္တာကိုၾကည့္ၿပီး ေသေသျခာျခာစဥ္းစားၿပီး သတို႔ တကယ့္ သတင္းအမွန္ ရယူဖို႔ပါ။ ဒီကိစၥေၾကာင့္ တိုင္းျပည္ဘယ္ေလာက္ထိပ်က္စီးသြားပီလဲ နဲ႔ ဒါေတြကို ေျဖရွင္းမွသာ တိုင္းျပည္တိုးတက္မွာျဖစ္ ေၾကာင္း အေရးႀကီးပါတယ္။ ဒါက တကယ့္ပန္းတိုင္ျဖစ္ၿပီး ဒဏ္ခတ္ ပိတ္ဆို႔အေရးယူမႈေတြဟာ က်ေနာ္တို႔ သံုးေနတဲ့ လက္နက္တစ္ခုသာ ျဖစ္ပါတယ္။
ေမး- လူေတြေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေမးခြန္းေတြေမးေနၾကတာက ဘာေၾကာင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးမင္းေအာင္လိႈင္နဲ႔ သူ႔စစ္တပ္ကုမၸဏီေတြ အခုထိ ဘာေၾကာင့္ အေရးယူခံရတဲ့အထဲမပါဘူးလဲဆိုတာ။ စစ္တပ္နဲ႔ ထိေတြ႕ဆက္ဆံေရးဆက္ထားခ်င္တဲ့ ဆႏၵေၾကာင့္မ်ားလားဗ်?
ကိစၥရပ္တိုင္းကို က်ေနာ္တို႔က အေကာင္းဆံုးကူညီမဲ့အခြင့္ေရးရွိေသးတယ္ဆိုတဲ့ ေပၚမွာပဲမူတည္ၿပီး စဥ္းစား တယ္ဗ်။ မ်က္ႏွာျပင္ေၾကာ တင္းမာလာရင္ မလိုလားအပ္တဲ့ ေနာက္ဆက္တြဲအက်ဳိးဆက္ေတြ ခံရႏိုင္တယ္ဗ်။ ဒီကိစၥရပ္ေအာက္မွာပဲ အရာရာကို က်ေနာ္တို႔ စဥ္းစား တယ္ဗ်။ ဥပမာဗ်ာ- က်ေနာ္တို႔က တပ္ပိုင္ကုမၸဏီေတြကိုပဲ အေရးယူပိတ္ဆို႔မယ္ဆိုပါစို႔၊ တစ္ျခားစီးပြားေရးေတြမွာ ဘာေတြ ဂယက္ရိုက္ မႈေတြရွိလာႏိုင္မလဲ? ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ တပ္ပိုင္ကုမၸဏီေတြဟာ ဒီထက္က်ယ္ျပန္႔တဲ့ စီးပြားေရးနယ္ပယ္ေတြမွာ ပါ၀င္ ပတ္သတ္ေနတာ ဗ်။ ဆႏၵရွိတာကေတာ့ တစ္ႏိုင္ငံလံုးၿခံဳၿပီး စီးပြားေရးထိခိုက္တာမ်ဳိးေတြ ေရွာင္ခ်င္တယ္။ ဘာလို႔လဲ ဆိုေတာ့ အဲဒီအခ်ိန္က်ယင္ ခင္ဗ်ားလဲ ထိခိုက္မွာေလဗ်ာ။ စစ္ကိုင္းက ဖရဲခင္းစိုက္တဲ့ ေတာင္သူေတြေရာ၊ ရန္ကုန္က ေဆာက္လုပ္ေရးလုပ္ငန္းေတြပါ ပတ္ၿခံဳထိမွာ။ ဒါမ်ဳိးေတြ က်ေနာ္တို႔ မလုပ္ခ်င္ဘူးဗ်။
ဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔က အက်ဳိးနဲ႔ အျမတ္ကို ၾကည့္ေနရတဲ့ ကိစၥရပ္ေတြရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္ေျပာႏိုင္တာက ဒါမ်ဳိးကိစၥကိုလည္း ခ်န္ မထားပဲ ဒီကိစၥအားလံုးကို က်ေနာ္တို႔ ေရွ႕ဆက္ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမဲ့အထဲမွာလည္း ဆက္လက္ထည့္ထားတယ္။ အထူးသျဖင့္ တိုးတက္မႈ ျဖစ္မလာခဲ့ရင္ေပါ့။
‘Pressure for tougher action is growing’: US ambassador Scot Marciel
(Frontier Myanmar )
Ko Richard Smith အတိုခ်ံဳး ဘာသာျပန္သည္။
Share:

13 September, 2018

ၿပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးေဟာင္း ဦးရဲထြဋ္ နဲ႔ ေတြ႔ဆံု ေမးျမန္းခ်က္ (ဒုတိယပိုင္း)


■ သမၼတဦးသိန္းစိန္ရဲ႕ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ၊ ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးေဟာင္းနဲ႔ လက္ရွိ စကၤာပူႏုိင္ငံ အေရွ႕ေတာင္ အာရွေရးရာ ေလ့လာေရးသိပၸံ (ISAS) မွာ အႀကီးတန္း ဧည့္သုေတသီ အျဖစ္တာဝန္ထမ္းေဆာင္ေနတဲ့ ဦးရဲထြဋ္နဲ႔ RFA ေတြ႔ဆံုေမးျမန္းခ်က္ ဒုတိယနိဂံုးပိုင္းျဖစ္ပါတယ္။
လက္ရွိ NLD အစိုးရအေနနဲ႔ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းက ရိုဟင္ဂ်ာ ျပႆနာေျဖရွင္းႏိုင္မယ့္အလားအလာ၊ တပ္မေတာ္  ေခါင္းေဆာင္ေဟာင္းေတြရဲ႕ လံုျခံဳေရးနဲ႔ ၂ဝဝ၈ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒအေၾကာင္း သူရ ဦးေရႊမန္း  ေျပာၾကားခ်က္ အေပၚ သံုးသပ္ခ်က္၊ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္းေတြပါဝင္မယ့္ ႏုိင္ငံေရးပါတီသစ္ေပၚအျမင္၊ ၂ဝ၂ဝ ေရြးေကာက္ပြဲ အလြန္ ျမန္မာႏုိင္ငံေရးအလားလာေတြအေၾကာင္း RFA ဝိုင္းေတာ္သား ဦးေက်ာ္မင္းထြန္းက ေတြ႔ဆံုေမးျမန္းထားပါတယ္။
https://www.rfa.org/…/yehtut-interview-part2-09132018012130…
ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးေဟာင္း ဦးရဲထြဋ္ နဲ႔ ေတြ႔ဆံု ေမးျမန္းခ်က္ (ပထမ ပိုင္း)




Share:

10 March, 2018

ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္း ပဋိပကၡေဆြးေႏြးခ်က္၊ (ႏုိင္ငံသားကတ္ ကိစၥ ေဆြးေႏြးခ်က္)


Share:

09 March, 2018

လူမ်ိဳးဘာသာ မခြဲျခားဘဲ ႏုိင္ငံသားေပၚမွာပဲ အေျခခံသင့္တယ္


လူမ်ိဳးဘာသာ မခြဲျခားဘဲ ႏုိင္ငံသားေပၚမွာပဲ အေျခခံသင့္တယ္
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
က်မတို႔ ၂၅ ေယာက္အဖြဲ႕က အင္ဒုိနီးရွားကို သြားေရာက္ေလ့လာခြင့္ရခဲ့ပါတယ္။ အင္ဒိုနီးရွားက ကၽြန္မႏုိင္ငံနဲ႔ ေတာ္ေတာ္ေလးကုိ တူပါတယ္။ သူတုိ႔မွာ လူမ်ိဳး ၇၀၀ ေက်ာ္ရွိတယ္။ ကၽြန္မတို႔ျမန္မာႏိုင္ငံကေတာ့ လူမ်ိဳး ၁၃၅ မ်ိဳးရွိတယ္။ အင္ဒိုနီးရွားမွာ လူမ်ိဳးေတြကြဲေနေပမယ့္ သူတုိ႔က အင္ဒိုနီးရွားႏုိင္ငံသားလို႔ပဲ အသိအမွတ္ျပဳတယ္။ နင္ကေတာ့ ကခ်င္၊ နင္က ဗမာဆိုၿပီး လူမ်ိဳးခြဲျခားတာ မရွိဘူး။ နင္ကေတာ့ မြတ္စလင္၊ နင္ကေတာ့ ခရစ္ယာန္ဘာသာဆုိၿပီးေတာ့ ဘာသာေရးအေပၚမွာလည္း အေျခမခံဘူး။ အေျခမခံတဲ့အခါက်ေတာ့ သူတုိ႔က အင္ဒိုနီးရွားႏုိင္ငံသားဆိုတဲ့ စိတ္ဓာတ္နဲ႔ စုစည္းၿပီးေတာ့ အင္ဒိုနီးရွားမွာ ကၽြန္းေပါင္းတစ္ေသာင္းသုံးေတာင္ေက်ာ္ရွိတဲ့ဟာကို သူတုိ႔စုစည္းႏုိင္တယ္။
ဘာလုိ႔စုုစည္းႏုိင္သလဲဆိုရင္ တုိင္းရင္းသားေပၚမွာ အေျခမခံဘူး၊ ဘာသာေရးေပၚမွာ အေျခမခံဘူး။ ႏုိင္ငံသားအေပၚမွာပဲ အေျခခံၿပီးေတာ့ အင္ဒိုနီးရွားႏုိင္ငံကုိ တည္ေဆာက္ေနတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ေတာ္ေတာ္ေလး ေအာင္ျမင္ၿပီးေတာ့ ကၽြန္မတုိ႔ထက္ အရမ္းကုိ တုိးတက္ေနတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။
ကၽြန္မတို႔က ၁၃၅ မ်ိဳးရွိေပမယ့္ တိုင္းရင္းသားကုိ အေျခမခံဘဲ၊ ဘာသာကုိ အေျခမခံဘဲ ငါဘာျဖစ္တယ္ဆုိတာ မဟုတ္ဘဲနဲ႔ ငါဟာ တုိင္းျပည္အတြက္ ဘာလုပ္ႏိုင္မလဲ၊ ငါျမန္မာႏိုင္ငံသားတစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ဘာလုပ္ႏိုင္မလဲဆိုတာကုိပဲ ထည့္တြက္မယ္ဆုိရင္ ကၽြန္မတုိ႔ဟာ စည္းလုံးညီညြတ္တဲ့ ႏုိင္ငံေတာ္ျဖစ္ၿပီးေတာ့ အေရွ႕ေတာင္အာရွမွာ ကၽြန္မတုိ႔က သူမ်ားထက္ ေက်ာ္သြားႏုိင္ပါတယ္။ အခုလိုေျပာတာကလည္း အင္ဒိုနီးရွားႏုိင္ငံခရီးစဥ္မွာ ေတြ႕ခဲ့ရတာကေတာ့ တုိင္းရင္းသားေတြက ကၽြန္မတို႔ထက္ မ်ားေပမယ့္ ႏုိင္ငံသားဆုိတဲ့အေပၚမွာပဲ အေျခခံတဲ့အတြက္ သူတုိ႔ႏုိင္ငံအတြက္ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကၽြန္မတို႔ႏိုင္ငံမွာလည္း လူမ်ိဳးဘာသာမခြဲျခားဘဲ ႏုိင္ငံသားအေပၚမွာပဲ အေျခခံသင့္တယ္လုိ႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။
- ေဒၚရွီလာနန္ေတာင္
အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ တုိင္းရင္းသားေရးရာေကာ္မတီဥကၠ႒
(((Hot News – Vol-6, No-294, May 20-26, 2016 ပါ ေဒၚရွီလာနန္ေတာင္ႏွင့္ အင္တာဗ်ဴးမွ ေကာက္ႏုတ္ခ်က္)))
ျပနမလည္မ်ွေဝေပးပါသည္။
ရာဇာ

Image may contain: 1 person
Share:

31 January, 2018

ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီအလားအလာ ႏွင့္ ရခိုင္အေရးယ (အပိုင္း ၁)

31 ဇန္နဝါရီ၊ 2018
အခုတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ အစီအစဥ္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ အေမရိကန္သံအမတ္ႀကီးအျဖစ္ ထမ္းေဆာင္ခဲ႔သူ Derick Mitchell နဲ႔ New York ၿမိဳ႕ Carnegie Center က Devin Stewart တို႔ Bill Richardson ျပႆနာမတိုင္ခင္ ျပဳလုပ္ထားတဲ့ အေမးအေျဖ ပထမပိုင္းကို တင္ဆက္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဦးေက်ာ္ဇံသာ က ဘာသာျပန္ဆိုၿပီး ဦးစံမိုေဝနဲ႔အတူ တင္ဆက္ထားပါတယ္။ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲ နဲ႔တက္လာ တဲ့ NLD အစိုးရ လက္ခံရ႐ွိခဲ့တဲ့ အေျခအေနေတြကို Derick Mitchell က ရွင္းျပထားပါတယ္။
ေျဖ ။ ။ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ ႔ NLD ပါတီ ေရြးေကာက္ခံရေတာ့ အေရးပါတဲ့ အေျပာင္းအလဲ တခုပဲလို႔ ေမွ်ာ္လင့္ၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒါဟာ တိုင္းျပည္ တခုလံုးရဲ ႔ ဦးေဆာင္မႈကို ေရြးခ်ယ္ခဲ့တာ မဟုတ္ဘူး။ စစ္တပ္မွာ လုပ္ပိုင္ခြင့္ေတြ၊ အာဏာေတြ ရွိေနခဲ့တာပါ။ ဒါေၾကာင့္ ဒီမိုကေရစီ အျပည့္အဝရေအာင္ လုပ္ႏုိင္မယ့္ အသြင္ကူးေျပာင္းမႈ မဟုတ္ခဲ့ပါဘူး။ အတိတ္ကက်န္ခဲ့တဲ့ စီးပြားေရး၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ ပညာေရး စသျဖင့္ ျပႆနာ ေတြ က အမ်ားႀကီးပါ။ အဓိက စိန္ေခၚမႈကေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္း ေရး ျဖစ္ပါတယ္။ ႏွစ္ေပါင္း (၇၀) ျပည္တြင္းစစ္ ျဖစ္လာခဲ့တာ တေပါင္းတစည္းထဲျဖစ္ဖုိ႔ လုိအပ္ပါတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာအေရးဟာလည္း ေနာက္ျပႆနာတခုပါ။ ဒါေတြဟာ အေရးႀကီးတဲ့ အခက္အခဲေတြ ျဖစ္ေနမယ္ ဆိုတာ သိသာပါတယ္။
ေမး ။ ။ အခုေလာေလာဆယ္ ပိုအေရးႀကီးတာက ရိုဟင္ဂ်ာေတြကို ျပန္ပို႔ေရး ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီျပႆနာကို ျမန္မာအစိုးရက မွန္မွန္ကန္ကန္ ကိုင္တြယ္ေနတယ္လို႔ ထင္ပါသလား။
ေျဖ ။ ။ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရးကို ကြက္ၿပီးေတာ့ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ လံုၿခံဳမႈ၊ ဂုဏ္သိကၡာရွိမႈ နဲ႔ သူတုိ႔ ဆႏၵအေလ်ာက္ ျဖစ္ရမယ္ဆိုတဲ့ စံသတ္မွတ္ခ်က္ေတြ ရွိပါတယ္။ တခုေသခ်ာတာကေတာ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြနဲ႔ ေဆြးေႏြးညိွႏိႈင္းမႈ မရွိဘူးဆိုတာ ရွင္းေနပါတယ္။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္နဲ႔ ျမန္မာအစိုးရ သေဘာတူညီခ်က္ သတ္သတ္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလူေတြကို ျပန္လည္လက္ခံရ မယ္ဆိုတဲ့ ႏိုင္ငံတကာ ဖိအားကို ျမန္မာအစိိုးရက ေကာင္းၿပီ .. ျပန္ၿပီးေတာ့ လက္ခံမယ္ဆိုၿပီးေတာ့ လုပ္ေနတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျဖစ္စဥ္က သိပ္ၿပီး ေတာ့ အေရးႀကီးပါတယ္။ ဒီလူေတြက ေၾကာက္ရြံ ထိတ္လန္႔ ေနတဲ့ အေျခအေနေတြေၾကာင့္ ထြက္ေျပး သြားရတာပါ။ သူတုိ႔ရဲ ႔ မိသားစုေတြ မုဒိမ္းက်င့္ခံရတယ္၊ အသတ္ခံရတယ္ စသျဖင့္ ေမးခြန္းထုတ္စရာကိစၥေတြက အမ်ားႀကီးပါ။
ေမး ။ ။ ဒီအၾကမ္းဖက္မႈေတြကို ဘယ္သူေတြက လုပ္ခဲ့သလဲ။ စစ္တပ္လား။ ေဒသခံလက္နက္ကိုင္ေတြလား။ အစိုးရအမိန္႔နဲ႔ လုပ္ခဲ့ သလား ဆုိတာကိုလည္း ေျပာပါအံုး။
ေျဖ ။ ။ အတိအက် ေျပာဖို႔က ခက္ပါတယ္။ အဲဒီေနရာကို က်ေနာ္တုိ႔ သြားေရာက္ခြင့္ မရွိပါဘူး။ ဘက္လိုက္မႈမရွိတဲ့ အကဲခတ္ေလ့လာသူေတြနဲ႔ အတည္မျပဳႏုိင္ၾကပါဘူး။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ကို ေရာက္လာတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြကို ေမးျမန္းခ်က္ေတြ၊ ၿဂိဳဟ္တုကေန ရိုက္ထားတဲ့ ဓါတ္ပံုေတြ ပဲ ရွိပါတယ္။ သေဘာက ဒီလိုပါ … ဟိုအေစာပိုင္းတုန္းက ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့ နာမည္နဲ႔ နယ္ျခားေစာင့္စခန္းေတြကို စတိုက္တဲ့အတြက္ စစ္တပ္က လက္တံု႔ျပန္တဲ့ သေဘာပါ။ တိုက္ခိုက္တဲ့လူေတြကို လုိက္ရွင္းရင္ ပိုၿပီးျပင္းထန္လာတဲ့ သေဘာပါ။ ျဖစ္ခဲ့တာေတြကေတာ့ သံသယရွိစရာ မလိုပါဘူး။
ဒါေပမဲ့ အခုေလာေလာဆယ္မွာ က်ေနာ္ အဓိက ေျပာခ်င္ တာက ဒီ ရိုဟင္ဂ်ာေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္တယ္၊ ညာျဖစ္တယ္ စြပ္စြဲေျပာဆုိရင္နဲ႔ ဒီလူေတြ ထိုးေကၽြးခံ ေနရမယ့္အစား သူတုိ႔ကာလအတန္ၾကာ ဆံုးရႈံးေနခဲ့ရတဲ့ ဂုဏ္သိကၡာရွိတဲ့ဘဝ ရရွိေစေရး ျဖစ္ပါတယ္။
ေမး ။ ။ ခင္မ်ား ရခိုင္ကို ေရာက္ဖူးပါသလား။ ရခိုင္ေဒသအေၾကာင္းလည္း ေျပာပါအံုး။ သိပ္ဆင္းရဲတဲ့ ေဒသလို႔ ၾကားရပါတယ္။ လူေတြဟာ ဘယ္လုိအေျခ အေနမ်ဳိးေတြေၾကာင့္ ထြက္ေျပးလာရသလဲဆိုတာကို ၾကားခ်င္ပါတယ္။
ေျဖ ။ ။ အႀကိမ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေရာက္ဖူးပါတယ္။ အဲဒီမွာက ဘဝမ်ဳိးစံုပါပဲ။ လယ္သမားေတြ ရွိသလို၊ ငါးဖမ္းေရ လုပ္သားေတြလည္း ရွိပါတယ္။ အင္မတန္ လွပတဲ့ေနရာ ပါ။ ဘဂၤလားပင္လယ္ေအာ္ ကမ္းရိုးတန္းတေလွ်ာက္ပါပဲ။ ခရီးသြားလုပ္ငန္း ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္လာမယ့္ အလားအလာ သိပ္ၿပီးေတာ့ ေကာင္းပါတယ္။ စိုက္ခင္းေတြကလည္း တေမွ်ာ္တေခၚပါ။ ရခိုင္နဲ႔ ရိုဟင္ဂ်ာ သီးျခားေက်းရြာေတြ ရွိသလို၊ အျပန္အလွန္ ကူးလူးဆက္ဆံေနၾကတာပါ။ ရင္းရင္းႏီွးႏီွး ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္း ေနထိုင္ခဲ့ၾကတာပါ။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ မ်ားေသာအားျဖင့္ လယ္ယာလုပ္ငန္းနဲ႔ ေစ်းသည္အျဖစ္ လုပ္ကိုင္ၾကပါတယ္။ ဆိုေတာ့ စီးပြားေရးအရ ရခိုင္ေတြနဲ႔ ေရာေထြးေပါင္းစပ္ေနတာပါ။ ဒီလိုအေျခအေနေတြဟာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြေၾကာင့္ ၿပိဳပ်က္သြားခဲ့ရပါတယ္။ ရခိုင္အမ်ားအျပားကလည္း ရိုဟင္ဂ်ာေတြ မရွိၾကေတာ့လို႔ အသက္ေမြးဝမ္းေၾကာင္း ဆံုးရႈံးၾကရပါတယ္။
ေမး ။ ။ အၾကမ္းဖက္မႈ ျဖစ္ရတဲ့အေၾကာင္းရင္းေတြက ဘာေတြလို႔ ေျပာမလဲ။ သမိုင္းေၾကာင္း ေနာက္ခံေၾကာင့္ လား။ ဘာေၾကာင့္ စျဖစ္ရပါသလဲ။
ေျဖ ။ ။ သိပ္ၿပီးေတာ့ နက္ရိႈင္းပါတယ္။ ႏွစ္ဘက္စလံုးမွာ က်န္တဘက္ကို အျပစ္တင္တဲ့ ဇာတ္ေၾကာင္းကိုယ္စီ ရွိၾကပါတယ္။ ရခိုင္ေတြဆိုရင္ တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးတမ်ဳိး ျဖစ္ပါတယ္။ သူတုိ႔ဟာ လူအမ်ားစု ဗမာေတြကို မေက်နပ္ၾကပါဘူး။ တျခားတုိင္းရင္းသားလူမ်ဳိးစုေတြကလည္း ဒီလိုပါပဲ။ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္၊ ေလးစားခံရမႈနဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈ ထိန္းသိမ္းခြင့္ ရရွိေရးတို႔အတြက္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ တိုက္ခိုက္လာခဲ့ၾကပါတယ္။ ဆုိေတာ့ ရခိုင္ေတြက ဒီျပႆနာကို ဗမာေတြ ဖန္တီးေပးတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ ကို အတင္းလက္ခံခိုင္းတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ ႏုိင္ငံသား ေတြ မဟုတ္လုိ႔ ဘယ္မွသြားခြင့္ မရွိပါဘူး။ ဒီလိုနဲ႔ ရခုိင္ေတြအတြက္ ျပႆနာျဖစ္ေအာင္ လုပ္ထား တယ္လို႔ မွတ္ယူၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတုိ႔ဟာ ဗမာေတြကို မေက်နပ္ၾကပါဘူး။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြကို မေက်နပ္ၾကပါဘူး။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြကိုပဲ ဂရုစိုက္ ၾကရမလား ဆိုၿပီးေတာ့ ျပည္ပႏိုင္ငံ အဖြဲ႔အစည္းေတြ ကိုလည္း မေက်နပ္ၾကပါဘူး။
တခ်ိန္တည္းမွာပဲ ရခိုင္ေတြဟာ ဒုကၡေရာက္ေနၾကပါ တယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြၾကေတာ့ ရခိုင္ေတြက သူတုိ႔ကို ဒုတိယတန္းစားလို ဆက္ဆံတယ္ဆိုၿပီးေတာ့ ခံစားၾကရပါတယ္။ သူတုိ႔ကိုယ္သူတို႔ မတရားခုိးဝင္ လာသူေတြလို႔ မယူဆၾကပါဘူး။ ရခုိင္ေတြကေတာ့ အဲဒီလို ယူဆထားၾကပါတယ္။ ဆိုေတာ့ ဒါဟာ သိပ္ကိုနက္ရိႈင္းတဲ့ ဝိေရာဓိပါ။
ၿပီးေတာ့ ဒုတိယကမာၻစစ္တုန္းကဆို တဘက္က ဂ်ပန္နဲ႔ေပါင္းတယ္။ က်န္တဘက္က အဂၤလိပ္နဲ႔ေပါင္း တယ္။ ဘာသာေရးအရလည္း မူစလင္ နဲ႔ ဗုဒၶဘာသာ ျပႆနာၿပီးေတာ့ မူစလင္ေတြက သီးသီးျခားျခားေနေတာ့ ေဒသအတြင္းမွာ အစၥလာမ္အယူဝါဒီ ႀကီးထြားလာခ်ိန္ ဒီလူေတြဟာ အၾကမ္းဖက္သမားေတြ ျဖစ္လာႏုိင္တယ္လုိ႔ တြက္ၾကပါတယ္။ ဒီအေျခအေနမွာ သူတုိ႔ ဗုဒၶဘာသာ အစဥ္အလာကို ထိန္းသိမ္းရမယ္ ျဖစ္တယ္လုိ႔ ယူဆၾက ပါတယ္။ ဒီလိုနဲ႔ တဘက္နဲ႔တဘက္ အျပန္အလွန္ ေၾကာက္ရြံေနၾကတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
ေမး ။ ။ ဆိုေတာ့ ဒီမုိကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းေရး တျဖည္းျဖည္း အရွိန္ရလာၿပီ၊ စစ္တပ္အေရးပါတဲ့ အစိုးရကေန တျဖည္းျဖည္း လြတ္ကၽြတ္လာၿပီဆိုရင္ ဒီျပႆနာ ေမွးမိွန္သြားမယ္လို႔ ထင္ပါသလား။
ေျဖ ။ ။ ခင္မ်ား ဒီေမးခြန္းကိုေမးတာ ဝမ္းသာပါတယ္။ ထူးဆန္းအံ့ၾသဖို႔ေကာင္းတာက ဒီအေျခအေနမွာ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ အလုပ္မျဖစ္ႏုိင္တဲ့ကိစၥပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီမုိကေရစီေၾကာင့္ အေျခအေနဆိုးတာေတာ့ လံုးဝ မဟုတ္ပါဘူး။ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း ဒီမုိကေရစီ ထြန္းကားေရးအတြက္ က်ေနာ္တုိ႔ အားေပးၾကရမွာပါ။ ဒါေပမဲ့ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲတုန္းက ဒီ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ အတြက္ ကိုယ္စားျပဳခဲ့တာ မရွိပါဘူး။ ဒါကို သြားလုပ္ရင္ ႏိုင္ငံေရးအရ ေသေၾကာင္းႀကံစည္ရာ ျဖစ္ပါတယ္။ တခ်ဳိ ႔က ဒါကို တုိင္းျပည္အတြက္ အႏၱရာယ္ျဖစ္ႏုိင္တယ္လို႔ ယူဆထားၾကတာပါ။ ဆိုေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲ နီးလာေလ၊ အစိုးရအေနနဲ႔ ျပႆနာကို ကိုင္တြယ္ဖို႔ ခက္ေလ ျဖစ္တာပါ။ သူတုိ႔က ထိထိေရာက္ေရာက္ ကိုင္တြယ္ခ်င္သိေအာင္ ျမန္မာလူမ်ဳိး (၉၀) ရာခိုင္ႏႈန္းက ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ သူတုိ႔ႏုိင္ငံက တုိင္းရင္းသားေတြ မဟုတ္ဘူးလို႔ ျမင္ေနၾကတာပါ။ တခါ စစ္တပ္ကလည္း အာဏာႀကီးေနေတာ့ တိုင္းျပည္ကို ကာကြယ္ဖုိ႔အတြက္ ဆုိရင္ သူတုိ႔ႀကိဳက္တာ သူတုိ႔လုပ္ႏုိင္ပါတယ္။ လူထုကလည္း ေထာက္ခံမွာပါ။ ရိုဟင္ဂ်ာအေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ စစ္တပ္ဟာ လူထုရဲ ႔ ေထာက္ခံမႈကို မႀကံဳစဖူး ႀကီးႀကီးမားမား ရရွိေနတာပါ။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေနနဲ႔ ဒီအေျခအေနကို ေမ့ေပ်ာက္ထားလို႔ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။ ဒါဟာ ဗုဒၶ ဘာသာ တုိင္းျပည္ရဲ ႔ ဂုဏ္သိကၡာ၊ လံုၿခံဳေရးကို ကာကြယ္တဲ့ ကိစၥပါ။ သူဟာ တုိင္းျပည္ကို အက်င့္သိကၡာအရ ေခါင္းေဆာင္ေနရသူပါ။ လူ႔အခြင့္အေရး ရႈေထာင့္က ၾကည့္ရင္ေတာ့ ဘဝင္က်စရာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ အေျခအေန ဘယ္ေလာက္ရႈပ္ေထြးေနတယ္။ ဘယ္ေလာက္ ခက္ခဲေနတယ္ဆိုတာကို က်ေနာ္တုိ႔ နားလည္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ စာနာမႈ အေထာက္အပံ့နဲ႔ ကူညီေပးမယ့္ကိစၥေတြ လြယ္ကူေပမယ့္ က်ယ္က်ယ္ ျပန္႔ျပန္႔ အေျဖရွာဖို႔ဟာ သိပ္ၿပီးေတာ့ ခက္ခဲပါတယ္။
ေမး ။ ။ တကယ္ေတာ့ ကမာၻတဝွမ္းမွာလည္း လူေတြ အတြက္ အေရးအႀကီးဆံုးက လံုၿခံဳမႈနဲ႔ အေျခခံစားဝတ္ ေနေရးကိစၥေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီမိုကေရစီဆိုတာက အခုအခါမွာ ဇိမ္ခံပစၥည္းတခုလို ျဖစ္လာေနတာပါ။ ဆိုေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံသား အမ်ားစုက ဒီမုိကေရစီကို လိုခ်င္ၾကတယ္ ထင္ပါသလား။
ေျဖ ။ ။ သူတို႔ လိုခ်င္ၾကတယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ လံုးဝေသခ်ာပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ (၂၅) နွစ္တုန္းကလည္း ဆိုဗီယက္ျပည္ေထာင္စုႀကီး ၿပိဳကြဲၿပီးေတာ့ ႏုိင္ငံအမ်ား အျပား ဒီမုိကေရစီ လိႈင္းတပိုးေတြ ျမွင့္တက္လာခဲ့ပါ တယ္။ တခါတခါ လူေတြက ဒီမိုကေရစီေပၚမွာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ထားတာ သိပ္ၿပီးေတာ့ ျမင့္မားလြန္တယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ ဒီမိုကေရစီရရင္ပဲ အေမရိကန္လုိ၊ ဂ်ပန္လို အာဏာႀကီးထြားလာမယ္။ ခ်မ္းသာလာေတာ့မယ္လို႔ ထင္တတ္ၾကပါတယ္။ ဒီလိုျဖစ္လာႏုိင္စရာ မရွိိတဲ့ အေျခအေနေတြလည္း ရွိတတ္ပါတယ္။
တခါ ျမန္မာႏိုင္ငံလိုိ ႏုိင္ငံမ်ဳိးမွာ လူေတြဟာ ႏွစ္ေပါင္း (၅၀) စကားေျပာခြင့္ ပိတ္ပင္ခံခဲ့ရပါတယ္။ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆုိခြင့္ရေအာင္ က်ေနာ္တုိ႔က အားေပး ကူညီခဲ့ပါတယ္။ သူတုိ႔ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေျပာလာ ေတာ့ ေျပာတာေတြကို က်ေနာ္တုိ႔ မႀကိဳက္ပါဘူး။ က်ေနာ္တို႔က Civil Liberty ျပည္သူ႔လြတ္လပ္ခြင့္ကို ေျပာေစခ်င္ပါတယ္။ သူတုိ႔က သူတို႔ေျပာခ်င္တာကို ေျပာပါတယ္။ ဒါကို ဘယ္လို ကိုင္တြယ္ရမွာလဲ။ လြတ္လပ္စြာ ေျပာဆိုခြင့္နဲ႔ လူတိုင္းကို ကာကြယ္ ရမယ္ဆိုတဲ့ တာဝန္ကို ဘယ္လုိ ထိန္းညိွၾကမလဲ။
ေမး ။ ။ သူတုိ႔ ေျပာတာကို က်ေနာ္တို႔ မႀကိဳက္ဘူး ဆိုတဲ့ေနရာမွာ ဘယ္သူကို ေျပာတာလဲ။ အခုတေလာ သိပ္နာမည္ႀကီးေနတဲ့ ဦးဝိရသူ ကို ေျပာတာလား။
ေျဖ ။ ။ မဟုတ္ပါဘူး။ သူတေယာက္တည္း မဟုတ္ပါဘူး။ သူက အဲဒီသေဘာထား ရွိသူေတြကို ကိုယ္စားျပဳတယ္ ဆိုတာ မွန္ပါတယ္။ လူေတြက ဒီ ရိုဟင္ဂ်ာ ဆိုသူေတြဟာ ဥပေဒမဲ့ ခုိးဝင္လာသူေတြ၊ မူစလင္ေတြက အႏၱရာယ္ တရပ္ ျဖစ္ေစတယ္ စသျဖင့္ ေျပာဆိုေနၾကတာပါ။ တနည္းအားျဖင့္ ေျပာရရင္ racism လူမ်ဳိးခြဲျခားေရးဝါဒ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကလဲ လူမႈအဖြဲ႔အစည္းတိုင္းမွာ ေတြ႔ရပါတယ္။ လူတုိင္းမွာလည္း ဒီလိုပဲ ရွိတတ္ပါတယ္။ ဒါကို ဘယ္လို ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းမလဲဆိုတာက အေရးႀကီး ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ စစ္အာဏာရွင္ေအာက္မွာ ႏွစ္ေပါင္း (၅၀) ေနခဲ့ရေလေတာ့ ဒီကိစၥကို လံုးဝျပစ္ပယ္ ထားခဲ့တာပါ။ အခုေတာ့ ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေအးခဲထားခဲ့တဲ့ ျပႆနာကို အခု ႀကံဳေတြ႔ေနရပါၿပီ။
ေမး ။ ။ ခင္မ်ားနဲ႔ Kurt Campbell တုိ႔ဟာ Obama အစိုးရလက္ထက္တုန္းက ျမန္မာႏုိင္ငံမူဝါဒ ခ်မွတ္တဲ့ ေနရာမွာ အေကာင္အထည္ ေဖာ္တဲ့ေနရာမွာ အင္မတန္ တက္တက္ၾကြၾကြ ပါဝင္ခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ နဲ႔ Cuba ႏိုင္ငံတို႔ဟာ သူ႔လက္ထက္ ႏိုင္ငံျခားဆက္ဆံေရးမွာ အေအာင္ျမင္ဆံုး ႏုိင္ငံေတြလို႔လဲ ယူဆခဲ့ၾကတာပါ။ အခုျပန္ေျပာင္းၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ခင္မ်ားရဲ ႔ ထိေတြ႔ ဆက္ဆံမႈေတြဟာ သိပ္ၿပီးေစာခဲ့တယ္လို႔ သံုးသပ္ မိပါသလား။
ေျဖ ။ ။ ဒီေမးခြန္းဟာ တခ်ိန္လံုး အေမးခံခဲ့ရတဲ့ ေမးခြန္း ပါ။ က်ေနာ္နဲ႔ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ေတြၾကား မၾကာခဏ ေျပာျဖစ္ပါတယ္။ ရခိုင္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ငါတုိ႔ ဒီထက္ပိုၿပီးေတာ့ လုပ္ႏုိင္ခဲ့တာ ရွိသလားလုိ႔။ က်ေနာ္ အခု Myanmar Days ဆိုတဲ့ ေခါင္းစဥ္နဲ႔ က်ေနာ့္ အေတြ႔အႀကံဳ စာအုပ္တအုပ္ေရးဖို႔ လုပ္ေနပါတယ္။ George Orwell ရဲ ႔ Burmese Days လို႔ေပါ့။ အားလံုးကို ၿခံဳၾကည့္ရင္ ေနာင္တရတာ မရွိပါဘူး။ က်ေနာ္ တာဝန္ယူခဲ့တုန္းက ရခိုင္အေရး၊ ရိုဟင္ဂ်ာအေရးဟာ အမဲစက္တစက္ ျဖစ္ခဲ့တယ္လို႔ အၿမဲေျပာပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တုိ႔ရဲ ႔ မူဝါဒေတြ၊ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြ သိပ္လက္ေတြ႔ က်တယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။
က်ေနာ္တို႔ တာဝန္ဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံကို ကယ္တင္ဖုိ႔ မဟုတ္ ပါဘူး။ ျမန္မာႏုိင္ငံ ေအာင္ျမင္မႈရဖို႔အတြက္လည္း က်ေနာ္တုိ႔ တာဝန္ယူထားတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ျမန္မာ ျပည္သူေတြရဲ ႔ တာဝန္သာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔ဘာသာ သူတုိ႔ တိုက္ပြဲဝင္ ရုန္းကန္တာကိုပဲ က်ေနာ္တို႔က ကူညီတာပါ။ ဒီအတြက္ က်ေနာ္ သိပ္ၿပီးေတာ့ ဂုဏ္ယူပါတယ္။ က်ေနာ္က ေနျပည္ေတာ္နဲ႔ က်ေနာ္ေနတဲ့ ရန္ကုန္ကလြဲရင္ ရခိုင္မွာ အမ်ားဆံုး ေနခဲ့ပါတယ္။ က်ေနာ္ သူတုိ႔ကို သတိေပးခဲ့ပါတယ္။ အခ်ိန္ကာလဟာ မင္းတို႔ဘက္မွာ မရွိဘူး။ မင္းတုိ႔လည္း အက်ဳိးရွိမွာ မဟုတ္ဘူးလို႔ ေျပာခဲ့ပါတယ္။ တကယ္လဲ သူတုိ႔အတြက္ အက်ဳိးမရွိပါဘူး။ အခုျဖစ္တဲ့ကိစၥမွာ ရခိုင္ဘက္က မႏုိင္ပါဘူး။ ျမန္မာျပည္သူေတြ မႏုိင္ပါဘူး။ အရႈံးအႏိုင္ ျပန္ေျပာရင္ ဒီကိစၥမွာ ဘယ္သူမွ မႏုိင္ပါဘူး။
ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ အထီးက်န္ပစ္ပယ္ခံရတယ္။ သူတုိ႔ရဲ ႔ ဂုဏ္သတင္း ရိုက္ခ်ဳိးခံလုိက္ရတယ္။ ရင္းႏီွးျမဳပ္ႏံွမႈေတြ ဆံုးရႈံးတယ္။ တရုတ္ဆီကပဲ လာေတာ့တယ္။ တရုတ္ကို ႀကိဳက္မႀကိဳက္ေတာ့ က်ေနာ္ မေသခ်ာပါဘူး။ ရခိုင္ေတြကလည္း လုိအပ္ေနတဲ့ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ၊ ေလးစားခံရမႈေတြ ဆံုးရႈံးခံတဲ့အျပင္ လံုၿခံဳေရး စိတ္မခ်ႏုိင္တဲ့ အေျခအေနကို ေရာက္လာခဲ့ပါတယ္။
Share:

21 November, 2017

UEHRD လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားႏွင့္ ရခိုင္ျပည္နယ္ အေျခအေနေျပာၾကားခ်က္ (အင္တာဗ်ဴး)

ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း လူသားခ်င္းစာနာမႈ အကူအညီအေထာက္အပံ့ေပးေရး၊ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရး၊ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးစီမံကိန္းလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး UEHRD ၏ Information and Communications ဒါ႐ိုက္တာဦးေက်ာ္ၿမိဳင္ကို Mizzima Media Group ၏ အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ဦးစိုးျမင့္က ေတြ႕ဆံုေမးျမန္း ထားပါသည္။
"ေအာင္ျမင္ေအာင္လုပ္ရမွာေပါ့၊ ေအာင္ျမင္လို႔ရွိရင္ ဒီ Modeling (ပံုစံ)ကို Conflict ျဖစ္တဲ့ တျခားျပည္ နယ္ေတြ တုိင္းေတြမွာ Replicate (ပံုစံတူ) လုပ္လို႔ရတယ္၊ အတုယူၿပီးေတာ့ လုပ္လုိ႔ရတယ္။ ဒီျပႆနာ ေအးသြားတယ္ဆုိရင္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ကုိ အာ႐ံုစိုက္ၿပီးေတာ့ လူႀကီးေတြက ပုိလုပ္လို႔ ရတယ္..."
"UEHRD ကျပည္ေထာင္စုအဆင့္နဲ႔ ခ်ီၿပီးေတာ့လုပ္တဲ့ လုပ္ငန္းရပ္ႀကီးေပါ့။ ဒီဟာႀကီး ေအာင္ျမင္သြား လို႔ရွိရင္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔က ဒီမုိကရက္တစ္ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုႀကီး  ျဖစ္ဖုိ႔အတြက္ကလည္း ပိုၿပီးေတာ့ လမ္းကနီးလာၿပီ။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကုိကၽြန္ေတာ္တုိ႔ အာ႐ုံစုိက္ၿပီးေတာ့လုပ္ႏုိင္မယ္။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔ ဒီေနရာမွာ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔က ႐ႈံးလို႔ကိုမရေတာ့ဘူး၊ ႏုိင္ကုိႏုိင္ရမယ္ဆုိတဲ့ သႏၷိဌာန္နဲ႔ ျပည္သူေတြနဲ႔ အစုိးရနဲ႔ တပ္မေတာ္နဲ႔ တစ္သားတည္း ႀကိဳးစားဖို႔လိုတယ္လို႔ ကၽြန္ေတာ္ ေျပာခ်င္ပါတယ္..."
MIZZIMA - ဆရာ မဂၤလာပါဆရာ။
UKM - မဂၤလာပါ။
MIZZIMA - UEHRD ျမန္မာလိုဆုိရင္ေတာ့ ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း လူသားခ်င္းစာနာမႈ အကူအညီအေထာက္ အပံ့ေပးေရး၊ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရး၊ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးစီမံကိန္းေပါ့။ အဲဒီ UEHRD ဘယ္လိုျဖစ္လာတယ္၊ ဘာေၾကာင့္ဖြဲ႔စည္းခဲ့ရတယ္၊ ဘာရည္ရြယ္ခ်က္ေတြရွိတယ္ ဆုိတာကို ေျပာျပပါလား။
UKM - အဲဒါကုိေျပာရမယ္ဆုိရင္ေတာ့ UEHRD ထဲမွာ ေနာက္ဆံုးက R ကေတာ့ ရခိုင္ေပါ့။ D ကေတာ့ Development ေပါ့။ အဲ့ေတာ့ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ျပႆနာေတြ ရွိခဲ့တာေတာ့ ၾကာပါၿပီ။ ဒါေပမယ့္ ေနာက္ပိုင္းျဖစ္ လာတာက ၾသဂုတ္လ ၂၅ ရက္ေန႔မွာ တို္က္ခို္က္တဲ့ကိစၥေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ တပ္ကလည္း သြားၿပီး နယ္ေျမရွင္းလင္းေရးေတြ လုပ္ရတယ္။ လုပ္တဲ့အခါမွာ လုပ္တဲ့အေပၚမွာ မူတည္ၿပီးေတာ့ တစ္ဖက္ႏုိင္ငံကုိ အစုလိုက္အၿပံဳလိုက္ ထြက္သြားၾကတယ္။ ထြက္သြားၿပီးတဲ့ အခါက်ေတာ့ ႏုိင္ငံတကာ ကေပါ့ေနာ္ အမ်ိဳးမ်ိဳးစြပ္စြဲၾကတယ္၊ အျပစ္တင္ၾကတယ္။ အဲလိုမ်ိဳး အျပစ္တင္စြပ္စြဲတဲ့အထဲမွာ ဘာေတြ ပါလာလဲ ဆုိေတာ့ တကယ့္ကုိ လူတစ္ေယာက္ကပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အစုိးရ တစ္ခုကပဲျဖစ္ျဖစ္ ေျပာမယ္ဆုိရင္ စဥ္းစဥ္းစားစားေျပာ ရမယ့္စကားလံုးေတြ လူမ်ိဳးျပဳန္းသတ္တယ္ ဆိုတဲ့စကားလံုးေတြေပါ့။ အဲလုိေတြသံုးလာၾကတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့   ျမန္မာ့ တပ္မေတာ္အေနနဲ႔ မုဒိမ္းက်င့္တယ္၊ ရြာေတြမီး႐ႈိ႕တယ္၊ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ပတ္သက္ တာေတြ ခ်ိဳးေဖာက္တယ္ စသျဖင့္ေပါ့ေနာ္။ ဒါေတြကုိ လြယ္လြယ္ကူကူ တြင္တြင္က်ယ္က်ယ္ ေလ်ာက္ၿပီးေတာ့ ေျပာၾကတယ္ေပါ့ေနာ္။ တစ္ေယာက္ကေျပာလိုက္ ေနာက္တစ္ေယာက္ကေန တဆင့္စကား တဆင့္ၾကားၿပီးေတာ့ ဒီလုိေတြ ေျပာလာတဲ့အခါ၊ ဒီလိုေတြမ်ားလာတဲ့အခါက်ေတာ့ ဒီျပႆနာကုိ သမာ႐ုိးက် ေျဖရွင္းလို႔ေတာ့မရေတာ့ဘူး။ ဘယ္လုိေျဖရွင္းရမလဲဆုိေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္စကားနဲ႔ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ ယႏၱရားအသစ္တစ္ခုလိုတယ္။ ဝန္ႀကီးဌာနေတြအားလုံးေပါင္းၿပီးေတာ့ လုပ္လို႔မရဘူး။ ကုမၸဏီေတြအားလုံး ေပါင္းၿပီးေတာ့ လုပ္လို႔လည္းမရဘူး။ ဥပမာ- စီးပြားေရးက႑မွာဆို P to P ဆိုတာရွိပါတယ္။ Private Public Partnership - PPP နဲ႔လည္းမရဘူး။ သူနဲ႔လည္း မရပါဘူး။ သူက ျမန္မာႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့ ျပည္သူတစ္ရပ္လံုး ကလည္း ပါဝင္ရမယ္။ စီးပြားေရးသမားေတြကလည္း ပါဝင္ရမယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ အခါတုိင္း ကၽြန္ေတာ္တို႔ အကူအညီယူေနက် ကုလသမဂၢလက္ေအာက္မွာရွိတဲ့ ေအဂ်င္စီေတြ ဥပမာဆုိရင္ UNDP ၊ UNICEF ၊ UNHCR စသျဖင့္ အဲ့လုိေအဂ်င္စီေတြကလည္း အကူအညီယူရမယ္။ အဲလုိ အကူအညီယူတဲ့အခါမွာ UEHRD ရဲ႕လုပ္ငန္းႀကီးသံုးရပ္ျဖစ္တဲ့ ပထမတစ္ခ်က္ကေတာ့ လူသားခ်င္းစာနာစြာ အကူအညီေပးေရးေပါ့။ ေနာက္တစ္ခု က ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရး၊ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရးဆုိတာက ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကုိ ေရာက္သြား တဲ့ ဒုကၡသည္ေတြကုိ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရး၊ ၿပီးတဲ့အခါက်ေတာ့ Development ေပါ့။ သူကေတာ့ အမ်ားသိတဲ့ အတုိင္းပဲ ေန႔ခ်င္းညခ်င္း လုပ္လို႔ရတဲ့အရာ မဟုတ္ဘူး။ ေရရွည္လုပ္ရမယ့္လုပ္ငန္းေပါ့။ ေရတုိလုပ္ငန္းရွိတယ္၊ ေရရွည္လုပ္ငန္းရွိတယ္ စသည္ျဖင့္ေပါ့။ အဲဒါေတြကုိ လုပ္ဖို႔အတြက္ လိုအပ္လို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေနနဲ႔ ေလးဦးေကာ္မတီကုိ ဖြဲ႔လိုက္ပါတယ္။ အဲဒီအထဲမွာ သူက ဥကၠ႒ျဖစ္တယ္။ ေဒါက္တာဝင္းျမတ္ေအး ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီးေပ့ါ။ ၿပီးေတာ့ ေဒါက္တာေအာင္ထြန္းသက္၊ ၿပီးေတာ့ကၽြန္ေတာ္ပါ။ ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ ဘယ္လုိတာဝန္ ေပးထားလဲဆိုေတာ့ Information and Communications ဒါ႐ိုက္တာ။ အမွန္အားျဖင့္ ေျပာရမယ္ဆုိရင္ ေဒါက္တာေအာင္ထြန္းသက္ကေတာ့ ကုမၸဏီတစ္ခုမွာ CEO သေဘာမ်ိဳးေပါ့။ ဒါေပမယ့္ ဒါကကုမၸဏီ မဟုတ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ CEO လည္းမဟုတ္ဘူး။ ဒီလုပ္ငန္းႀကီးတစ္ခုလံုးကုိ ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြ ျပည့္ျပည့္ဝဝ ေအာင္ျမင္ေအာင္လုပ္ဖို႔ သူ႔မွာတာဝန္ရွိပါတယ္။ အဲ့ေတာ့ အခုလည္း အင္တုိက္အားတုိက္ စလုပ္ေနပါတယ္။

MIZZIMA - အဓိကရည္ရြယ္ခ်က္ေတြထဲမွာ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ပံ့မႈေတြ ေပးဖို႔ ၊ ျပန္လည္ေနရာခ် ထားေရး၊ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးဆုိေတာ့ ဘယ္သူေတြနဲ႔ လက္တြဲၿပီးေတာ့ အဓိကထားၿပီးေတာ့ လုပ္သြားမယ္လို႔ ျပင္ဆင္ေနလဲခင္ဗ်။
UKM - ဟုတ္ကဲ့၊ အဲဒီဟာက Resources ကိုၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ UEHRD က ဘယ္လိုလဲဆိုေတာ့ Institutional Resources ေပါ့။ Institution ႀကီးတစ္ခု။ ၿပီးတဲ့အခါက်ေတာ့ Human Resources ကေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က တစ္ႏုိင္ငံလံုးကုိ မိန္႔ခြန္းေျပာတဲ့အထဲမွာ ျမန္မာျပည္သူျပည္သားေတြအားလံုး ျပည္တြင္း မွာ ရွိတဲ့ ျမန္မာျပည္သူျပည္သားေတြ ႏုိင္ငံျခားမွာေနတဲ့ ျပည္ေထာင္စု သားသမီးေတြေပါ့ေနာ္၊ သူကေတာ့   ျပည္ေထာင္စုကုိ အေလးထားၿပီးေတာ့ ေျပာတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ျမန္မာျပည္ေပၚမွာ ေစတနာ၊ ေမတၱာရွိတဲ့ ႏုိင္ငံျခားသားေတြလည္း ပါတယ္။ အဲဒါနဲ႔ ပါတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ပုဂၢလိက လုပ္ငန္းရွင္ေတြဆီမွာ အလွဴခံတဲ့ကိစၥေတြလည္း ေျပာမယ္ဆုိရင္ ပြဲေတြလည္း ၿပီးသြားပါၿပီ။ ပိုက္ဆံေတြလည္း အမ်ားႀကီးရထားတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဘဏ္စာရင္းေတြလည္း ဖြင့္ထားတယ္။ ဘဏ္စာရင္းေတြလည္း ဘယ္မွာထည့္ရမယ္ဆုိတာကုိလည္း ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ Website မွာ အတိအလင္း ေၾကညာထားပါတယ္။ ၿပီးတဲ့အခါက်ေတာ့ လူမႈဝန္ထမ္းဝန္ႀကီးဌာနမွာဆိုရင္လည္း လွဴခ်င္လို႔ရွိရင္ ဘယ္လိုလွဴရမယ္ဆုိတဲ့ Guide Lines ေတြကုိ ျမန္မာလိုတင္ျပထားတာ ရွိပါတယ္။ ဥပမာ- ဆုိပါစို႔ မိသားစု တစ္စု ဆိုလို႔ရွိရင္ ျခင္ေထာင္၊ အစားေသာက္ အုိးခြက္ပန္းကန္ စသည္ျဖင့္ေပါ့ေနာ္။ နမူနာေလးေတြ တင္ထားေပးပါတယ္။ အဲ့ေတာ့ ျပန္ၿပီးေတာ့ ၿခံဳေျပာရမယ္ဆုိရင္ေတာ့ ျပည္တြင္းျပည္ပ၊ UN ေအဂ်င္စီ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ AGD တုိ႔လို ကမာၻ႔ဘဏ္တုိ႔လို ဒီအဖြဲ႔အစည္းေတြလည္း ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ အဓိကအထဲမွာ ဘာပါလဲဆုိေတာ့ UNHCR ကလည္း ပါတယ္။ UNCICEF တို႔ World Food Program တို႔ အကုန္လံုးပါပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ တစ္ခုပဲရွိတာက သူတုိ႔က ဒီလုိကူညီေပးတဲ့အခါမွာ သူတုိ႔ဝန္ထမ္းေတြက ကုလသမဂၢက ခ်မွတ္ထားတဲ့ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္း Code of Conduct အတုိင္း တိတိက်က် လိုက္နာေဆာင္ရြက္ဖို႔ လုိပါတယ္။
MIZZIMA - ခုနက ဆရာေျပာတဲ့အထဲမွာ Private Sector ေပါ့။ ပုဂၢလိက လုပ္ငန္းေပါ့။ ႏုိင္ငံေတာ္ အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ကေန ဒီဟာကုိ စဖြဲ႔လိုက္တဲ့အခါ ပုဂၢလိက လုပ္ငန္းရွင္ေတြ မမွားဘူးဆုိရင္ ေဒၚလာ ၁၃ သန္းေလာက္နဲ႔ ညီမွ်တဲ့ ျမန္မာေငြေတြ လွဴခဲ့တယ္ေပါ့ေနာ္။ ဆုိေတာ့ အခုလတ္တေလာမွာ ပုဂၢလိက လုပ္ငန္းရွင္ေတြ သူတို႔က UEHRD ကုိ ဘယ္လိုမ်ိဳး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေနလဲ ဘာေတြလုပ္ေဆာင္ေနလဲခင္ဗ်။
UKM - အဲဒါကကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ပြဲဦးထြက္ ဘယ္လိုစလိုက္လဲဆုိေတာ့ UEHRD ထြက္လာၿပီးတဲ့ ေနာက္ပိုင္းမွာ ေဒါက္တာေအာင္ထြန္းသက္က UMCFFI ရံုးခ်ဳပ္မွာ သူအစည္းအေဝးေခၚပါတယ္။ အဲဒီအစည္းအေဝးကလည္း UNFCCI ရဲ႕ ဥကၠ႒တုိ႔ ဘာတုိ႔က ကမကထလုပ္ၿပီးေတာ့ လုပ္ေပးတာပါ။ သူတုိ႔႐ံုးမွာပဲ။ အဲဒီမွာကနဦး Task Forces ႀကီး ၉ ခုဖြဲ႔႔ပါတယ္။ အဲ့ဒီထဲမွာ ကၽြန္ေတာ့္ Task Forces လည္းပါပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ကကၽြန္ေတာ့္ Task Forces ထဲမွာ ေခါင္းေဆာင္ရမယ္ဆိုၿပီးေတာ့ တာဝန္ေပးပါတယ္။ ေပးတဲ့အခါက်ေတာ့ အဓိက,ကေတာ့ တစ္ဖက္ႏုိင္ငံကုိ တိမ္းေရွာင္သြားတဲ့ လူေတြ ျပန္လာဖုိ႔ဆုိတာက ေဆာက္လုပ္ေရးက ေတာ္ေတာ္ကုိအေရးႀကီး တယ္။ ေဆာက္လုပ္ေရးမွာ ႏွစ္ပုိင္းေပါ့ေနာ္။ အိမ္ေတြေဆာက္ဖုိ႔ကိစၥရယ္ လမ္းေတြ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ေက်ာင္းေတြ ဘာေတြ အေျခခံအေဆာက္အအံုပိုင္းေပါ့။ ေဆာက္ဖုိ႔ကိစၥေတြ ပါတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အဲဒီမွာ သက္ဆုိင္ရာ ေခါင္းေဆာင္ေတြ ေရြးၿပီးေတာ့ေပါ့ေနာ္ သူတို႔ဆုိရင္ စၿပီးေတာ့ လုပ္ေနပါၿပီ...
MIZZIMA - အဲဒါက ရခုိင္ ေမာင္ေတာမွာေပါ့ ?
UKM - ဟုတ္ပါတယ္။ အဲဒီေဒသမွာပါ။ စလုပ္ေနၿပီဆုိေတာ့ ဘယ္ကစလဲဆုိေတာ့ ရခိုင္မွာက်န္ခဲ့တဲ့ တိုင္းရင္းသားေတြေပါ့ .. ၿမိဳတို႔၊ သက္တို႔ နဲ႔ဟိႏၵဴေတြအတြက္ေပါ့။ သူတို႔အတြက္ကုိ စၿပီးေတာ့ လုပ္ေပးပါတယ္။ အခု အိမ္ေတြဘာေတြေဆာက္တယ္။ သတင္းစာေတြထဲမွာလဲ ဓာတ္ပံုေတြဘာေတြ ပါပါတယ္။ အဲဒါေတြက လုပ္ေနပါၿပီ။ ဒါေပမယ့္ အဲဒါေတြတင္ မၿပီးေသးဘူးခင္ဗ်။ အရင္တုန္းကဆုိရင္ ေခတ္အဆက္ဆက္က အစုိးရေတြ လုပ္ခဲ့တဲ့အေပၚမွာ ႏိုင္ငံတကာက ဘယ္လိုေျပာၾကလဲဆုိေတာ့ မြတ္စလင္ေတြ ေနတဲ့ေနရာေတြက သန္႔ရွင္းမႈလည္းမရွိဘူး၊ ေရေတြဘာေတြလည္း ေကာင္းေကာင္းမရဘူး၊ အျပင္လည္းထြက္လို႔မရဘူး၊ လူ႔အခြင့္ အေရးနဲ႔လည္း မကိုက္ညီဘူးဆိုၿပီးေတာ့ အမ်ိဳးမ်ိဳး ေျပာၾကတယ္။ အဲလိုမ်ိဳး ေျပာခဲ့တာေတြ စြပ္စြဲခ်က္ေတြ ရွိခဲ့တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အခုေရွ႕ေလွ်ာက္ လုပ္မယ့္လုပ္ငန္းေတြက်ေတာ့ ဒီဟာေတြ စြပ္စြဲခ်က္ေတြ ေျဖေလ်ာ့တဲ့အေနနဲ႔ အိမ္ဆုိရင္လည္း ပုိၿပီးေတာ့ ေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္ျဖစ္ရမယ္။ လမ္းဆုိရင္လည္း ေကာင္း ရမယ္။ ေရတြင္း၊ ေက်ာင္း၊ စသည္ျဖင့္ အကုန္လံုးျပည့္ျပည့္စံုစံု လုပ္ေပးဖုိ႔ အစုိးရကလည္း ေစတနာရွိပါတယ္။

MIZZIMA - ေနာက္တစ္ခုက ဆရာေျပာတဲ့ထဲမွာလည္း တစ္ခုပါတယ္။ ႏုိင္ငံတကာအဖြဲ႔အစည္းေတြ ကုလသမဂၢရဲ႕ လက္ေအာက္ခံအဖြဲ႔အစည္းေတြ ၿပီးေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အေျခစိုက္တဲ့ နုိင္ငံျခားသံ႐ံုးေတြ ေပါ့ေနာ္။ သူတို႔ကေရာ UEHRD အေပၚမွာ ဘယ္လိုမ်ိဳး တုန္႔ျပန္လဲ၊ ဘယ္လိုမ်ိဳး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈေတြ လုပ္ေနလဲခင္ဗ်။
UKM - ဟုတ္ကဲ့။ အခုအဲဒီဟာက ဘယ္လုိလဲဆုိေတာ့ ဥကၠ႒က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၊ ဒုတိယဥကၠ႒က ေဒါက္တာဝင္းျမတ္ေအးပါ။ အဲ့ေတာ့ ေဒါက္တာဝင္းျမတ္ေအးက သူ႔ဝန္ႀကီးဌာနက ဒါ တုိက္႐ိုက္ဆုိင္ေနေတာ့ သူ႔ဆီကုိပဲ ဦးတည္ၿပီးေတာ့ သြားေနၾကပါတယ္။ အဲဒါကလည္း သတင္းစာထဲမွာလည္း ပါပါတယ္။ သံ႐ုံးေတြက သြားေတြ႔ၾကတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ လွဴခ်င္တဲ့ အလွဴရွင္ေတြ သြားေတြ႔ၾကတယ္။ ျပည္တြင္းမွာ လွဴတဲ့ လူေတြ လည္း လွဴၾကပါတယ္။ အဲဒါကို ကၽြန္ေတာ္ေျပာရမယ္ဆုိလို႔ရွိရင္ အရွိန္ကေတာ့ တျဖည္းျဖည္း ျမင့္လာတာေပါ့ေနာ္။ ပိုပိုၿပီးေတာ့မ်ားလာတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔အေနနဲ႔ ျပည္သူကုိသိေအာင္ ေနာက္ၿပီးေတာ့  ျပန္ၾကားေရးလုပ္ငန္း လုပ္တဲ့ေနရာမွာ အားမရေသးပါဘူး။ ဒီထက္ပုိၿပီးေတာ့ လုပ္ဖို႔လိုပါတယ္။
MIZZIMA - အခုလွဴတာအျပင္ ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႔အစည္းေတြ၊ ႏုိင္ငံတကာအစုိးရေတြက လွဴတာအျပင္ ဘယ္လိုမ်ိဳး သူတို႔ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ႏုိင္မယ္လုိ႔ ထင္လဲဆရာ။
UKM - အဲဒါကေတာ့ သမာရိုးက် ေျပာရမယ္ဆုိရင္ အဓိက Development ကုိ ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ United Nation Development Program ကၽြန္ေတာ္လည္း အဲဒီမွာ ၁၆ ႏွစ္ေလာက္ လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီက႐ံုးမွာလည္း ၄ ႏွစ္ေလာက္လုပ္ခဲ့တယ္ Program Officer အေနနဲ႔။ အဲ့ေတာ့ သူတုိ႔က ျမန္မာျပည္ တစ္ႏိုင္ငံလံုးအတြက္ကုိ Development Program  ရွိပါတယ္။ အဲလိုရွိၿပီးေတာ့ ေလးႏွစ္တစ္ခါ သူတို႔ Country Program လုပ္ရတယ္။ အဲလို လုပ္ရတဲ့အခါက်ရင္ ဒီေလးႏွစ္ကုိ ဘယ္ေလာက္ လ်ာထားမယ္ ဆုိၿပီးေတာ့။ ဒါက ပံုမွန္လုပ္ေနတဲ့ကိစၥ။ အခု ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ ျဖစ္လာတဲ့ကိစၥက်ေတာ့ အေရးေပၚ။ အေရးေပၚျဖစ္လာ တဲ့အခါ က်ေတာ့ UNDP မွာလုပ္တဲ့ အႀကီးအကဲေပါ့ ။သူက ဌာေနပုဂၢိဳလ္လည္းျဖစ္တယ္။ က်န္တဲ့ေအဂ်င္စီေတြကုိ Coordinate လုပ္ၿပီးေတာ့ ညိႇညိႇႏႈိင္းႏႈိင္း နဲ႔ ဘယ္လိုစီမံကိန္းခ်ၿပီးေတာ့ လုပ္ရမယ္ဆုိတာက သူတို႔လုပ္မွာပါ။
MIZZIMA - ျမန္မာျပည္ထဲက ျပည္သူေတြကေတာ့ လွဴလို႔ရတယ္။ ဟုိတေလာကဆုိရင္ လူငယ္ေတြေပါ့ေနာ္။ ဝိုင္းၿပီးကူညီဖုိ႔ လူငယ္ေတြ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ ဆုိၿပီးေတာ့လည္းေတြ႔ပါတယ္။ ျပည္ပမွာေရာက္ေနတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံသားေတြကေရာ ဘယ္လုိမ်ိဳး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္လို႔ရသလဲ ဘာေတြလုပ္လို႔ရသလဲ။
UKM - အခုေလာေလာဆယ္ကေတာ့ ျပည္ပမွာရွိတဲ့ ႏုိင္ငံသူႏုိင္ငံသားေတြကုိ သံ႐ံုးေတြကတဆင့္၊ ကၽြန္ေတာ္တို႔ Website ေတြမွာလည္း သံ႐ံုး Link ေတြ အကုန္လံုး တင္ထားပါတယ္။ သံ႐ံုးေတြကေနတစ္ဆင့္ ဘယ္လိုေျပာထားလဲဆုိေတာ့ ဒီကေနၿပီးေတာ့ ညႊန္ၾကားခ်က္ေပးလုိက္ေတာ့ သံ႐ံုးတုိင္းက သူတုိ႔ႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့၊ သူတို႔ႏုိင္ငံမွာေနတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံသူ ႏုိင္ငံသားေတြကုိ စာျဖန္႔ပါတယ္။ အဲဒီစာကုိလည္း ကၽြန္ေတာ္ေတြ႔ရပါတယ္။ အဲ့ေတာ့ အဲဒီက ႏုိင္ငံသူ ႏုိင္ငံသားေတြအေနနဲ႔ကေတာ့ သူတို႔အသင္းအဖြဲ႔အလုိက္ တစ္ႏုိင္ငံနဲ႔တစ္ႏုိင္ငံ မတူပါဘူး။ ဥပမာ .. နယူးေယာက္မွာဆိုပါစို႔ Myanmar-US Chamber of Commerce ရွိပါတယ္။ သူတို႔ဆိုလည္း လွဴဖို႔ စိုင္းျပင္းၿပီးလုပ္မွာပါ။ အဲ့ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ နာမည္လည္းတြင္က်န္ခဲ့ေအာင္ဆိုၿပီး ေက်ာင္းကုိ တစ္ေက်ာင္းလွဴမလား ႏွစ္ေက်ာင္းလွဴမလား စသျဖင့္ အဲလုိေတြလုပ္လို႔ရပါတယ္။
MIZZIMA - ဟုတ္ကဲ့။ ဒီရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း လူသားခ်င္းစာနာမႈ အကူအညီအေထာက္အပံ့ေပးေရး၊ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရး၊ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးစီမံကိန္း UEHRD ရဲ႕ သူ႔လုပ္ငန္းမွာ အဓိကစိန္ေခၚမႈေတြ ေနာက္ၿပီးေတာ့ အခြင့္အေရးေပါ့။ ရခိုင္အတြက္ေရာ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြက္ေရာ အခြင့္အေရးေတြက ဘာေတြရွိတယ္လို႔ ထင္သလဲခင္ဗ်။
UKM - စိန္ေခၚမႈကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ျမင္တာကေတာ့ NLD အစုိးရ စတက္ကတည္းက စိန္ေခၚမႈေတြ ရွိခဲ့တယ္။ အဲဒီအထဲမွာ ဘာေတြပါလဲဆုိေတာ့ ကၽြန္ေတ္ာတုိ႔က သမာ႐ုိးက် Development မဟုတ္ဘူး။ စစ္အာဏာရွင္ပံုစံနဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့စနစ္ကေနၿပီးေတာ့ ဒီမုိကေရစီပံုစံနဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့စနစ္ကုိ ေျပာင္းေနတဲ့အခ်ိန္မွာ မ်ားေသာအားျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံသူ ႏုိ္င္ငံသားေတြက ဒီမိုကေရစီဆုိတာ ဘာမွ ေသေသခ်ာခ်ာ သိတာမဟုတ္ဘူး။ ဒီမိုကေရစီ ပန္းတုိင္ဆုိတာကုိလည္း ဘယ္နားရွိမွန္းမသိဘူး။ ေရာက္မွမေရာက္ဖူးေသးပဲကုိး။ ဒါက သြားရဦးမွာ။ အဲေတာ့ မသိတာပါတယ္။ အဲ့ေတာ့ စိန္ေခၚမႈက ဘာလဲဆုိေတာ့ Education ေပါ့။ ျပည္သူေတြကုိ ဒီမုိကေရစီဆုိတာ လုပ္ခ်င္တုိင္း လုပ္လို႔ရတဲ့ကိစၥ မဟုတ္ဘူး။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းေျပာသလို လမ္းေဘးမွာ င႐ုပ္သီးေျခာက္ လွန္းလို႔ရတဲ့ဟာ မဟုတ္ဘူး။ စည္းနဲ႔ကမ္းနဲ႔၊ လူကလည္း လူ႔စည္းကမ္း၊ ရဟန္းကလည္း ရဟန္းစည္းကမ္း၊ ဝန္ထမ္းကလည္း ဝန္ထမ္းစည္းကမ္း အဲလုိလုပ္မွ ေအာင္ျမင္မယ့္ဟာ ဆုိတာကုိ ျပည္သူေတြ သိဖို႔လိုပါတယ္။ ဒါကတစ္ခု။ ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ Development Challenge က ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ျပန္ေျပာမယ္ဆုိလို႔ရွိရင္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေနဝင္းအစုိးရ ၁၉၆၂ တုန္းက စၿပီးေတာ့ ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီ တက္လာတဲ့အခ်ိန္ထဲက ႏုိင္ငံကုိ ဆုိရွယ္လစ္ႏုိင္ငံဆုိၿပီးေတာ့လုပ္တာ ဆုိရွယ္လစ္ႏုိင္ငံဆုိၿပီးေတာ့ လုပ္တဲ့အခါမွာ ေစတနာနဲ႔လုပ္ေပမယ့္လည္း ေနာက္ပိုင္းက်ေတာ့ ေစတနာကေန ရုပ္လံုးက ေပၚမလာဘူး။ ေဝဒနာေတြျဖစ္ၿပီးေတာ့ ၈၈ ေတြပါျဖစ္လာတယ္။ အဲ့ေတာ့ အဲဒီမွာ ၂၆ ႏွစ္ေလာက္ စီးပြားေရးအေနနဲ႔ ခံခဲ့ရတယ္။ မတုိးတက္ဘူးေပါ့ေနာ္။ ေနာက္ပိုင္းက်ေတာ့ တပ္မေတာ္အစုိးရ SPDC တက္လာတဲ့အခါက်ေတာ့လည္း အေနာက္ႏုိင္ငံေတြက စစ္အစိုးရက ဒီမိုကေရစီကုိ မရေအာင္လုပ္ထားတယ္။ ဒီစစ္အစုိးရကုိ တုိက္မွပဲဆုိၿပီးေတာ့ နည္းအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ တိုက္တဲ့အခါက်ေတာ့ ေနာက္ဆံုးက်ေတာ့ ဆန္ရွင္ေတြ ျဖစ္လာတယ္။ ဆန္ရွင္ေတြျဖစ္လာေတာ့လည္း စီးပြားေရးက သူမ်ားေတြ တုိးတက္ေအာင္ လုပ္ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔က မတိုးတက္ႏိုင္ဘူး။ လက္ကုိ ေနာက္ျပန္ႀကိဳး တုပ္ထားသလိုျဖစ္ေနတယ္။ အဲေတာ့ Development Challenge ဒီဟာလည္း ပါပါတယ္။ ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ ေျပာခ်င္တာကေတာ့ အခု ကၽြန္ေတာ္တုိ႔က ေခတ္ႀကီးက ေျပာင္းသြားၿပီေပါ့ေနာ္။ Digital Aged ကုိ ေရာက္သြားၿပီဆုိေတာ့ ေကာင္းလည္းေကာင္းတယ္၊ မေကာင္းလည္းမေကာင္းဘူး။ ေကာင္းတဲ့ဟာေတြလည္း ရႏုိင္တယ္။ ဆုိးတဲ့ဟာေတြလည္း ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ အခုဆုိးတဲ့ဟာေတြ ဘာျဖစ္ႏုိင္သလဲဆုိေတာ့ အင္တာနက္ရဲ႕ Global Reached ေၾကာင့္ေပါ့။ တစ္ကမာၻလံုးက သိတယ္။ ဖုန္းသံုးစြဲမႈကလည္း သိပ္မ်ားေနၿပီ။ တစ္ေယာက္က တင္လုိက္ရင္ ဟုတ္ဟုတ္ မဟုတ္ဟုတ္ တက္သြားတာပဲ။ တက္သြားတယ္ဆုိရင္ ဒီတင္လုိက္တဲ့ဟာေလးက လူ႔အသိုင္းအဝိုင္း တစ္ခုနဲ႔တစ္ခုနဲ႔ ရန္ျဖစ္ေအာင္လည္း လုပ္လုိ႔ရတယ္။ ခ်စ္ၾကည္ေအာင္လည္း လုပ္လုိ႔ရတယ္။ တင္တဲ့အေပၚမွာပဲ မူတည္တယ္။ အဲေတာ့ ဒီအင္တာနက္ကေတာ့ ရွိလည္းရွိသင့္တယ္ ရွိလည္းရွိရမွာပဲ။ ဒါေပမယ့္ ဘယ္လုိသံုးတယ္ဆုိတာ ျပည္သူျပည္သားေတြ သင္ဖို႔လုိပါတယ္။ အဲဒါကလည္း စိန္ေခၚမႈတစ္ခုပါပဲ။ ေနာက္ Opportunity ကဘာလဲဆုိေတာ့ တကယ္လို႔ တိုက္ပြဲတိုက္တယ္ဆိုလို႔ရွိရင္ ရခုိင္ေပါ့ေနာ္။ ရခုိင္ကေတာ့ တိုက္ပြဲတုိက္တာေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ေျပာမယ္ဆုိလို႔ရွိရင္ ေအာင္ျမင္ေအာင္ လုပ္ရမွာေပါ့။ ေအာင္ျမင္လို႔ရွိရင္ ဒီ(Modeling)ပံုစံကို တျခားျပည္နယ္ေတြ တုိင္းေတြမွာ (Replicate) ပံုစံတူ လုပ္လို႔ရတယ္၊ အတုယူၿပီးေတာ့ လုပ္လုိ႔ရတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဒီျပႆနာ ေအးသြားတယ္ဆုိရင္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ကုိ အာ႐ံုစိုက္ၿပီးေတာ့ လူႀကီးေတြက ပုိလုပ္လို႔ရတယ္။

MIZZIMA - ဟုတ္ကဲ့။ ဒီကေန ေအာင္ျမင္မႈကုိ က်န္တဲ့ေဒသေတြမွာလည္း ျမန္မာျပည္ရဲ႕ Conflict ရွိတဲ့ တျခားေနရာေတြမွာ ျပန္ၿပီးေတာ့ အသံုးခ်လို႔ရတယ္လို႔ ေျပာခ်င္တာေပါ့။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ အခု UEHRD က လုပ္ငန္းေတြ စေနၿပီ။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ ေဆာက္လုပ္ေရးလုပ္ငန္းေတြေပါ့ေနာ္။ အဲလိုမ်ိဳး UEHRD ရဲ႕လုပ္တဲ့လုပ္ငန္းေတြ ဘာေတြလုပ္ေနတယ္ ဘာေတြလုပ္မယ္ဆုိတာကုိ မီဒီယာေတြနဲ႔ ျပည္သူေတြကုိ အသိေပးဖို႔အတြက္ မီဒီယာေတြနဲ႔ ဘယ္လိုမ်ား လြတ္လပ္စြာ သတင္းယူလို႔ ရႏုိင္မလဲခင္ဗ်ာ။
UKM - ဟုတ္ကဲ့။ အဲဒီဟာက ဘယ္လုိလဲဆုိေတာ့ အခုကၽြန္ေတာ္တုိ႔ကုိ တာဝန္ေပးတယ္။ အမိန္႔လည္း ထြက္တယ္ေပါ့ေနာ္။ သမၼတႀကီး လက္မွတ္ထိုးၿပီးေတာ့ အမိန္႔ထြက္တယ္။ ေနရာလည္း သတ္မွတ္ေပးထားပါၿပီ။ အဲဒီ NRPC ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစင္တာ ေပါ့ေနာ္။ အရင္ NRPC နဲ႔ အခု NRPC ဆိုၿပီး ႏွစ္ခုရွိပါတယ္။ ရန္ကုန္မွာတစ္ခု ေနျပည္ေတာ္မွာတစ္ခု။ အဲ့ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ကုိ ရံုးစိုက္ဖို႔ေပးထားတာက NRPC ရန္ကုန္မွာပါ။ ရန္ကုန္မွာ အရင္တုန္းက ကုိဖီအာနန္ ထုိင္သြားတဲ့ တုိက္မွာ ေဒါက္တာေအာင္ထြန္းသက္ရယ္ ကၽြန္ေတာ္ရယ္ အဲဒီမွာ ႐ံုးထိုင္ဖုိ႔ တာဝန္ေပးထားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ႐ံုးက ေသေသခ်ာခ်ာ ပီပီျပင္ျပင္ မလုပ္ရေသးပါဘူး။ အဲဒါ လုပ္ၿပီးၿပီ ဆုိလို႔ရွိရင္ ကၽြန္ေတာ့္ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ တစ္လကုိ ႏွစ္ခါပဲျဖစ္ျဖစ္ ဒါမွမဟုတ္ရင္၊ တစ္ပတ္ကုိ တစ္ခါပဲျဖစ္ျဖစ္ မီဒီယာနဲ႔ ေတြ႔ဖုိ႔ အစီအစဥ္ရွိပါတယ္။ အခုလိုပဲေတြ႔မယ္။ ေနာက္တစ္ခုကေတာ ့ အၿမဲတမ္း ဆက္သြယ္လုိ႔ရေအာင္ Website မွာလည္း ဖုန္းနံပါတ္ေတြ ေပးထားပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ဖုန္းနံပါတ္ကုိလည္း လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေပးထားပါတယ္။ ဆက္လုိ႔ရတယ္။ တကယ္လို႔ သိပ္မ်ားရင္ေတာ့လည္း ကၽြန္ေတာ့္ အတြင္းေရးမွဴးကုိ နားေထာင္ခုိင္းမွာေပါ့ေလ။ ဒါေပမယ့္ အဓိကကေတာ့ ႏုိင္ငံေတာ္အတုိင္ပင္ခံ ပုဂၢိဳလ္အေနနဲ႔ ေျပာထားတာကေတာ့ တုန္႔ျပန္တဲ့ေနရာမွာ အမုန္းကုိအမုန္းနဲ႔ မတုန္႔ျပန္ဖို႔၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ သူမ်ားကရန္လာ စတာလည္း ရန္နဲ႔မတုန္႔ျပန္ဖို႔ အလုပ္န႔ဲပဲျပမယ္။ ေကာင္းတဲ့ေစတနာနဲ႔ အရင္းခံၿပီးေတာ့ လုပ္တဲ့အလုပ္နဲ႔ ျပမယ္ဆုိၿပီးေတာ့။ အဲလိုမ်ိဳး ေျပာထားတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္တာဝန္အေနနဲ႔ကလည္း ဒီလုိလုပ္ငန္းေတြ တစ္ေန႔နဲ႔တစ္ေန႔ တုိးတက္ၿပီးေတာ့ ျဖစ္လာတာကို ျပည္သူေရာ ကမာၻေရာ သိႏုိင္ဖုိ႔၊ တင္ျပဖုိ႔ တာဝန္ရွိပါတယ္။

MIZZIMA - ျပည္တြင္းျပည္ပ မီဒီယာေတြ အဲဒီအေပၚ Effective Area ေပါ့၊  ေမာင္ေတာ၊ ဘူးသီးေတာင္တုိ႔ ၿပီးေတာ့ နယ္စပ္တုိ႔ အဲလုိမ်ိဳး ေနရာမ်ိဳးေတြကုိ လြတ္လပ္စြာ သြားလာဖုိ႔ သတင္းယူဖုိ႔ က်ေတာ့ေရာ ဆရာ ဘယ္လိုစဥ္းစားမိလဲခင္ဗ်။
UKM - ဟုတ္ကဲ့။ အဲဒီဟာက လြတ္လပ္စြာ သြားလာဖို႔ဆုိတာကေတာ့ ပထမဦးဆံုးကေတာ့ အရင္တုန္းက လည္း သံတမန္ေတြသြားဖုိ႔ ဆုိၿပီးေတာ့ ခဏခဏ ေတာင္းပါတယ္။ ႏုိင္ငံတကာက ဘယ္လိုေတာင္းခံထားလဲ ဆုိေတာ့ အဟန္႔အတားမရွိ သြားခြင့္ျပဳရမယ္ဆုိၿပီး ေတာင္းတယ္။ ေတာင္းတာကေတာ့ ေတာင္းတာပဲ။ ဒါေပမယ့္ အစိုးရအေနနဲ႔ကေတာ့လည္း ေပးမွာပါ။ အခုဆိုရင္ မနက္ျဖန္ ကၽြန္ေတာ္ရခုိင္ျပည္ကုိ သြားဖို႔ရွိ ပါတယ္။ ေဒါက္တာေအာင္ထြန္းသက္ ေခါင္းေဆာင္ၿပီးေတာ့ သြားၾကမယ္။ ဓါတ္ပံုေတြရိုက္မယ္၊ မွတ္စရာ ရွိတာေတြ မွတ္မယ္ေပါ့။ အဲ့ေတာ့ အဲဒီဟာေတြ သြားဖို႔ကိစၥေတြ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ မီဒီယာပုိင္းက သိခ်င္တာေတြ၊ လိုအပ္ခ်က္ေတြအားလံုးက ကၽြန္ေတာ့္ကုိ ဆက္သြယ္လို႔ရပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္ကုိ တာဝန္ေပးထားတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္မုိ႔လို႔ ကၽြန္ေတာ္ Welcome လုပ္ပါတယ္။ ေျဖေပးပါမယ္။
MIZZIMA - ဟုတ္ကဲ့။ ေနာက္ဆံုးတစ္ခ်က္ကေတာ့ UEHRD နဲ႔ ပတ္သက္တာ လုပ္ေဆာင္တာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာျပည္ထဲက ျပည္သူေတြအတြက္က Message က ဘာေတြရွိလဲဆရာ။ ဘာေျပာခ်င္သလဲခင္ဗ်။
UKM - ဟုတ္ကဲ့။ အဲ့ေတာ့ Message က ဘာေျပာခ်င္သလဲဆုိေတာ့ ကၽြန္ေတာ္က ဘာကုိျပန္ေကာက္ခ်င္လဲ ဆုိေတာ့ UEHRD ထဲက ပထမႏွစ္လံုးကုိ ျပန္ေကာက္ခ်င္ပါတယ္။ ပထမတစ္လံုးက ယူနီယံ၊ ေနာက္တစ္ခုက အင္တာပ႐ိုက္ သူကေတာ့ ျမန္မာျပည္မွာရွိပါတယ္။ ကုမၸဏီေတြလုပ္တုန္းက အစတုန္းကေတာ့ ေကာ္ပေရးရွင္းေပါ့။ အဲဒီကေန အင္တာပရိုက္ အဲဒါေတြက စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြ  အခု ဒီ Entrprise ႀကီးကေတာ့ ျပည္ေထာင္စုနဲ႔ ခ်ီၿပီးေတာ့ ယူနီယံေပါ့။ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္နဲ႔ ခ်ီၿပီးေတာ့လုပ္တဲ့ လုပ္ငန္းရပ္ ႀကီးေပါ့။ လုပ္ငန္းစီမံကိန္းႀကီးလို႔ ေျပာလို႔ရပါတယ္။ အဲ့လိုမ်ိဳး ေျပာလို႔ရတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ဒီဟာႀကီး ေအာင္ျမင္သြားလို႔ရွိရင္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔က ဒီမုိကရက္တစ္ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုႀကီး  ျဖစ္ဖုိ႔အတြက္ကလည္း ပိုၿပီးေတာ့ လမ္းက နီးလာၿပီ။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကုိကၽြန္ေတာ္တုိ႔ အာ႐ုံစုိက္ၿပီးေတာ့လုပ္ႏုိင္မယ္။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔ ဒီေနရာမွာ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔က ႐ႈံးလို႔ကိုမရေတာ့ဘူး၊ ႏုိင္ကုိႏုိင္ရမယ္ဆုိတဲ့သႏၷိဌာန္နဲ႔ ျပည္သူေတြနဲ႔ အစုိးရနဲ႔ တပ္မေတာ္နဲ႔ တစ္သားတည္း ႀကိဳးစားဖို႔လိုတယ္လို႔ ကၽြန္ေတာ္ ေျပာခ်င္ပါတယ္။
MIZZIMA - ဟုတ္ကဲ့ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။
Share:

ရိုဟင္ဂ်ာမ်ားအတြက္ လုံျခဳံသည့္နယ္ေျမတစ္ခု တည္ေထာင္ၿပီး အိႏၵိယ၊ တ႐ုတ္ႏွင့္ အာဆီယံနိုင္ငံ ေစာင့္ၾကည့္ရန္ လိုအပ္ဟု ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးေျပာ

Posted on February 09, 2019   အိႏၵိယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ မိုဒီႏွင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး မိုမန္တို႔ ေဖေဖာ္ဝါရီလ (၇)...

Blog Archive

Theme Support

Need our help to upload or customize this blogger template? Contact me with details about the theme customization you need.